|

تلفن‌های هوشمند؛ مهم‌ترین ابزار دسترسی به اخبار

بسیاری از کارشناسان رسانه معتقدند با گسترش اینترنت و شبکه‌های اجتماعی، اقبال افراد به رسانه‌های مکتوب بیش‌ازپیش کاهش می‌یابد. احتمالا در نگاهی اجمالی، این نظریه و نگرانی تأیید می‌شود. ظاهرا مردم بیش از آنکه روزنامه و مجله بخوانند، از طریق اینترنت به اخبار و اطلاعات دسترسی پیدا می‌کنند. حالا و با فراوان‌شدن گوشی‌های تلفن همراه هوشمند و دسترسی آسان‌تر به اخبار، همچنان قرار است اقبال به رسانه‌های نوشتاری کاهش یابد. این کاهش اقبال، البته مختص رسانه‌های نوشتاری نیست، کما اینکه بررسی‌ها نشان می‌دهد، حتی یک رسانه سنتی مانند تلویزیون نیز بخشی از مخاطبان خود را به گوشی‌های هوشمند تلفن همراه باخته است؛ اما در میان تمامی نگرانی‌ها و هشدارها درباره ازمیان‌رفتن رسانه مکتوب به دلیل کاهش مخاطب، این رسانه‌ها هنوز وزنه پرزوری در دست دارند و آن اعتماد مخاطب است. به نظر می‌رسد مخاطبان بسیار ساده به اخبار و اطلاعات در فضای مجازی دسترسی پیدا می‌کنند؛ اما هنگامی که پای اعتمادکردن به میان می‌آید، ترجیح می‌دهند روزنامه و مجله بخوانند تا اینکه در فضای مجازی به سر ببرند. واقعیت این است که مخاطبان فضای مجازی اذعان دارند با این فضا در مقایسه با رسانه‌های مکتوب، برخوردی سرسری و سهل‌انگارانه دارند. به تازگی تحقیقی در رویترز انجام شده است که نشان می‌دهد گوشی‌های هوشمند تلفن همراه نقشی مهم در افزایش مخاطبان اخبار در فضای مجازی بازی کرده‌اند. این بررسی نشان می‌دهد در میان شبکه‌های اجتماعی که افراد برای مطلع‌شدن از اخبار تازه به آنها مراجعه می‌کنند، فیس بوک، توییتر، واتس‌اپ و اسنپ‌شات بیشترین اقبال عمومی را دارند.
بررسی‌ها در مؤسسه خبر و گزارش دیجیتال 2015 که از سوی مؤسسه تامسون رویترز انجام شده است، نشان می‌دهد 46 درصد از افرادی که در بررسی یادشده با آنها مصاحبه شده است، روی گوشی‌های هوشمند تلفن همراه خود به شکل هفتگی به اخبار و گزارش‌های تازه دسترسی دارند. این بررسی روی شهروندان 12 کشور انجام گرفته است. در میان اتباع برخی کشورها نرخ استفاده از خبر و گزارش روی گوشی‌های هوشمند در یک سال اخیر درخور توجه بوده است؛ ژاپن، بریتانیا و ایالات ‌متحده آمریکا از این جمله‌اند. در میان کشورهایی که در این تحقیق حضور داشته‌اند، شهروندان ژاپنی نرخ افزایش هفت درصدی را در استفاده از گوشی‌های هوشمند برای دسترسی به اخبار روز گزارش کرده‌اند. نرخ افزایش مراجعه به گوشی‌های هوشمند در میان شهروندان بریتانیایی، 9 درصد بوده است و در ایالات متحده آمریکا نرخ استفاده از گوشی‌های تلفن همراه هوشمند برای دسترسی به اخبار، 13 درصد افزایش داشته است. درهمین‌حال، مخاطبان رسانه‌های سنتی مانند تلویزیون به دلیل گسترش فیلم‌های ویدئویی در فضای مجازی و امکان دسترسی به آنها از طریق گوشی تلفن همراه به شدت کاهش داشته است.
به نظر می‌رسد این روزها مردم بیش از گذشته از جست‌وجوی اینترنتی و نیز جست‌وجو در شبکه‌های اجتماعی برای دسترسی به داستان‌ها و منابع خبرها استفاده می‌کنند. در این بررسی، فیس بوک که یکی از شبکه‌های اجتماعی فعال در سال‌های اخیر بوده، به ‌عنوان یکی از ابزارها برای یافتن و علاقه‌مندشدن به اخبار در میان کاربران به کار گرفته شده است.
