در گفتوگو با «شرق» مطرح شد
خاطرات فرمانده «تكاوران دريايي» از مقاومت در خرمشهر
گفتن از رزمهای شبانه در جنگ یاد تکاوران ارتش را تداعی میکند. مردانی که با شبیخون به ارتش دشمن، خطوط مقدم را به پیش میبردند. عملیاتهایی که شاید به دلیل سریبودنشان هرگز در تاریخ نامی از آن برده نشود، همانها که در رفتنشان به برگشت فکر نکردند. آنانی که در مقاومت خرمشهر سر از پا نشناختند و تا پای جان ایستادند. شهیدانی چون اسماعیل شعبانی که شربت شهادت نوشید و شهید براتی که جاویدالاثر شد، شهید مختاری قهرمانی بود که عاشقانه در پل خرمشهر به پیشواز شهادت رفت، سنگلجی ایستاده عروج کرد، هاتفی شرق موجب سرافرازی مشرقزمین شد، زنگیان یار بیسر شد و صدها تکاور دریایی دیگر که جان گرامیشان را در معرض تیر و گلوله دشمن قرار دادند اما تنها نصیبشان زخم و جراحت به جا مانده در پیکرشان است ناخدایکم، تکاور بازنشسته هوشنگ صمدی از جانبازانی است که در سالگرد آغاز جنگ تحميلي از حماسه مقاومت در خرمشهر ميگويد.
شما در شروع جنگ کجا تشریف داشتید، چگونه خودتان را به جبهه رساندید، در جبهه چه کردید و بهعنوان یک فرمانده چگونه افراد تحت امر خودتان را هدایت و رهبری کردید؟
تکاوران از روز اول جنگ حتی میتونم بگم که بسیار قبل از اینکه جنگ همهجانبه عراق شروع بشه، تو خرمشهر حضور داشتن. البته قبل از اینکه جنگ شروع بشه، من تقاضای بازنشستگی کردم. تقاضای من هم تو نیرو و هم تو ستاد مشترک قبول شد و من در حال تسویهحساب بودم که جنگ شروع شد. امیردریاداردوم رزمجو هم فرمانده پایگاه بوشهر بود. از من سوال کرد: «تو داری تسویهحساب میکنی؟ میخوای بمونی یا میخوای بری؟» گفتم: «فکر میکنید میتونم برم؟» گفت: «تو بازنشسته شدی میتونی بری؟» گفتم: «نه، اگه برم تا آخر عمر حداقل پیش خانوادهام شرمنده میشم. آیا زن و بچم به من نمیگن تو سالها از ارتش حقوق گرفتی برای همچین روزی. حالا تو این شرایط که به حضور تو نیاز دارن، میخوای بذاری بری!؟ من برای اونا جوابی ندارم و حرف اونا درست و منطقیه. من برای همچین روزی ساخته شدم و برای همچین روزی دوره دیدم. منو به کشور انگلیس اعزام کردن و اونجا دوره دیدم. چقدر تو عملیاتها و مانورها شرکت کردم. چقدر مهمات صرف کردم. الان میتونم بذارم برم؟ نه نمیتونم.» دریادار رزمجو گفت: «درود بر تو! پس حالا که نمیخوای بری، نیروهاتو جمع کن، برو خرمشهر.» در پی تصمیم مبنی بر ماندن، نیروهامو جمع کردم. اونا تجهیزات و اسلحه و مهمات گرفتن و ساعت 12 شب بود که از بوشهر به سمت خرمشهر حرکت کردیم. هوا هنوز روشن نشده بود که به خرمشهر رسیدیم. خب طبیعی بود که ما نمیتونستیم گردانرو با تجهیزاتی که بههمراه داشت، علنا و بهطور مستقیم وارد خرمشهر کنیم. این کار از نظر حفاظتی و امنیتی درست نبود. از این رو، نیروهارو در مدخل شهر نگه داشتم. چون میدونستم که ستون پنجم دشمن، اطلاعاتی از ورود نیروهای ما به دشمن میده. بنابراین طبق اصولی که میبایست رعایت میکردیم، یگانهارو تقسیم و محل استقرارشونرو روی نقشه تعیین کردم. تیم شناسایی هم شناسایی لازم را در سطح شهر انجام داد و در نهایت گردان تکاوران، یگانهاشرو به مناطق تعیینشده، اعزام کرد. از اونجایی که میدونستم پرسنل تکاور زیر آتش دشمن قرار خواهند گرفت و ممکن است تلفاتی را هم متحمل بشن، بنابراین