|

«نقد هنری»، واژه‌ای ناآشنا

فرهنگِ شهر اصفهان به واژه‌ی «نقد هنری» (Art criticism) لباس ناملموس و نامرسومی پوشانده است، «نقد هنری» در شهرِ شُهره به هنر بی‌اهمیت دانسته می‌شود، نسبت میان هنر و نقد هنری نامشخص و حتی در بسیار موارد وجود ندارد.
درک اثر هنری به میزان قابل توجهی به نقد آن وابسته است، نقد در این میان به ارزیابی و تحلیل اثر می‌پردازد و با توجه به مباحث تئوریک و استتیک در پی رسیدن به یک مبنای فکری است. این دو به یکدیگر هویت می‌بخشند، به‌گونه‌ای که می‌توانند تاکیدی بر یکدیگر باشند. در هر جامعه‌ای با فرض شکل‌نگرفتن نقد هنری، نمی‌توان انتظار آن را داشت که هنر دارای هویت است و صرفاً آن‌چه از هنر قابل شناخت می‌شود از منظر نقد هنری نیست.
منتقدان بی‌شماری را می‌توان هم‌چون «دنی دیدرو»، «شارل بودلر»، «هربرت رید»، «آندره مالرو» و «کلمنت گرینبرگ» را شناسایی کرد که توانسته‌اند تاثیرات مهمی بر روی هنر دوران خود و پس از آن بگذارند. شناخت جریان‌های فکری‌ای مانند «امپرسیونیسم»، «پست‌امپرسیونیسم»، «اکسپرسیونیسم انتزاعی» و «فرمالیسم» در گرو نوشته‌ها و دفاعیات این منتقدان بوده است. اگر مصاحبه «رافائل اسکوئیرو» از «ادوارد هاپر» در اواخر عمرش نبود چه‌بسا این نقاش ناشناخته باقی می‌ماند. تاثیراتی که این افراد بر روی شناخت تفکرات هنری گذاشته‌اند غیر قابل کتمان است.
شهر اصفهان با وجود بی‌توجهیش به نقد هنری کماکان خود را داعیه‌دار هنر می‌داند، هنری که برای هویت خویش نیازمند نقد است. با فرض اهمیت منتقدانِ هنر در عرصه شناختِ هنر، پرسشی پیش روی نگارنده باقی می‌ماند، آن‌چه به‌عنوان هنر در اصفهان شناسایی می‌شود دارای چه ماهیتی است؟ تعیین این ماهیت چگونه صورت گرفته است؟
منتقدان هنر، نه‌‌تنها می‌توانند کمکی به شناخت هنر کنند بلکه در امر مشاوره به مراکز هنری نیز نقش به‌سزایی دارند. در کمتر مرکز هنری‌ای در اصفهان مشاوران هنری دیده می‌شود و بسیار کم‌تر از آن، مشاوران هنری‌ای وجود دارند که به امور نقد آشنایی داشته باشند. به‌کارگیری مشاوران آشنا به نقد می‌تواند راهی جدی و حرفه‌ای را پیش روی مراکز هنری بگذارد و سطح دیگری را برای هنر شکل دهد، سطحی که با معیارها و مبانی فکری مشخص‌تری قابل تبیین است و آثار هنری با تدقیق و تعمیق بیشتری ارزیابی و تحلیل می‌شود.
فرهنگِ شهر اصفهان به واژه‌ی «نقد هنری» (Art criticism) لباس ناملموس و نامرسومی پوشانده است، «نقد هنری» در شهرِ شُهره به هنر بی‌اهمیت دانسته می‌شود، نسبت میان هنر و نقد هنری نامشخص و حتی در بسیار موارد وجود ندارد.
درک اثر هنری به میزان قابل توجهی به نقد آن وابسته است، نقد در این میان به ارزیابی و تحلیل اثر می‌پردازد و با توجه به مباحث تئوریک و استتیک در پی رسیدن به یک مبنای فکری است. این دو به یکدیگر هویت می‌بخشند، به‌گونه‌ای که می‌توانند تاکیدی بر یکدیگر باشند. در هر جامعه‌ای با فرض شکل‌نگرفتن نقد هنری، نمی‌توان انتظار آن را داشت که هنر دارای هویت است و صرفاً آن‌چه از هنر قابل شناخت می‌شود از منظر نقد هنری نیست.
منتقدان بی‌شماری را می‌توان هم‌چون «دنی دیدرو»، «شارل بودلر»، «هربرت رید»، «آندره مالرو» و «کلمنت گرینبرگ» را شناسایی کرد که توانسته‌اند تاثیرات مهمی بر روی هنر دوران خود و پس از آن بگذارند. شناخت جریان‌های فکری‌ای مانند «امپرسیونیسم»، «پست‌امپرسیونیسم»، «اکسپرسیونیسم انتزاعی» و «فرمالیسم» در گرو نوشته‌ها و دفاعیات این منتقدان بوده است. اگر مصاحبه «رافائل اسکوئیرو» از «ادوارد هاپر» در اواخر عمرش نبود چه‌بسا این نقاش ناشناخته باقی می‌ماند. تاثیراتی که این افراد بر روی شناخت تفکرات هنری گذاشته‌اند غیر قابل کتمان است.
شهر اصفهان با وجود بی‌توجهیش به نقد هنری کماکان خود را داعیه‌دار هنر می‌داند، هنری که برای هویت خویش نیازمند نقد است. با فرض اهمیت منتقدانِ هنر در عرصه شناختِ هنر، پرسشی پیش روی نگارنده باقی می‌ماند، آن‌چه به‌عنوان هنر در اصفهان شناسایی می‌شود دارای چه ماهیتی است؟ تعیین این ماهیت چگونه صورت گرفته است؟
منتقدان هنر، نه‌‌تنها می‌توانند کمکی به شناخت هنر کنند بلکه در امر مشاوره به مراکز هنری نیز نقش به‌سزایی دارند. در کمتر مرکز هنری‌ای در اصفهان مشاوران هنری دیده می‌شود و بسیار کم‌تر از آن، مشاوران هنری‌ای وجود دارند که به امور نقد آشنایی داشته باشند. به‌کارگیری مشاوران آشنا به نقد می‌تواند راهی جدی و حرفه‌ای را پیش روی مراکز هنری بگذارد و سطح دیگری را برای هنر شکل دهد، سطحی که با معیارها و مبانی فکری مشخص‌تری قابل تبیین است و آثار هنری با تدقیق و تعمیق بیشتری ارزیابی و تحلیل می‌شود.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.