مروری اجمالی بر نتایج این بررسی نشان می‌دهد افراد از گوشی‌های هوشمند تلفن همراه بیش از دیگر وسایل ارتباطی برای دسترسی به اخبار استفاده می‌کنند؛ بااین‌حال برخی افراد از چند وسیله ارتباطی برای رسیدن به خبرها استفاده می‌کنند. در‌هرحال، نتایج این بررسی نشان می‌دهد 25 درصد افرادی که در این بررسی با آنها مصاحبه شده است، از گوشی‌های هوشمند تلفن همراه به ‌عنوان مهم‌ترین منبع برای دسترسی به اخبار استفاده می‌کنند. درهمین‌حال، 45 درصد مصاحبه‌شوندگان گفته‌اند به شکل هم‌زمان از چند دستگاه برای دسترسی به اخبار استفاده می‌کنند.
نیک نیومن، محققی است که برای مؤسسه رویترز در این تحقیق کار کرده است. او معتقد است افراد به‌طور معمول در نخستین گام برای دسترسی به اطلاعات، به گوشی‌های هوشمند تلفن همراه مراجعه می‌کنند. درواقع آنها می‌گویند برای این مقصود به تلفن همراه‌شان «نیاز» دارند. او می‌گوید آنها یک تغییر اساسی در شکل رسانه‌ها مشاهده کرده‌اند که این به دلیل تغییر در شکل و میزان حرفه‌ای‌بودن گوشی‌های تلفن همراه ایجاد شده است.
هم‌زمان با اینکه صفحه‌نمایش گوشی‌های تلفن همراه بزرگ‌تر شده‌اند، مراجعه به تبلت‌ها و لپ‌تاپ‌ها از ‌آن متأثر شده است. درعین‌حال، نتایج این بررسی نشان می‌دهد 57 درصد افراد کماکان رایانه‌شان را بهترین منبع برای دسترسی به اخبار می‌دانند. به شکلی مشابه، استفاده از تبلت‌ها در بسیاری از کشورهای دنیا برای دسترسی به اخبار اینترنتی کاهش یافته است. بریتانیا دراین‌میان استثناست. دسترسی به اخبار اینترنتی در سال 2014 در بریتانیا هشت درصد بود و در سال 2015 به 31 درصد رسید.
این بررسی میزانی درخور توجه از کاهش را در میان افرادی که برای دسترسی به اخبار و اطلاعات به تلویزیون مراجعه می‌کنند، نشان می‌دهد. این کاهش در هر دو کشور ایالات متحده آمریکا و بریتانیا دیده می‌شود. این کاهش بیشتر در میان جوانانی دیده می‌شود که از اپلیکیشن‌های مختلف روی گوشی‌های تلفن همراه خود استفاده می‌کنند و در واقع این اپلیکیشن‌ها جای تلویزیون را برای آنها می‌گیرد.
درحال‌حاضر، در ایالات متحده آمریکا 31 درصد از افراد زیر 45 سال، از بخش خبری تلویزیون برای دسترسی به اخبار تازه استفاده می‌کنند. این میزان نسبت به سال 2013، 11 درصد کاهش داشته است. در بریتانیا نیز درصد افراد زیر 45 سالی که هنوز به تلویزیون به ‌عنوان مهم‌ترین منبع دسترسی به اخبار نگاه می‌کنند، 46 درصد است که نسبت به سال 2013، در حدود 10 درصد کاهش داشته است.
اما در مناطقی دیگر از اروپا مانند آلمان و دانمارک مردم هنوز تلویزیون را ابزاری مورد اعتماد برای دسترسی به اخبار تازه می‌دانند، به این دلیل است که میزان مخاطبان تلویزیون همچنان قابل توجه باقی مانده است. نتایج بررسی مذکور نشان می‌دهد افزایش مخاطبان آنلاین نتوانسته است بر تعداد مخاطبان تلویزیون تأثیر منفی داشته باشد. در هر حال هنوز المان‌های سرعت، غیرمترقبه‌بودن و صحت از مهم‌ترین فاکتورهایی هستند که مخاطبان کماکان به آنها اهمیت می‌دهند. بر همین اساس افراد انتخاب‌های متفاوتی دارند. مخاطبان هنگامی که به دنبال تحلیل هستند، به رسانه‌های مکتوب رجوع می‌کنند و اگر به‌دنبال سرعت باشند به سراغ شبکه‌های اجتماعی و اخبار آنلاین می‌روند، هرچند در مورد صحت آنچه در اینترنت می‌خوانند چندان مطمئن نیستند. گویا افراد از فضای مجازی بیش از هرچیز برای کشف سوژه‌هایی برای مطالعه استفاده می‌کنند، اما درنهایت هنگامی که پای اعتماد به میان می‌آید، چندان به چنین فضاهایی اطمینان نمی‌کنند و فضاهایی مانند رسانه‌های مکتوب بیشتر مورد توجه قرار می‌گیرند.