دستورات و توصیههای لازمو جهت مراقبت از خودشون به اونها گوشزد کردم و از اونها خواستم که حتیالامکان هوشیار باشن. ورود ما دقیقا با آتش پرحجمی که از طرف دشمن به اجرا دراومده بود، شروع شد. ارتش بعثی آنچنان آتشی روی شهر ریخت که تا ساعت 11 صبح آتش و دود تمام شهر خرمشهررو فرا گرفت. ولی خوشبختانه، پرسنل تکاور با توصیههایی که به اونها کرده بودم، در محلهای تعیینشده بهطور کامل مستقر شدن، بدون اینکه کوچکترین تلفاتی داده باشن. نفرات با حفر سنگر حداکثر استفادهرو از موقعیت و زمین کرده بودند و تقسیم شدند. ساعت هفت بعدازظهر بود که همه در آمادگی کامل به سر میبردند. من علاوه بر اینکه سمت فرماندهی تکاورانرو به عهده داشتم، فرماندهی یه گردان از فداییان اسلام و یه گردان از سپاه پاسداران و یه آتشبار توپخونه نیروی دریایی که در پشتیبانی قرار داشت، همینطور جمعی از نیروهای مردمیرو هم عهدهدار بودم و برای اینکه نظم و ترتیبی به جنگ داده باشم، با تکاوران و این عوامل، گروههای رزمی تشکیل میدادم و وارد عملیات میشدیم. چون نیروی دیگهای تو خرمشهر نبود. یه گردان دژ بود که از هم پاشیده و افرادش از هم متفرق شده بودند. پرسنل تکاور نیروی دریایی و بقیه رزمندگان و حتی نیروهای مردمی، با ایجاد دیوار گوشتی در برابر دشمن ظاهر شدن و سد ایجاد کردن و به مقاومت و ایستادگی پرداختن. اونم به این دلیل بود که سلاح و مهمات و امکانات کافی نداشتن و ناچار بودن از جون مایه بذارن و این کار بزرگیه که شما در هیچکدوم از افراد نظامی کشورهای جهان شاهدش نیستین و نمیشین. عراقیها از عملکرد تکاوران ما مات و مبهوت بودن. چون در نهایت شجاعت و شهامت میجنگیدن و از مصدومشدن و حتی مرگ پروایی نداشتن. نمونهش امیردریادار دکتر سیاری که در حال حاضر فرمانده نیروی دریایی ارتش هستن. ایشون زمان جنگ، یکی از فرماندهان گروهان بودن که بر اثر اصابت ترکش شدیدا مجروح شدن. ترکش نصف بدنشرو بهطور کلی پاره کرد. وقتی مسوول بهداری پانسمانش کرد و خواست ایشونرو به بیمارستان اعزام کنه، با اصرار ازش خواستم که همه تلاششرو بکنه و فرمانده گروهان منو زنده به بیمارستان برسونه. بدجوری مجروح شده بود. خوشبختانه، ایشونرو به موقع به بیمارستان رسوندن و تحت عمل جراحی قرار دادن و بهبودی نسبی پیدا کرد.
جناب ناخدا، قطعا خاطرات زیادی از دوران جنگ به یاد دارید. ممکن است به چند مورد از آنها اشاره کنید؟
یکی از خاطرات تلخ و دردناک، زمانی اتفاق افتاد که من برای بازدید از پاسگاهی در بندر فاو، عازم اون پاسگاه شدم. یه ناوبان یکم همراه من بود که افسر مخابرات بود. به من گفت: «منم میآم.» من گفتم: «به شما نیازی نیست و اون اصرار کرد.» از آبادان راه افتادیم به طرف پاسگاه فاو. در نظر داشتم که از سنگرهایی که مشرف به لبه رودخونه بودن، بازدید کنم. به افسر مخابرات گفتم: «شما تو همین پاسگاه بمون، ما میریم جلو و برمیگردیم.» او گفت: «اطاعت میشه.» من به اتفاق رییس پاسگاه راه افتادیم. باید از داخل نخلستان عبور میکردیم. در تیررس دشمن هم قرار داشتیم. ناگهان مارو گرفتن زیرآتش. اولین خمپاره که خورد، سریعا موضع گرفتیم. چند خمپاره پیدرپی به طرف ما شلیک شد و بعد صدای فریاد کمک کمک اومد. رییس پاسگاه گفت: «افسر مخابرات شما زخمی شد.» پرسیدم: «از کجا مطمئنی که اونه!» خمپاره خورده بود زیر