|

تبلیغات متفاوت «بنفش»

شبنم کهن‌چی. روزنامه‌نگار

وقت تغییر رسیده بود و اولین چیزی که به این تغییر امیدوارمان کرد، حضوری بود که شکلی تازه داشت. شبکه‌های اجتماعی که تا قبل از آن مورد کم مهری بود، در آستانه برگزاری یازدهمین دور از انتخابات ریاست‌جمهوری، تبدیل به ابزار رقابت و تبلیغ شد. نامزدهای انتخابات ریاست‌جمهوری در سال92 حضوری متفاوت در عرصه تبلیغات و اطلاع‌رسانی داشتند و سرآمد آنها، حسن روحانی بود؛ مردی که از دو واژه «امید» و «تدبیر» جدا نمی‌شد. همین نگاه و سیاست، آقای بنفش را با اکثریت آرا بر مسند دولت نشاند.
عملکرد متفاوت حسن روحانی در اطلاع‌رسانی و تبلیغات یازدهمین دور از انتخابات ریاست‌جمهوری که در جذب مشارکت سیاسی مردم در برگزاری این انتخابات نمود یافت، در کنار شعارهایی مانند دسترسی آزاد به اطلاعات، انتخابات سال92 را تبدیل به یکی از باشکوه‌ترین دوره‌های انتخاباتی کرد و رضایت را به جامعه بازگرداند.
کاربران اینترنت، چه آنها که در زمره 18میلیون رای‌دهنده به حسن روحانی بودند و چه آنها که نبودند، آغاز کار دولت یازدهم را گامی رو به جلو برای از بین‌بردن محدودیت دسترسی به گردش آزاد اطلاعات، کاهش فیلترینگ و ایجاد زمینه‌ مناسب برای حضور پررنگ کاربران ایرانی در شبکه‌های اجتماعی می‌دانستند. به همین دلیل بود که بلافاصله بعد از اعلام نتیجه انتخابات، هزاران کاربر فضای مجازی درباره وضعیت اینترنت به رییس‌جمهوری نامه سرگشاده‌ای نوشتند و از او خواستند وضعیت اینترنت را بهبود بخشد.
اولین گفت‌وگوی رسانه‌ای روحانی هم پاسخی به همین درخواست بود. روحانی در گفت‌وگوی اختصاصی با مجله؛ «چلچراغ»، از فضای مجازی به‌عنوان ابزاری که استفاده از آنها گریزناپذیر است، یاد کرد. سوالی که روحانی در کسوت رییس‌جمهوری در این گفت‌وگو درباره فیلترینگ مطرح کرد، سوالی طلایی شد. روحانی در این مصاحبه پرسید: «کاش طرفداران فیلترکردن توضیح می‌دادند که در محدودکردن دسترسی مردم به کدام خبر موفق بوده‌اند؟ کدام خبر مهمی در چند سال اخیر وجود داشته که فیلترینگ باعث عدم‌دسترسی مردم به آن شده است؟» این سوال در کنار اینکه رییس دولت، فیلترینگ را دیوار بی‌اعتمادی بین دولت و مردم می‌داند، کاربران را هیجان‌زده کرد. از همانجا بود که بحث «فیلترینگ آری یا خیر؟» بین کاربران و فعالان جامعه مجازی جان گرفت، برای اولین‌بار مناظره‌هایی بین موافقان و مخالفان فیلترینگ ترتیب داده شد و بازار نظرات حقوقی درباره اینکه آیا استفاده از فیلترینگ جرم است یا خیر، داغ شد.
در همین ایام فعالیت توییتری رییس دولت در کنار فعالیت فیسبوکی برخی وزرای کابینه‌اش، کاربران را بیش از پیش امیدوار کرد که با توجه به عملکرد مسوولان رده بالای دولت، تغییراتی در راه است و این تغییرات نه‌فقط در نگاه به کارکرد شبکه‌های اجتماعی بلکه در دیپلماسی دولت هم نمود خواهد داشت. تبریک آغاز سال‌نو یهودی از سوی روحانی و ظریف وزیر امورخارجه در توییتر، مهر تاییدی بر ایجاد تغییرات بود. این مساله نه‌تنها در ایران بلکه در جهان واکنش‌های زیادی برانگیخت. گپ توییتری رییس‌جمهوری با مدیرعامل توییتر که در آن روحانی به صراحت اعلام کرد برای دسترسی آزاد ایرانیان به اطلاعات تلاش می‌کند نیز هیاهوی زیادی به‌پا کرد. شاید همین واکنش‌ها بود که باعث شد فشار جناح موافق فیلترینگ شبکه‌های اجتماعی به اعضای کابینه و مدیران دولتی برای ترک فیسبوک و توییتر آغاز شود. نوک حمله بیشتر این فشارها بعد از رییس جمهوری، به سمت وزیر امور خارجه بود. ظریف؛ اولین و تنها وزیر کابینه است که با استفاده از فیسبوک با مردم ارتباط مستقیم برقرار کرد. گزارش‌های روزانه او از عملکرد دولت در صحنه بین‌المللی بین کاربران به‌سرعت شهرت پیدا کرد و مورد حمله و انتقاد بسیاری از موافقان فیلترینگ قرار گرفت. با وجود تمام این فشارها ظریف دست از فعالیت در شبکه‌های اجتماعی برنداشت و شاید تاریخ هیچگاه توییت وی را بعد از اتمام مذاکرات هسته‌ای در ژنو فراموش نکند؛ ظریف پس از پایان مذاکرات پشت درهای بسته، پیش از اعلام رسمی نتیجه مذاکرات به رسانه‌ها، توییت کرد: «ما به توافق رسیدیم.»