فیس بوک پرچمدار است
براساس تحقیق انجام‌شده، مردمی‌ترین و مقبول‌ترین شبکه اجتماعی برای دسترسی به اخبار و اطلاعات، فیس بوک است. این شبکه توسط 41 درصد از مصاحبه‌شوندگان استفاده می‌شود. توییتر در جایگاه بعدی ایستاده است. میزان استفاده از این شبکه در میان مصاحبه‌شوندگان با فاصله قابل توجهی از فیس بوک 11 درصد بوده است. واتس‌اپ، شبکه اجتماعی بعدی است. 9 درصد از افرادی که در این تحقیق شرکت کرده بودند از واتس‌اپ استفاده می‌کردند. اسنپ‌شات نیز بعد از این سه، شبکه‌ای است که تنها توسط یک درصد از مصاحبه‌شوندگان برای دسترسی به اخبار مورد استفاده قرار می‌گرفت. درست است 41 درصد افراد برای جست‌وجوی اخبار تازه از فیس بوک استفاده می‌کنند، اما آنها فراموش نکرده‌اند که بگویند به طور معمول این جست‌وجو و بررسی، سرسری و سهل‌انگارانه و نه هدفمند بوده است. درواقع این افراد معتقدند ساختار فیس بوک برای دسترسی به خبرها چندان کارا نیست. در همین حال 38 درصد افراد می‌گویند که شبکه فیس بوک در این زمینه به اندازه کافی کارایی دارد. توییتر در این حوزه از فیس بوک بهتر عمل کرده است کمااینکه 62 درصد افراد می‌گویند که توییتر برای دسترسی و استفاده از اخبار، به اندازه کافی کاراست.

بسیاری از کارشناسان رسانه معتقدند با گسترش اینترنت و شبکه‌های اجتماعی، اقبال افراد به رسانه‌های مکتوب بیش‌ازپیش کاهش می‌یابد. احتمالا در نگاهی اجمالی، این نظریه و نگرانی تأیید می‌شود. ظاهرا مردم بیش از آنکه روزنامه و مجله بخوانند، از طریق اینترنت به اخبار و اطلاعات دسترسی پیدا می‌کنند. حالا و با فراوان‌شدن گوشی‌های تلفن همراه هوشمند و دسترسی آسان‌تر به اخبار، همچنان قرار است اقبال به رسانه‌های نوشتاری کاهش یابد. این کاهش اقبال، البته مختص رسانه‌های نوشتاری نیست، کما اینکه بررسی‌ها نشان می‌دهد، حتی یک رسانه سنتی مانند تلویزیون نیز بخشی از مخاطبان خود را به گوشی‌های هوشمند تلفن همراه باخته است؛ اما در میان تمامی نگرانی‌ها و هشدارها درباره ازمیان‌رفتن رسانه مکتوب به دلیل کاهش مخاطب، این رسانه‌ها هنوز وزنه پرزوری در دست دارند و آن اعتماد مخاطب است. به نظر می‌رسد مخاطبان بسیار ساده به اخبار و اطلاعات در فضای مجازی دسترسی پیدا می‌کنند؛ اما هنگامی که پای اعتمادکردن به میان می‌آید، ترجیح می‌دهند روزنامه و مجله بخوانند تا اینکه در فضای مجازی به سر ببرند. واقعیت این است که مخاطبان فضای مجازی اذعان دارند با این فضا در مقایسه با رسانه‌های مکتوب، برخوردی سرسری و سهل‌انگارانه دارند. به تازگی تحقیقی در رویترز انجام شده است که نشان می‌دهد گوشی‌های هوشمند تلفن همراه نقشی مهم در افزایش مخاطبان اخبار در فضای مجازی بازی کرده‌اند. این بررسی نشان می‌دهد در میان شبکه‌های اجتماعی که افراد برای مطلع‌شدن از اخبار تازه به آنها مراجعه می‌کنند، فیس بوک، توییتر، واتس‌اپ و اسنپ‌شات بیشترین اقبال عمومی را دارند.