پاش و اونو بهشدت مجروح کرده بود. ما برگشتیم و تا ما برسیم، مسوول بهداری افسر مخابرترو آورده بود تو بهداری و مشغول پانسمانکردنش بود. من نگاه کردم و دیدم بیشتر از دهها جای اون سوراخسوراخ شده بود و با پنس روی اونها پنبه گذاشتن. به او که بهشدت مجروح شده بود ولی بهوش بود، گفتم: «مگه به شما نگفتم نیا! چرا اومدی؟» گفت: «دلم راضی نشد اینجا بمونم و شما تنها برین جلو.» در هر صورت مسوول بهداری مجروحرو باندپیچی کرد. دو تا سرم بهش وصل کرد و اونو به بیمارستان اعزام کرد. وسیلهای که در اختیار داشتیم، یک وانت سیمرغ بود. تشکی کف وانت انداختم و مجروحرو روی اون گذاشتم. دو نفر هم بالای سرش، سرمبهدست به طرف بیمارستان حرکت کردن. به راننده توصیه کردم با احتیاط، اما سریع بره. افسر مخابراترو به بیمارستان رسوندن و قرار بر این شد که عملش کنن. با دکتر مسوول بیهوشی تماس گرفتم. اون گفت: «افسر شما باید عمل بشه. وقتی اینجا رسیده بود، نبض نداشت. اگه تا ساعت 12 شب چشمشرو باز کرد که زندهس، اگه باز نکرد رفته.» تا ساعت 12 شب بیدار نشستیم که ببینیم از بیمارستان چه خبر میشه. خود دکتر زنگ زد و گفت: «چشمهاشرو باز کرده و حالش خوبه. امید به زنده موندنش هست.» یه خاطره هم از یه نوجوون بسیجی دارم. همرزمها رفته بودن جلو. درگیری شدید بود و من از پاسگاهی که در اون بودم (پاسگاه مسجد)، دیدهبانی میکردم. نرسیده به پل نو جاده شلمچه، یه پسر نوجوون بسیجی اومد جلو و دنبال من میگشت و پرسید: «ناخدا صمدی شمایین؟» گفتم: «بله!» گفت: «تکاوران در جلو با عراقیها درگیر شدن و در محاصره قرارگرفتن.» گفتم: «کجا؟» گفت: «من میدونم.» عدهایرو به حال آماده باش نگه داشتم و خودم با این نوجوون که تفنگ ژ-3 حمایل کرده بود، به راه افتادم. خود من هم تفنگ ژ-3 داشتم با یه کلت. مسافتیرو داخل نخلستان پیش رفتیم. من گفتم: «پسرجون منوداری کجا میبری؟ نکنه میخوای تحویل عراقیها بدی!؟» نوجوون تبسمی کرد و گفت: «نترس، من اینجاهارو میشناسم.» به دیواری رسیدیم که حدودا با ما 10، 15متر فاصله داشت. دیواری آجری به ارتفاع حدودا یه متر و شصت سانت. من یه دفعه دیدم از پشت این دیوار یه سری کله اومد بالا. سربازان عراقی بودن. همین که خواستن روی ما آتش باز کنن فریاد زدم: «زمینگیر شو!» و خودمو روی زمین پرتاب کردم و پشت یکی از نخلها موضع گرفتم. نوجوون بسیجی ترسیده بود. به اون گفتم: «من تیراندازی میکنم، تو خودترو بنداز تو این نهر کناری و برو پشت یکی از نخلها موضع بگیر و شروع کن به تیراندازی تا من هم بتونم تغییر مکان بدم.» زمانی که این سربازهای عراقیرو دیدم، مطمئن شدم یا کشته میشم یا اسیر. چون از چنگ این تعداد سرباز مسلح عراقی با اون فاصله، سرنوشتی جز این نداشتم. از خدا یاری خواستم و با تیراندازی اون جوون از جا بلند شدم و خودمو به اون رسوندم. در جریان این جنگ و گریز، دست این نوجوون ترکش خورد و خون ازش جاری شد. ولی اون به این جراحت اهمیت نمیداد و خیلی شجاع و باشهامت بود. سرانجام، از اون مهلکه جان سالم به در بردیم. بعد ازش سوال کردم: «اینجا کجا بود منو آوردی؟ پس تکاوران کجان؟» اون گفت: «تکاوران پشت همین دیوار بودن که عراقیها اونهارو محاصره کردن و بهشدت با هم درگیر شدند.» البته در بررسیای که کردم، ماجرا حقیقت داشت و خوشبختانه تلفاتی نداشتیم.
