|

چرا قلم به دست می‌گیریم؟

شهریار دبیرزاده - چرا قلم به دست می‌گیریم، برای چه‌کسانی و به چه‌منظوری می‌نویسیم؟ این‌گونه سوالات به کرات راه نویسنده را سد کرده و او را به چالش می‌کشد، چالشی آنگونه که تمامی موضوعات و پاسخ‌هایی که نویسنده برای این پرسش‌ها اماده می‌کند مطمئنا قطعی تلقی نمی‌شوند، به خصوص که آنها را باید برای یک فضای عمومی طراحی کند که خود بسیار چالش برانگیز است. با تمام این احوال وقتی در فکر طرح موضوعی برای صفحه‌ای به نام اصفهان بودیم چالش‌ها و مشکلات پیش‌رو را در نظر گرفتیم و تصمیم بر آن شد که در این صفحه به بررسی و تحلیل جامعه شناختی و اندیشه‌گی حوزه عمومی و فضای اجتماعی و فرهنگی اصفهان بپردازیم. چالش‌ها و راه کارها را نیز تا حد امکان مورد ارزیابی قرار دهیم، بی‌شک این موضوعات ما را به تحلیل و روش انتقادی سوق خواهد داد. در اینجا سعی بر این است که با استفاده از داده‌های فرهنگی ، تاریخی و جامعه‌شناختی برخی مسایل و مباحثی که گاها کمتر مورد تدقیق و توجه قرار گرفته‌اند، اما بسیار در شکل‌دهی فضای امروزی ما موثر بوده‌اند، را مورد برسی قرار دهیم. معناداری رفتارها، سبک زندگی، رغبت‌ها و تعلقات اجتماعی و... و از همه مهمتر آفات متدولوژیک سبک تفکر در حیطه‌ها و لایه‌های رفتارهای اجتماعی که موانع و گاها راه کارهایی برای دستیابی به توسعه در اختیار ما قرار می‌دهند، از جمله موارد مورد اشاره در اینجا خواهد بود.
اگر این قول دکتر سریع‌القلم را بپذیریم که هر ملت و هر جامعه به گونه‌ای خاص می‌اندیشد و مغز هر جامعه‌ای به گونه‌ای خاص فکر می‌کند و به مسایل خاصی واکنش نشان می‌دهد ، فهم اینکه مغز جماعت ما با چه روشی نظم پیدا می‌کند یا دچار بی‌نظمی می‌شود ، از اهمیت ویژه‌ای در شناخت و پیش‌بینی آینده آن جامعه برخوردار خواهد بود؛ اینجاست که ما با فکت‌های متعددی مواجه می‌شویم و با استفاده از تاریخ ، فرهنگ و اجتماع و با علم سیاست و علم روان‌شناسی، مواد تجزیه و تحلیل مهمی را در اختیار خواهیم داشت. در اینجا باید به این نکته کلیدی اشاره کنیم که جوامع، بسیار تحت تاثیر فرهنگ اجتماعی و سیاسی خود هستند و اصفهان نیز از این قاعده مستثنی نیست. آنچه که شاید به نوبه‌ای باعث خاص شدن اصفهان (علیرغم تشابهات تمدنی ایرانی) شده است، بی‌شک فرهنگ آن، تاریخ آن و جغرافیای خاص آن است. هرچند که به‌نظر می‌رسد طی ده‌های اخیر و به‌خصوص دهه پیشین، ما شاهد تحولات خاص وتغییرات و پوسته‌اندازی فرهنگی در اصفهان هستیم که در جایگاه خود نیازمند بررسی ویژه است.اشتهار به زرنگی، اقتصادی بودن، مذهبی بودن و...در نزد مردمان دیگر ایران زمین باعث شده که اصفهان جزیی از مکان‌های سنتی ایران قلمداد شود .اما نکات جالب و گاها پارادوکسیکال هم در اصفهان با این طرز تلقی به رقابت می‌پردازند. به‌طور مثال صنعتی بودن اصفهان، بافت متنوع لایه‌های شهری وطبقاتی آن و حضور تکنوکراسی در آن و امثال این نشان از یک بافت مدرن هم درآن است .