هونه جون
منصور شفاعت
آیا میشود روستایی بدون نفت داشت؟
از مغز استخوان شروع میشود پوکی، چشمها را بی سو میکند اندوه را از پشت چشمها عریان.
از روستا شروع میشود خستگیهای عاطل شدن و پیشروی میکند به طرف جاده خارج از روستا.
از کوه ها می گذرد، ابرها، از مه، سنگها را متلاشی میکند، دریا را خشک و از رودخانه انعکاسی باقی نمیگذارد، با کویر سیراب میشود، به شهرها میرسد و از پشت عینک، عریان.
صبر می کنیم تا برسد، هم اجبار به صبر داریم و هم، همراهی، چون یک دهان صدا ندارد، صدایش از خانه فقط بیرون میرود هنگامی که از ته حنجره فریاد بکشدو امکان داردفردی از کوچه عبور کند و با خود زمزمه کند: امان از دست زنها.
اما ته حنجره که تنها جای زنها نیست، فقر هم خانه دارد، آشیانهای میسازد در گلو که تنها خوراکش سیگار است و ارتفاعی دارد به اندازه چنار.
با چشم عقل همراه شو روی سکوها، اشکت جاری میشود و فقط بویاش باقی میماند در نای باقی مانده در کف زمین به عمق ارتفاع فریاد یک گلوی چناری که به مرور خفه میشود. منتظر نشستهایم.
منتظر نشستهایم و دست روی سر عزیزانمان میکشیم، لقمههای جویده مثل شیر در دهانشان میگذاریم با لالایی تا به خواب بروند با قصه.
یکی بود، یکی نبود. مردمانی بودند خوشی میخواستند، باران میبارید اما هرگز نمیخواستند بدانند باران کجا می رود؟ آنها قصه باران میگویند تا بچه ها به قطرههای باران فقط در خواب دل خوش کنن، میگویند خدا بزرگ است،
وقتی نان یک نفر اجر می شود، فقر از کفشها شروع نمیشود تا عبور کند از آستین، یقه را کثیف کند، دهانها را خشک و با سیگار تشنگیاش را برطرف کند؟
فقر از پوکی استخوان شروع نمی شود، فقر با پوکی استخوان همنشین است.
دین داری یا نه؟ خودم هم نمی دانم، از فقر مینویسم، اصلا این سوال جایش اینجا بود،چه ربطی به فقر داشت؟
از هونه جانها شروع میشود، سنگ را متلاشی میکند، آرام از درون مه عبور میکند، بامداد پا درون شهر میگذارد در سکوت، با چشمهایمان به دیگری خیره میشویم و به این فاجعهای که در راه است نیشخند میزنیم و فقط حاضریم بچههایمان در نفس کشیدنمان سیر باشند و یا حتی وقتی نفسی نبود. با لقمههای کش رفته از دهان آن که در چشمهایش نگاه میکنیم و میخندیم در میراث.
تنامم میلرزد وقتی فکر میکنم که نیستم و صدایش را از زیر میشنوم که بر کف زمین فرود میآید گندم و بچههایمان در دوی سرعت از یکدیگر پیشی می گیرند.
زندگی آینده شهر، اکنون در روستا جریان دارد، اما با اتومبیلهای شیک از میان روستاها عبور میکنیم و زندگی را از پشت عینگهای دودی نظاره میکنیم، شیشههای بالا کشیده که حتی بوی روستا به کابین اتومبیل نیاید چه رسد به بوی فقر.
شروع میشود همانطور که از روستا شروع شد و عینکهایمان را برنداشتیم و از روستا عبور کردیم، روستاهایی که گذراندیم تا وعدهمان باشد چشمهای مثل زر چشمه.
اصلا شما قضاوت کنید، من از خانه مقدس و شیک خدا در روستا حرف زدم یا از گاوهای مشت حسن؟
فقط از هالهای حرف میزنم که دور تا دور هونهجان را فرا گرفته و من بار اول بود که دیدمش و در دلم گریستم.
هونه جان و هونه جانها ، کمکم بیجان شدهاند، باران آمد و رفت که برود جایی که نمیدانم و روستا بی آب شود مثل نفت...
آیا میتوان تصور کرد جایی را که قهر کرده باشد خوشبختی؟
حتی اگر واحد خوشبختی را" سهمی برای شکم" در نظر بگیریم، این واحد، سهمی برای هونه جان هم ندارد.
هونهجان، چای داغ میهمانم کرد، شرمنده بود که غذایش فقط نان و ماست کیسه با پونه بود که همان را نیز دریغ نکرد و مرد هونه جان شرمنده بود گردو در خانه ندارد و چند بار آه کشید با سیگار.هونه جان را خمیده پیرزنی دیدم که قوسی تا زمین داشت و چشمهایش کف زمین بود، اما همچنان کف روستا را تار میدید.