با توجه به اینکه شما هر لحظه در معرض خطر بودید، آیا دچار حادثه هم شدید؟
من چندین بار مجروح شدم، اما خوشبختانه، خیلی جدی نبوده. یعنی مشکلساز نشد. یه بار از ناحیه پا مجروح شدم. یه بار هم تو جزیره فاو زیر آتش قرار گرفتم. البته یکی از همراهانم بهشدت زخمی شد و یه نفر از محافظینم شهید شد. خود منم از ناحیه پشت چند تا ترکش خوردم. منتها، آنقدر عمیق نبود که منو از پا دربیاره. تو خیابان طالقانی خرمشهر هم یه ترکش به پای من اصابت کرد.
شنیده بودم که صدامحسین برای سر تکاورهای دریایی جایزه تعیین کرده بود. آیا این خبر صحت داشت؟
بله. رادیو عراق دایم میگفت. هم برای فرماندهها، هم برای پرسنل تکاور. چون اونها میدونستن که خرمشهررو تکاورها نگه داشتن.
چه توصیهای به همرزمان و هممیهنان دارید؟
من هیچ توصیهای به آنها ندارم و همیشه از آنها آموختم و همینطور از فردوسی که میگوید: «چو ایران نباشد تن من مباد / بر این بوم و بر زنده یک تن مباد»
شما در شروع جنگ کجا تشریف داشتید، چگونه خودتان را به جبهه رساندید، در جبهه چه کردید و بهعنوان یک فرمانده چگونه افراد تحت امر خودتان را هدایت و رهبری کردید؟
تکاوران از روز اول جنگ حتی میتونم بگم که بسیار قبل از اینکه جنگ همهجانبه عراق شروع بشه، تو خرمشهر حضور داشتن. البته قبل از اینکه جنگ شروع بشه، من تقاضای بازنشستگی کردم. تقاضای من هم تو نیرو و هم تو ستاد مشترک قبول شد و من در حال تسویهحساب بودم که جنگ شروع شد. امیردریاداردوم رزمجو هم فرمانده پایگاه بوشهر بود. از من سوال کرد: «تو داری تسویهحساب میکنی؟ میخوای بمونی یا میخوای بری؟» گفتم: «فکر میکنید میتونم برم؟» گفت: «تو بازنشسته شدی میتونی بری؟» گفتم: «نه، اگه برم تا آخر عمر حداقل پیش خانوادهام شرمنده میشم. آیا زن و بچم به من نمیگن تو سالها از ارتش حقوق گرفتی برای همچین روزی. حالا تو این شرایط که به حضور تو نیاز دارن، میخوای بذاری بری!؟ من برای اونا جوابی ندارم و حرف اونا درست و منطقیه. من برای همچین روزی ساخته شدم و برای همچین روزی دوره دیدم. منو به کشور انگلیس اعزام کردن و اونجا دوره دیدم. چقدر تو عملیاتها و مانورها شرکت کردم. چقدر مهمات صرف کردم. الان میتونم بذارم برم؟ نه نمیتونم.» دریادار رزمجو گفت: «درود بر تو! پس حالا که نمیخوای بری، نیروهاتو جمع کن، برو خرمشهر.» در پی تصمیم مبنی بر ماندن، نیروهامو جمع کردم. اونا تجهیزات و اسلحه و مهمات گرفتن و ساعت 12 شب بود که از بوشهر به سمت خرمشهر حرکت کردیم. هوا هنوز روشن نشده بود که به خرمشهر رسیدیم. خب طبیعی بود که ما نمیتونستیم گردانرو با تجهیزاتی که بههمراه داشت، علنا و بهطور مستقیم وارد خرمشهر کنیم. این کار از نظر حفاظتی و امنیتی درست نبود. از این رو، نیروهارو در مدخل شهر نگه داشتم. چون میدونستم که ستون پنجم دشمن، اطلاعاتی از ورود نیروهای ما به دشمن میده. بنابراین طبق اصولی که میبایست رعایت میکردیم، یگانهارو تقسیم و محل استقرارشونرو روی نقشه تعیین کردم. تیم شناسایی هم شناسایی لازم را در سطح شهر انجام داد و در نهایت گردان تکاوران، یگانهاشرو به مناطق تعیینشده، اعزام کرد. از اونجایی که میدونستم پرسنل تکاور زیر آتش دشمن قرار خواهند گرفت و ممکن است تلفاتی را هم متحمل بشن، بنابراین دستورات و توصیههای لازمو جهت مراقبت از خودشون به اونها گوشزد کردم و از اونها خواستم که حتیالامکان هوشیار باشن. ورود ما دقیقا با آتش پرحجمی که از طرف دشمن به اجرا دراومده بود، شروع شد. ارتش بعثی آنچنان آتشی