بررسی‌ها در مؤسسه خبر و گزارش دیجیتال 2015 که از سوی مؤسسه تامسون رویترز انجام شده است، نشان می‌دهد 46 درصد از افرادی که در بررسی یادشده با آنها مصاحبه شده است، روی گوشی‌های هوشمند تلفن همراه خود به شکل هفتگی به اخبار و گزارش‌های تازه دسترسی دارند. این بررسی روی شهروندان 12 کشور انجام گرفته است. در میان اتباع برخی کشورها نرخ استفاده از خبر و گزارش روی گوشی‌های هوشمند در یک سال اخیر درخور توجه بوده است؛ ژاپن، بریتانیا و ایالات ‌متحده آمریکا از این جمله‌اند. در میان کشورهایی که در این تحقیق حضور داشته‌اند، شهروندان ژاپنی نرخ افزایش هفت درصدی را در استفاده از گوشی‌های هوشمند برای دسترسی به اخبار روز گزارش کرده‌اند. نرخ افزایش مراجعه به گوشی‌های هوشمند در میان شهروندان بریتانیایی، 9 درصد بوده است و در ایالات متحده آمریکا نرخ استفاده از گوشی‌های تلفن همراه هوشمند برای دسترسی به اخبار، 13 درصد افزایش داشته است. درهمین‌حال، مخاطبان رسانه‌های سنتی مانند تلویزیون به دلیل گسترش فیلم‌های ویدئویی در فضای مجازی و امکان دسترسی به آنها از طریق گوشی تلفن همراه به شدت کاهش داشته است.
به نظر می‌رسد این روزها مردم بیش از گذشته از جست‌وجوی اینترنتی و نیز جست‌وجو در شبکه‌های اجتماعی برای دسترسی به داستان‌ها و منابع خبرها استفاده می‌کنند. در این بررسی، فیس بوک که یکی از شبکه‌های اجتماعی فعال در سال‌های اخیر بوده، به ‌عنوان یکی از ابزارها برای یافتن و علاقه‌مندشدن به اخبار در میان کاربران به کار گرفته شده است.
مروری اجمالی بر نتایج این بررسی نشان می‌دهد افراد از گوشی‌های هوشمند تلفن همراه بیش از دیگر وسایل ارتباطی برای دسترسی به اخبار استفاده می‌کنند؛ بااین‌حال برخی افراد از چند وسیله ارتباطی برای رسیدن به خبرها استفاده می‌کنند. در‌هرحال، نتایج این بررسی نشان می‌دهد 25 درصد افرادی که در این بررسی با آنها مصاحبه شده است، از گوشی‌های هوشمند تلفن همراه به ‌عنوان مهم‌ترین منبع برای دسترسی به اخبار استفاده می‌کنند. درهمین‌حال، 45 درصد مصاحبه‌شوندگان گفته‌اند به شکل هم‌زمان از چند دستگاه برای دسترسی به اخبار استفاده می‌کنند.
نیک نیومن، محققی است که برای مؤسسه رویترز در این تحقیق کار کرده است. او معتقد است افراد به‌طور معمول در نخستین گام برای دسترسی به اطلاعات، به گوشی‌های هوشمند تلفن همراه مراجعه می‌کنند. درواقع آنها می‌گویند برای این مقصود به تلفن همراه‌شان «نیاز» دارند. او می‌گوید آنها یک تغییر اساسی در شکل رسانه‌ها مشاهده کرده‌اند که این به دلیل تغییر در شکل و میزان حرفه‌ای‌بودن گوشی‌های تلفن همراه ایجاد شده است.
هم‌زمان با اینکه صفحه‌نمایش گوشی‌های تلفن همراه بزرگ‌تر شده‌اند، مراجعه به تبلت‌ها و لپ‌تاپ‌ها از ‌آن متأثر شده است. درعین‌حال، نتایج این بررسی نشان می‌دهد 57 درصد افراد کماکان رایانه‌شان را بهترین منبع برای دسترسی به اخبار می‌دانند. به شکلی مشابه، استفاده از تبلت‌ها در بسیاری از کشورهای دنیا برای دسترسی به اخبار اینترنتی کاهش یافته است. بریتانیا دراین‌میان استثناست. دسترسی به اخبار اینترنتی در سال 2014 در بریتانیا هشت درصد بود و در سال 2015 به 31 درصد رسید.
