|

اصولگرایان اصفهان ؛ فرهنگ و سیاست

عزت خلیل‌نژاد: اگر مهم‌ترین دغدغه‌ اصلاح‌طلبان اصفهان تا روزهای منتهی به انتخابات مجلس در سال 94، موضوع تأیید صلاحیت‌ کاندیداهای نه چندان پرشمارشان است، نگرانی‌ اصولگرایان اما از جنس دیگری است. آنها با تصور اینکه کاندیداهای مورد نظرشان، موانع اولیه را به آسانی پشت سر خواهند نهاد، در اندیشه حجم گسترده رقبا در اردوگاه خودی هستند.
اما آیا بازی سیاست، امسال نیز چنانچه اصولگرایان می‌پندارند، پیش خواهد رفت یا سواری سیاستمداران شهر بر امواج «اعتدال»، محاسبات و خط‌کشی‌های سیاسی را باژگونه می‌سازد؟ آیا ردصلاحیت‌ها گسترده خواهد بود و رقبا جز برگ‌های سوخته تکراری، چیزی در پشت دست‌های خود ندارند؟ این نوشته کوتاه، مدعایی برای خواندن پشت دست رقیبان دیرین ندارد؛ اما طرح یک ادعا را خطر می‌کند: وحدت اصولگرایان با توجه به رخدادها و شرایط امروز از هر زمان دیگری دشوارتر است.
1 چنانچه بازی مانند انتخابات دو دوره اخیر مجلس گذشته پیش رود و رقیب اصلی، پیش از آغاز رقابت از میدان به در شود، اصولگرایان اصرار چندانی برای وحدت نخواهند داشت. شکل‌گیری رقابتی ظاهری برای گرم کردن تنور سیاست، حداقل با دو ائتلاف گسترده چندان خطرناک نخواهد بود، اما می‌تواند به عطش سیاسی بخش‌هایی از جامعه در کوتاه مدت پاسخ دهد و سبب شود تا این پیش‌فرض چنگی به دل اصولگرایان هم نزند.
2 گزینه دوم اما محتمل‌تر و پیچیده‌تر است. تأیید صلاحیت متعلقین امروزین جریان اعتدال: با حضور هر سه جریان، رقابت برای اصولگرایان، معنایی فراتر از انتخابات گذشته دارد. با توجه به عدم توفیق جریان‌های میانه‌رو و اصلاح‌طلب در انتخابات اخیر شوراها، انگیزه این گروه بیش از رقیب بوده و به صحنه آمدن افکار عمومی و افزایش مشارکت، وحدت در این جریان را اهمیتی مضاعف می‌بخشد. موضوعی که حداقل از ابتدای سال 93 در میان بزرگان اصولگرایان اصفهان، مورد اشاره بوده و عمق نگرانی‌های ایشان را در این زمینه روایت می‌کند (دبیر مؤتلفه اصفهان: اولویت اصلی، وحدت بین اصولگرایان اصفهان است، تیرماه 93). هرچند رقبای اصلاح‌طلب از جمله رییس شورای هماهنگی اصلاح‌طلبان اصفهان، در اواسط همان سال گفته بود بعید است اصولگرایان اصفهانی به ائتلاف برسند. نکوئی در آن زمان، به چنین اختلافاتی اشاره کرده بود "گروه‌هایی که تازه وارد جرگه سیاسی اصفهان شده‌اند و فعالیت‌هایشان بیشترجنبه احساسی دارد.امکان دارد که آنان برای منافع مشترک، در مواقع خاص گردهم بیایند ولی به صورت ریشه‌ای بعید است که بتوانند ائتلاف واقعی داشته باشند. «پایداری»‌ها، یاران نزدیک رییس‌جمهور سابق و اصولگرایان نزدیک به شهردار از جمله چنین گروه‌های جدید هستند که بنا بر مقتضیات و اهداف سنتی این طیف، در مسایل سیاسی ورود نداشته و تنها به صورت مقطعی، منفرد و بنا به اهداف کوتاه‌مدت سیاسی، خود را با تابلوی اصولگرایی به افکار عمومی عرضه می‌کنند. آنها در موضع‌گیری نسبت به مسایل جاری شهر، احتیاط را رعایت کرده و ترجیحا خود را اصولگرا و حامی این جریان نشان نمی‌دهند. اصولگرایان سنتی همچون جمعیت مؤتلفه و جامعه‌اسلامی مهندسین اصفهان اما در موضع‌گیری‌ها، ثبات رأی داشته، دارای ریشه مشخص بوده و در جدال با رقبای اصلاح‌طلب، ثابت‌قدم و دارای خط‌کشی‌های روشن هستند. بر همین اساس، وحدت این دو گروه تنها در شرایط خاص، ممکن است. راست‌های جدید در بزنگاه‌های نه چندان پرتعداد اما مهم اخیر نشان داده‌اند که خود را چندگامی جلوتر از راست سنتی می‌بینند و معلوم نیست از شتاب خود به نفع هم‌پالکی‌های قدیمی بکاهند.