در کنار وزیر امور خارجه که در عمل کنار رییس دولت و مقابل موافقان فیلترینگ و ایجاد محدودیت در دسترسی به اطلاعات ایستاد، وزیر فرهنگ و ارشاد نیز در باب کاربرد شبکه‌های اجتماعی و پایان‌دادن به فیلترینگ ساکت نماند. اما مخالفان با از راه رسیدن زمستان تلاش کردند تمام‌قد مقابل جوانه سبزی که داشت جان می‌گرفت، بایستند. آنها با فیلترینگ «وی‌چت» اولین گام خود را برداشتند و نسبت به وزیر موافق رفع‌فیلترینگ دولت یازدهم انتقادات تندی روا داشتند آنقدر که او را «وزیری که پایش لب گور است» خطاب قرار دادند. آنها با قراردادن اپلیکیشن‌های ارتباطی مانند وایبر و واتس‌آپ و شبکه‌های اجتماعی مبتنی بر موبایل مانند اینستاگرام، در لیست‌سیاه تا حمله به رییس‌جمهوری و غیرقابل‌اعتماد خواندن جوانان پیش رفتند. درست است که از آن خرداد (پارسال) تا این خرداد (امسال)، یک‌سال پرفرازونشیب را از سر گذراندیم و دامنه فیلترینگ به اپلیکیشن‌های ارتباطی رسید اما پافشاری رییس دولت بر ضرورت استفاده از شبکه‌های اجتماعی و حق دسترسی کاربران به اینترنت با کیفیت و اطلاعات، نشان‌دهنده یک مساله مهم است؛ آقای روحانی هنوز سر حرفش ایستاده و باوجود مخالفت‌ها و ممانعت‌ها، سکوت نکرده و برای تحقق آنچه وعده داده تلاش می‌کند.
وقت تغییر رسیده بود و اولین چیزی که به این تغییر امیدوارمان کرد، حضوری بود که شکلی تازه داشت. شبکه‌های اجتماعی که تا قبل از آن مورد کم مهری بود، در آستانه برگزاری یازدهمین دور از انتخابات ریاست‌جمهوری، تبدیل به ابزار رقابت و تبلیغ شد. نامزدهای انتخابات ریاست‌جمهوری در سال92 حضوری متفاوت در عرصه تبلیغات و اطلاع‌رسانی داشتند و سرآمد آنها، حسن روحانی بود؛ مردی که از دو واژه «امید» و «تدبیر» جدا نمی‌شد. همین نگاه و سیاست، آقای بنفش را با اکثریت آرا بر مسند دولت نشاند.
عملکرد متفاوت حسن روحانی در اطلاع‌رسانی و تبلیغات یازدهمین دور از انتخابات ریاست‌جمهوری که در جذب مشارکت سیاسی مردم در برگزاری این انتخابات نمود یافت، در کنار شعارهایی مانند دسترسی آزاد به اطلاعات، انتخابات سال92 را تبدیل به یکی از باشکوه‌ترین دوره‌های انتخاباتی کرد و رضایت را به جامعه بازگرداند.
کاربران اینترنت، چه آنها که در زمره 18میلیون رای‌دهنده به حسن روحانی بودند و چه آنها که نبودند، آغاز کار دولت یازدهم را گامی رو به جلو برای از بین‌بردن محدودیت دسترسی به گردش آزاد اطلاعات، کاهش فیلترینگ و ایجاد زمینه‌ مناسب برای حضور پررنگ کاربران ایرانی در شبکه‌های اجتماعی می‌دانستند. به همین دلیل بود که بلافاصله بعد از اعلام نتیجه انتخابات، هزاران کاربر فضای مجازی درباره وضعیت اینترنت به رییس‌جمهوری نامه سرگشاده‌ای نوشتند و از او خواستند وضعیت اینترنت را بهبود بخشد.