این بررسی میزانی درخور توجه از کاهش را در میان افرادی که برای دسترسی به اخبار و اطلاعات به تلویزیون مراجعه می‌کنند، نشان می‌دهد. این کاهش در هر دو کشور ایالات متحده آمریکا و بریتانیا دیده می‌شود. این کاهش بیشتر در میان جوانانی دیده می‌شود که از اپلیکیشن‌های مختلف روی گوشی‌های تلفن همراه خود استفاده می‌کنند و در واقع این اپلیکیشن‌ها جای تلویزیون را برای آنها می‌گیرد.
درحال‌حاضر، در ایالات متحده آمریکا 31 درصد از افراد زیر 45 سال، از بخش خبری تلویزیون برای دسترسی به اخبار تازه استفاده می‌کنند. این میزان نسبت به سال 2013، 11 درصد کاهش داشته است. در بریتانیا نیز درصد افراد زیر 45 سالی که هنوز به تلویزیون به ‌عنوان مهم‌ترین منبع دسترسی به اخبار نگاه می‌کنند، 46 درصد است که نسبت به سال 2013، در حدود 10 درصد کاهش داشته است.
اما در مناطقی دیگر از اروپا مانند آلمان و دانمارک مردم هنوز تلویزیون را ابزاری مورد اعتماد برای دسترسی به اخبار تازه می‌دانند، به این دلیل است که میزان مخاطبان تلویزیون همچنان قابل توجه باقی مانده است. نتایج بررسی مذکور نشان می‌دهد افزایش مخاطبان آنلاین نتوانسته است بر تعداد مخاطبان تلویزیون تأثیر منفی داشته باشد. در هر حال هنوز المان‌های سرعت، غیرمترقبه‌بودن و صحت از مهم‌ترین فاکتورهایی هستند که مخاطبان کماکان به آنها اهمیت می‌دهند. بر همین اساس افراد انتخاب‌های متفاوتی دارند. مخاطبان هنگامی که به دنبال تحلیل هستند، به رسانه‌های مکتوب رجوع می‌کنند و اگر به‌دنبال سرعت باشند به سراغ شبکه‌های اجتماعی و اخبار آنلاین می‌روند، هرچند در مورد صحت آنچه در اینترنت می‌خوانند چندان مطمئن نیستند. گویا افراد از فضای مجازی بیش از هرچیز برای کشف سوژه‌هایی برای مطالعه استفاده می‌کنند، اما درنهایت هنگامی که پای اعتماد به میان می‌آید، چندان به چنین فضاهایی اطمینان نمی‌کنند و فضاهایی مانند رسانه‌های مکتوب بیشتر مورد توجه قرار می‌گیرند.

فیس بوک پرچمدار است
براساس تحقیق انجام‌شده، مردمی‌ترین و مقبول‌ترین شبکه اجتماعی برای دسترسی به اخبار و اطلاعات، فیس بوک است. این شبکه توسط 41 درصد از مصاحبه‌شوندگان استفاده می‌شود. توییتر در جایگاه بعدی ایستاده است. میزان استفاده از این شبکه در میان مصاحبه‌شوندگان با فاصله قابل توجهی از فیس بوک 11 درصد بوده است. واتس‌اپ، شبکه اجتماعی بعدی است. 9 درصد از افرادی که در این تحقیق شرکت کرده بودند از واتس‌اپ استفاده می‌کردند. اسنپ‌شات نیز بعد از این سه، شبکه‌ای است که تنها توسط یک درصد از مصاحبه‌شوندگان برای دسترسی به اخبار مورد استفاده قرار می‌گرفت. درست است 41 درصد افراد برای جست‌وجوی اخبار تازه از فیس بوک استفاده می‌کنند، اما آنها فراموش نکرده‌اند که بگویند به طور معمول این جست‌وجو و بررسی، سرسری و سهل‌انگارانه و نه هدفمند بوده است. درواقع این افراد معتقدند ساختار فیس بوک برای دسترسی به خبرها چندان کارا نیست. در همین حال 38 درصد افراد می‌گویند که شبکه فیس بوک در این زمینه به اندازه کافی کارایی دارد. توییتر در این حوزه از فیس بوک بهتر عمل کرده است کمااینکه 62 درصد افراد می‌گویند که توییتر برای دسترسی و استفاده از اخبار، به اندازه کافی کاراست.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.