آنچه سال گذشته و در ماجرای کنسرت همایون شجریان بر حامیان این دو طیف گذشت و مهم‌تر از آن بیانیه حجت‌الاسلام قطبی، مدیرکل اداره ارشاد اصفهان، بیش از هرچیز چنین اختلافاتی را نشان ‌داد. اگر جریان‌های سنتی، همچنان با تکیه برنام بزرگان خود، از ابزارهای قدیمی‌تر فشار بر سر دفاع از پایگاه‌ها و ارزش‌های سنتی خود پایداری استفاده کرده و می‌کنند، طیف‌های نو‌پای اصولگرایان اما برای هماهنگی با امواج تغییر، خود را آماده‌تر نشان داده و می‌دهند: «گاه می‌توان با بهر‌ه‌گیری از سنت، مدرن را مدیریت کرد...زیبایی­‌های سنت را در صندوقچه‌­های چوبی مخفی کرده و هرگز اجازه ندادیم فرزندانمان با آن آشنا شوند».
سال گذشته و چنین‌تاخت‌وتازهایی در عرصه فرهنگ، جای خود را به امسال و تقابل در میدان سیاست داده است. آیا نو- اصولگرایان با درک شرایط تازه سیاسی، از سنتی‌های این جریان عبور خواهند کرد و اصلاح‌طلبان را رقیب جدی خود خواهند دید یا این اصولگرایان سنتی هستند که به مدد نهادهای قدرتمند، همچنان مدافعین سرسخت سنت سیاسی محافظه‌کارانه باقی خواهندماند. این پرسش روزهای آینده، پرسش محوری همه محافل سیاسی خواهد بود.

عزت خلیل‌نژاد: اگر مهم‌ترین دغدغه‌ اصلاح‌طلبان اصفهان تا روزهای منتهی به انتخابات مجلس در سال 94، موضوع تأیید صلاحیت‌ کاندیداهای نه چندان پرشمارشان است، نگرانی‌ اصولگرایان اما از جنس دیگری است. آنها با تصور اینکه کاندیداهای مورد نظرشان، موانع اولیه را به آسانی پشت سر خواهند نهاد، در اندیشه حجم گسترده رقبا در اردوگاه خودی هستند.
اما آیا بازی سیاست، امسال نیز چنانچه اصولگرایان می‌پندارند، پیش خواهد رفت یا سواری سیاستمداران شهر بر امواج «اعتدال»، محاسبات و خط‌کشی‌های سیاسی را باژگونه می‌سازد؟ آیا ردصلاحیت‌ها گسترده خواهد بود و رقبا جز برگ‌های سوخته تکراری، چیزی در پشت دست‌های خود ندارند؟ این نوشته کوتاه، مدعایی برای خواندن پشت دست رقیبان دیرین ندارد؛ اما طرح یک ادعا را خطر می‌کند: وحدت اصولگرایان با توجه به رخدادها و شرایط امروز از هر زمان دیگری دشوارتر است.
1 چنانچه بازی مانند انتخابات دو دوره اخیر مجلس گذشته پیش رود و رقیب اصلی، پیش از آغاز رقابت از میدان به در شود، اصولگرایان اصرار چندانی برای وحدت نخواهند داشت. شکل‌گیری رقابتی ظاهری برای گرم کردن تنور سیاست، حداقل با دو ائتلاف گسترده چندان خطرناک نخواهد بود، اما می‌تواند به عطش سیاسی بخش‌هایی از جامعه در کوتاه مدت پاسخ دهد و سبب شود تا این پیش‌فرض چنگی به دل اصولگرایان هم نزند.