اصفهان به‌عنوان پایتخت صفوی به نوبه‌ای یکی از مهمترین مراکز مذهب تشیع است. اما این حضور به‌عنوان یکی از مزاکز تشیع باعث ایجاد مانع برای حضور دیگر ادیان در آن نشده است و همزیستی بی‌مانند مسیحیان و یهودیان و شیعیان در آن نمونه وجود نوعی گفتمان تساهل محور شد که در نوع خود بسیار جالب توجه است.به هر صورت باید گفت، در هر جامعه، طیفی از موضوعات منظر آن جامعه را شکل می‌دهد هنر، اخلاق، قدرت، اقتصاد، علم، دین، کارآمدی، تبعیت، سلطه، همکاری و دیگر موضوعات در هر جامعه با جامعه دیگر متفاوت است. بدون شک جایگاه اصفهان در چند سال اخیر نسبت به گذشته و تاثیرگذاریش بر روند تحولات کشور و حتی در روند تحولات درونی خود، آن صلابت گذشته را از دست داده است، اگر اصفهان بخواهد جایگاه خود را تقویت کند و به یک بازیگر قابل اتکا و نافذ و یک جریان‌ساز فرهنگی در 30-20 سال آینده تبدیل شود و با آفات و چالش‌های روبه‌رو مقابله کند و اگر بخواهد از حاشیه به متن باز گردد، چگونه می‌تواند با اصلاح روش در مسیر توسعه گام بر دارد؟ این دغدغه اصلی ما در این صفحه خواهد بود.
این است که ما قلم به دست می‌گیریم و مخاطب ما اول مردم ما، سپس سیاست‌گذاران کلان استان خواهند بود. در همین‌جا از همه متخصصان و صاحب‌نظران و اندیشمندان و علاقه‌مندان دراین حوزه خواستاریم ما رادر این مسیر یاری کنند....

شهریار دبیرزاده - چرا قلم به دست می‌گیریم، برای چه‌کسانی و به چه‌منظوری می‌نویسیم؟ این‌گونه سوالات به کرات راه نویسنده را سد کرده و او را به چالش می‌کشد، چالشی آنگونه که تمامی موضوعات و پاسخ‌هایی که نویسنده برای این پرسش‌ها اماده می‌کند مطمئنا قطعی تلقی نمی‌شوند، به خصوص که آنها را باید برای یک فضای عمومی طراحی کند که خود بسیار چالش برانگیز است. با تمام این احوال وقتی در فکر طرح موضوعی برای صفحه‌ای به نام اصفهان بودیم چالش‌ها و مشکلات پیش‌رو را در نظر گرفتیم و تصمیم بر آن شد که در این صفحه به بررسی و تحلیل جامعه شناختی و اندیشه‌گی حوزه عمومی و فضای اجتماعی و فرهنگی اصفهان بپردازیم. چالش‌ها و راه کارها را نیز تا حد امکان مورد ارزیابی قرار دهیم، بی‌شک این موضوعات ما را به تحلیل و روش انتقادی سوق خواهد داد. در اینجا سعی بر این است که با استفاده از داده‌های فرهنگی ، تاریخی و جامعه‌شناختی برخی مسایل و مباحثی که گاها کمتر مورد تدقیق و توجه قرار گرفته‌اند، اما بسیار در شکل‌دهی فضای امروزی ما موثر بوده‌اند، را مورد برسی قرار دهیم. معناداری رفتارها، سبک زندگی، رغبت‌ها و تعلقات اجتماعی و... و از همه مهمتر آفات متدولوژیک سبک تفکر در حیطه‌ها و لایه‌های رفتارهای اجتماعی که موانع و گاها راه کارهایی برای دستیابی به توسعه در اختیار ما قرار می‌دهند، از جمله موارد مورد اشاره در اینجا خواهد بود.