بدرود هونه جان
آیا میشود روستایی بدون نفت داشت؟
از مغز استخوان شروع میشود پوکی، چشمها را بی سو میکند اندوه را از پشت چشمها عریان.
از روستا شروع میشود خستگیهای عاطل شدن و پیشروی میکند به طرف جاده خارج از روستا.
از کوه ها می گذرد، ابرها، از مه، سنگها را متلاشی میکند، دریا را خشک و از رودخانه انعکاسی باقی نمیگذارد، با کویر سیراب میشود، به شهرها میرسد و از پشت عینک، عریان.
صبر می کنیم تا برسد، هم اجبار به صبر داریم و هم، همراهی، چون یک دهان صدا ندارد، صدایش از خانه فقط بیرون میرود هنگامی که از ته حنجره فریاد بکشدو امکان داردفردی از کوچه عبور کند و با خود زمزمه کند: امان از دست زنها.
اما ته حنجره که تنها جای زنها نیست، فقر هم خانه دارد، آشیانهای میسازد در گلو که تنها خوراکش سیگار است و ارتفاعی دارد به اندازه چنار.
با چشم عقل همراه شو روی سکوها، اشکت جاری میشود و فقط بویاش باقی میماند در نای باقی مانده در کف زمین به عمق ارتفاع فریاد یک گلوی چناری که به مرور خفه میشود. منتظر نشستهایم.
منتظر نشستهایم و دست روی سر عزیزانمان میکشیم، لقمههای جویده مثل شیر در دهانشان میگذاریم با لالایی تا به خواب بروند با قصه.
یکی بود، یکی نبود. مردمانی بودند خوشی میخواستند، باران میبارید اما هرگز نمیخواستند بدانند باران کجا می رود؟ آنها قصه باران میگویند تا بچه ها به قطرههای باران فقط در خواب دل خوش کنن، میگویند خدا بزرگ است،
وقتی نان یک نفر اجر می شود، فقر از کفشها شروع نمیشود تا عبور کند از آستین، یقه را کثیف کند، دهانها را خشک و با سیگار تشنگیاش را برطرف کند؟
فقر از پوکی استخوان شروع نمی شود، فقر با پوکی استخوان همنشین است.
دین داری یا نه؟ خودم هم نمی دانم، از فقر مینویسم، اصلا این سوال جایش اینجا بود،چه ربطی به فقر داشت؟
از هونه جانها شروع میشود، سنگ را متلاشی میکند، آرام از درون مه عبور میکند، بامداد پا درون شهر میگذارد در سکوت، با چشمهایمان به دیگری خیره میشویم و به این فاجعهای که در راه است نیشخند میزنیم و فقط حاضریم بچههایمان در نفس کشیدنمان سیر باشند و یا حتی وقتی نفسی نبود. با لقمههای کش رفته از دهان آن که در چشمهایش نگاه میکنیم و میخندیم در میراث.
تنامم میلرزد وقتی فکر میکنم که نیستم و صدایش را از زیر میشنوم که بر کف زمین فرود میآید گندم و بچههایمان در دوی سرعت از یکدیگر پیشی می گیرند.
زندگی آینده شهر، اکنون در روستا جریان دارد، اما با اتومبیلهای شیک از میان روستاها عبور میکنیم و زندگی را از پشت عینگهای دودی نظاره میکنیم، شیشههای بالا کشیده که حتی بوی روستا به کابین اتومبیل نیاید چه رسد به بوی فقر.
شروع میشود همانطور که از روستا شروع شد و عینکهایمان را برنداشتیم و از روستا عبور کردیم، روستاهایی که گذراندیم تا وعدهمان باشد چشمهای مثل زر چشمه.
اصلا شما قضاوت کنید، من از خانه مقدس و شیک خدا در روستا حرف زدم یا از گاوهای مشت حسن؟
فقط از هالهای حرف میزنم که دور تا دور هونهجان را فرا گرفته و من بار اول بود که دیدمش و در دلم گریستم.
هونه جان و هونه جانها ، کمکم بیجان شدهاند، باران آمد و رفت که برود جایی که نمیدانم و روستا بی آب شود مثل نفت...
آیا میتوان تصور کرد جایی را که قهر کرده باشد خوشبختی؟
حتی اگر واحد خوشبختی را" سهمی برای شکم" در نظر بگیریم، این واحد، سهمی برای هونه جان هم ندارد.
هونهجان، چای داغ میهمانم کرد، شرمنده بود که غذایش فقط نان و ماست کیسه با پونه بود که همان را نیز دریغ نکرد و مرد هونه جان شرمنده بود گردو در خانه ندارد و چند بار آه کشید با سیگار.هونه جان را خمیده پیرزنی دیدم که قوسی تا زمین داشت و چشمهایش کف زمین بود، اما همچنان کف روستا را تار میدید.
بدرود هونه جان
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.