2 گزینه دوم اما محتمل‌تر و پیچیده‌تر است. تأیید صلاحیت متعلقین امروزین جریان اعتدال: با حضور هر سه جریان، رقابت برای اصولگرایان، معنایی فراتر از انتخابات گذشته دارد. با توجه به عدم توفیق جریان‌های میانه‌رو و اصلاح‌طلب در انتخابات اخیر شوراها، انگیزه این گروه بیش از رقیب بوده و به صحنه آمدن افکار عمومی و افزایش مشارکت، وحدت در این جریان را اهمیتی مضاعف می‌بخشد. موضوعی که حداقل از ابتدای سال 93 در میان بزرگان اصولگرایان اصفهان، مورد اشاره بوده و عمق نگرانی‌های ایشان را در این زمینه روایت می‌کند (دبیر مؤتلفه اصفهان: اولویت اصلی، وحدت بین اصولگرایان اصفهان است، تیرماه 93). هرچند رقبای اصلاح‌طلب از جمله رییس شورای هماهنگی اصلاح‌طلبان اصفهان، در اواسط همان سال گفته بود بعید است اصولگرایان اصفهانی به ائتلاف برسند. نکوئی در آن زمان، به چنین اختلافاتی اشاره کرده بود "گروه‌هایی که تازه وارد جرگه سیاسی اصفهان شده‌اند و فعالیت‌هایشان بیشترجنبه احساسی دارد.امکان دارد که آنان برای منافع مشترک، در مواقع خاص گردهم بیایند ولی به صورت ریشه‌ای بعید است که بتوانند ائتلاف واقعی داشته باشند. «پایداری»‌ها، یاران نزدیک رییس‌جمهور سابق و اصولگرایان نزدیک به شهردار از جمله چنین گروه‌های جدید هستند که بنا بر مقتضیات و اهداف سنتی این طیف، در مسایل سیاسی ورود نداشته و تنها به صورت مقطعی، منفرد و بنا به اهداف کوتاه‌مدت سیاسی، خود را با تابلوی اصولگرایی به افکار عمومی عرضه می‌کنند. آنها در موضع‌گیری نسبت به مسایل جاری شهر، احتیاط را رعایت کرده و ترجیحا خود را اصولگرا و حامی این جریان نشان نمی‌دهند. اصولگرایان سنتی همچون جمعیت مؤتلفه و جامعه‌اسلامی مهندسین اصفهان اما در موضع‌گیری‌ها، ثبات رأی داشته، دارای ریشه مشخص بوده و در جدال با رقبای اصلاح‌طلب، ثابت‌قدم و دارای خط‌کشی‌های روشن هستند. بر همین اساس، وحدت این دو گروه تنها در شرایط خاص، ممکن است. راست‌های جدید در بزنگاه‌های نه چندان پرتعداد اما مهم اخیر نشان داده‌اند که خود را چندگامی جلوتر از راست سنتی می‌بینند و معلوم نیست از شتاب خود به نفع هم‌پالکی‌های قدیمی بکاهند.
آنچه سال گذشته و در ماجرای کنسرت همایون شجریان بر حامیان این دو طیف گذشت و مهم‌تر از آن بیانیه حجت‌الاسلام قطبی، مدیرکل اداره ارشاد اصفهان، بیش از هرچیز چنین اختلافاتی را نشان ‌داد. اگر جریان‌های سنتی، همچنان با تکیه برنام بزرگان خود، از ابزارهای قدیمی‌تر فشار بر سر دفاع از پایگاه‌ها و ارزش‌های سنتی خود پایداری استفاده کرده و می‌کنند، طیف‌های نو‌پای اصولگرایان اما برای هماهنگی با امواج تغییر، خود را آماده‌تر نشان داده و می‌دهند: «گاه می‌توان با بهر‌ه‌گیری از سنت، مدرن را مدیریت کرد...زیبایی­‌های سنت را در صندوقچه‌­های چوبی مخفی کرده و هرگز اجازه ندادیم فرزندانمان با آن آشنا شوند».
سال گذشته و چنین‌تاخت‌وتازهایی در عرصه فرهنگ، جای خود را به امسال و تقابل در میدان سیاست داده است. آیا نو- اصولگرایان با درک شرایط تازه سیاسی، از سنتی‌های این جریان عبور خواهند کرد و اصلاح‌طلبان را رقیب جدی خود خواهند دید یا این اصولگرایان سنتی هستند که به مدد نهادهای قدرتمند، همچنان مدافعین سرسخت سنت سیاسی محافظه‌کارانه باقی خواهندماند. این پرسش روزهای آینده، پرسش محوری همه محافل سیاسی خواهد بود.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.