اگر این قول دکتر سریع‌القلم را بپذیریم که هر ملت و هر جامعه به گونه‌ای خاص می‌اندیشد و مغز هر جامعه‌ای به گونه‌ای خاص فکر می‌کند و به مسایل خاصی واکنش نشان می‌دهد ، فهم اینکه مغز جماعت ما با چه روشی نظم پیدا می‌کند یا دچار بی‌نظمی می‌شود ، از اهمیت ویژه‌ای در شناخت و پیش‌بینی آینده آن جامعه برخوردار خواهد بود؛ اینجاست که ما با فکت‌های متعددی مواجه می‌شویم و با استفاده از تاریخ ، فرهنگ و اجتماع و با علم سیاست و علم روان‌شناسی، مواد تجزیه و تحلیل مهمی را در اختیار خواهیم داشت. در اینجا باید به این نکته کلیدی اشاره کنیم که جوامع، بسیار تحت تاثیر فرهنگ اجتماعی و سیاسی خود هستند و اصفهان نیز از این قاعده مستثنی نیست. آنچه که شاید به نوبه‌ای باعث خاص شدن اصفهان (علیرغم تشابهات تمدنی ایرانی) شده است، بی‌شک فرهنگ آن، تاریخ آن و جغرافیای خاص آن است. هرچند که به‌نظر می‌رسد طی ده‌های اخیر و به‌خصوص دهه پیشین، ما شاهد تحولات خاص وتغییرات و پوسته‌اندازی فرهنگی در اصفهان هستیم که در جایگاه خود نیازمند بررسی ویژه است.اشتهار به زرنگی، اقتصادی بودن، مذهبی بودن و...در نزد مردمان دیگر ایران زمین باعث شده که اصفهان جزیی از مکان‌های سنتی ایران قلمداد شود .اما نکات جالب و گاها پارادوکسیکال هم در اصفهان با این طرز تلقی به رقابت می‌پردازند. به‌طور مثال صنعتی بودن اصفهان، بافت متنوع لایه‌های شهری وطبقاتی آن و حضور تکنوکراسی در آن و امثال این نشان از یک بافت مدرن هم درآن است .اصفهان به‌عنوان پایتخت صفوی به نوبه‌ای یکی از مهمترین مراکز مذهب تشیع است. اما این حضور به‌عنوان یکی از مزاکز تشیع باعث ایجاد مانع برای حضور دیگر ادیان در آن نشده است و همزیستی بی‌مانند مسیحیان و یهودیان و شیعیان در آن نمونه وجود نوعی گفتمان تساهل محور شد که در نوع خود بسیار جالب توجه است.به هر صورت باید گفت، در هر جامعه، طیفی از موضوعات منظر آن جامعه را شکل می‌دهد هنر، اخلاق، قدرت، اقتصاد، علم، دین، کارآمدی، تبعیت، سلطه، همکاری و دیگر موضوعات در هر جامعه با جامعه دیگر متفاوت است. بدون شک جایگاه اصفهان در چند سال اخیر نسبت به گذشته و تاثیرگذاریش بر روند تحولات کشور و حتی در روند تحولات درونی خود، آن صلابت گذشته را از دست داده است، اگر اصفهان بخواهد جایگاه خود را تقویت کند و به یک بازیگر قابل اتکا و نافذ و یک جریان‌ساز فرهنگی در 30-20 سال آینده تبدیل شود و با آفات و چالش‌های روبه‌رو مقابله کند و اگر بخواهد از حاشیه به متن باز گردد، چگونه می‌تواند با اصلاح روش در مسیر توسعه گام بر دارد؟ این دغدغه اصلی ما در این صفحه خواهد بود.
این است که ما قلم به دست می‌گیریم و مخاطب ما اول مردم ما، سپس سیاست‌گذاران کلان استان خواهند بود. در همین‌جا از همه متخصصان و صاحب‌نظران و اندیشمندان و علاقه‌مندان دراین حوزه خواستاریم ما رادر این مسیر یاری کنند....

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.