اولین گفت‌وگوی رسانه‌ای روحانی هم پاسخی به همین درخواست بود. روحانی در گفت‌وگوی اختصاصی با مجله؛ «چلچراغ»، از فضای مجازی به‌عنوان ابزاری که استفاده از آنها گریزناپذیر است، یاد کرد. سوالی که روحانی در کسوت رییس‌جمهوری در این گفت‌وگو درباره فیلترینگ مطرح کرد، سوالی طلایی شد. روحانی در این مصاحبه پرسید: «کاش طرفداران فیلترکردن توضیح می‌دادند که در محدودکردن دسترسی مردم به کدام خبر موفق بوده‌اند؟ کدام خبر مهمی در چند سال اخیر وجود داشته که فیلترینگ باعث عدم‌دسترسی مردم به آن شده است؟» این سوال در کنار اینکه رییس دولت، فیلترینگ را دیوار بی‌اعتمادی بین دولت و مردم می‌داند، کاربران را هیجان‌زده کرد. از همانجا بود که بحث «فیلترینگ آری یا خیر؟» بین کاربران و فعالان جامعه مجازی جان گرفت، برای اولین‌بار مناظره‌هایی بین موافقان و مخالفان فیلترینگ ترتیب داده شد و بازار نظرات حقوقی درباره اینکه آیا استفاده از فیلترینگ جرم است یا خیر، داغ شد.
در همین ایام فعالیت توییتری رییس دولت در کنار فعالیت فیسبوکی برخی وزرای کابینه‌اش، کاربران را بیش از پیش امیدوار کرد که با توجه به عملکرد مسوولان رده بالای دولت، تغییراتی در راه است و این تغییرات نه‌فقط در نگاه به کارکرد شبکه‌های اجتماعی بلکه در دیپلماسی دولت هم نمود خواهد داشت. تبریک آغاز سال‌نو یهودی از سوی روحانی و ظریف وزیر امورخارجه در توییتر، مهر تاییدی بر ایجاد تغییرات بود. این مساله نه‌تنها در ایران بلکه در جهان واکنش‌های زیادی برانگیخت. گپ توییتری رییس‌جمهوری با مدیرعامل توییتر که در آن روحانی به صراحت اعلام کرد برای دسترسی آزاد ایرانیان به اطلاعات تلاش می‌کند نیز هیاهوی زیادی به‌پا کرد. شاید همین واکنش‌ها بود که باعث شد فشار جناح موافق فیلترینگ شبکه‌های اجتماعی به اعضای کابینه و مدیران دولتی برای ترک فیسبوک و توییتر آغاز شود. نوک حمله بیشتر این فشارها بعد از رییس جمهوری، به سمت وزیر امور خارجه بود. ظریف؛ اولین و تنها وزیر کابینه است که با استفاده از فیسبوک با مردم ارتباط مستقیم برقرار کرد. گزارش‌های روزانه او از عملکرد دولت در صحنه بین‌المللی بین کاربران به‌سرعت شهرت پیدا کرد و مورد حمله و انتقاد بسیاری از موافقان فیلترینگ قرار گرفت. با وجود تمام این فشارها ظریف دست از فعالیت در شبکه‌های اجتماعی برنداشت و شاید تاریخ هیچگاه توییت وی را بعد از اتمام مذاکرات هسته‌ای در ژنو فراموش نکند؛ ظریف پس از پایان مذاکرات پشت درهای بسته، پیش از اعلام رسمی نتیجه مذاکرات به رسانه‌ها، توییت کرد: «ما به توافق رسیدیم.»
در کنار وزیر امور خارجه که در عمل کنار رییس دولت و مقابل موافقان فیلترینگ و ایجاد محدودیت در دسترسی به اطلاعات ایستاد، وزیر فرهنگ و ارشاد نیز در باب کاربرد شبکه‌های اجتماعی و پایان‌دادن به فیلترینگ ساکت نماند. اما مخالفان با از راه رسیدن زمستان تلاش کردند تمام‌قد مقابل جوانه سبزی که داشت جان می‌گرفت، بایستند. آنها با فیلترینگ «وی‌چت» اولین گام خود را برداشتند و نسبت به وزیر موافق رفع‌فیلترینگ دولت یازدهم انتقادات تندی روا داشتند آنقدر که او را «وزیری که پایش لب گور است» خطاب قرار دادند. آنها با قراردادن اپلیکیشن‌های ارتباطی مانند وایبر و واتس‌آپ و شبکه‌های اجتماعی مبتنی بر موبایل مانند اینستاگرام، در لیست‌سیاه تا حمله به رییس‌جمهوری و غیرقابل‌اعتماد خواندن جوانان پیش رفتند. درست است که از آن خرداد (پارسال) تا این خرداد (امسال)، یک‌سال پرفرازونشیب را از سر گذراندیم و دامنه فیلترینگ به اپلیکیشن‌های ارتباطی رسید اما پافشاری رییس دولت بر ضرورت استفاده از شبکه‌های اجتماعی و حق دسترسی کاربران به اینترنت با کیفیت و اطلاعات، نشان‌دهنده یک مساله مهم است؛ آقای روحانی هنوز سر حرفش ایستاده و باوجود مخالفت‌ها و ممانعت‌ها، سکوت نکرده و برای تحقق آنچه وعده داده تلاش می‌کند.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.