روی شهر ریخت که تا ساعت 11 صبح آتش و دود تمام شهر خرمشهررو فرا گرفت. ولی خوشبختانه، پرسنل تکاور با توصیههایی که به اونها کرده بودم، در محلهای تعیینشده بهطور کامل مستقر شدن، بدون اینکه کوچکترین تلفاتی داده باشن. نفرات با حفر سنگر حداکثر استفادهرو از موقعیت و زمین کرده بودند و تقسیم شدند. ساعت هفت بعدازظهر بود که همه در آمادگی کامل به سر میبردند. من علاوه بر اینکه سمت فرماندهی تکاورانرو به عهده داشتم، فرماندهی یه گردان از فداییان اسلام و یه گردان از سپاه پاسداران و یه آتشبار توپخونه نیروی دریایی که در پشتیبانی قرار داشت، همینطور جمعی از نیروهای مردمیرو هم عهدهدار بودم و برای اینکه نظم و ترتیبی به جنگ داده باشم، با تکاوران و این عوامل، گروههای رزمی تشکیل میدادم و وارد عملیات میشدیم. چون نیروی دیگهای تو خرمشهر نبود. یه گردان دژ بود که از هم پاشیده و افرادش از هم متفرق شده بودند. پرسنل تکاور نیروی دریایی و بقیه رزمندگان و حتی نیروهای مردمی، با ایجاد دیوار گوشتی در برابر دشمن ظاهر شدن و سد ایجاد کردن و به مقاومت و ایستادگی پرداختن. اونم به این دلیل بود که سلاح و مهمات و امکانات کافی نداشتن و ناچار بودن از جون مایه بذارن و این کار بزرگیه که شما در هیچکدوم از افراد نظامی کشورهای جهان شاهدش نیستین و نمیشین. عراقیها از عملکرد تکاوران ما مات و مبهوت بودن. چون در نهایت شجاعت و شهامت میجنگیدن و از مصدومشدن و حتی مرگ پروایی نداشتن. نمونهش امیردریادار دکتر سیاری که در حال حاضر فرمانده نیروی دریایی ارتش هستن. ایشون زمان جنگ، یکی از فرماندهان گروهان بودن که بر اثر اصابت ترکش شدیدا مجروح شدن. ترکش نصف بدنشرو بهطور کلی پاره کرد. وقتی مسوول بهداری پانسمانش کرد و خواست ایشونرو به بیمارستان اعزام کنه، با اصرار ازش خواستم که همه تلاششرو بکنه و فرمانده گروهان منو زنده به بیمارستان برسونه. بدجوری مجروح شده بود. خوشبختانه، ایشونرو به موقع به بیمارستان رسوندن و تحت عمل جراحی قرار دادن و بهبودی نسبی پیدا کرد.
جناب ناخدا، قطعا خاطرات زیادی از دوران جنگ به یاد دارید. ممکن است به چند مورد از آنها اشاره کنید؟
یکی از خاطرات تلخ و دردناک، زمانی اتفاق افتاد که من برای بازدید از پاسگاهی در بندر فاو، عازم اون پاسگاه شدم. یه ناوبان یکم همراه من بود که افسر مخابرات بود. به من گفت: «منم میآم.» من گفتم: «به شما نیازی نیست و اون اصرار کرد.» از آبادان راه افتادیم به طرف پاسگاه فاو. در نظر داشتم که از سنگرهایی که مشرف به لبه رودخونه بودن، بازدید کنم. به افسر مخابرات گفتم: «شما تو همین پاسگاه بمون، ما میریم جلو و برمیگردیم.» او گفت: «اطاعت میشه.» من به اتفاق رییس پاسگاه راه افتادیم. باید از داخل نخلستان عبور میکردیم. در تیررس دشمن هم قرار داشتیم. ناگهان مارو گرفتن زیرآتش. اولین خمپاره که خورد، سریعا موضع گرفتیم. چند خمپاره پیدرپی به طرف ما شلیک شد و بعد صدای فریاد کمک کمک اومد. رییس پاسگاه گفت: «افسر مخابرات شما زخمی شد.» پرسیدم: «از کجا مطمئنی که اونه!» خمپاره خورده بود زیر پاش و اونو بهشدت مجروح کرده بود. ما برگشتیم و تا ما برسیم، مسوول بهداری افسر مخابرترو آورده بود تو بهداری و مشغول پانسمانکردنش بود. من نگاه کردم و دیدم بیشتر از دهها جای اون سوراخسوراخ شده بود و با پنس روی اونها پنبه گذاشتن. به او که بهشدت مجروح شده بود ولی بهوش بود، گفتم: «مگه به شما نگفتم نیا! چرا اومدی؟» گفت: «دلم راضی نشد اینجا بمونم و شما تنها برین جلو.» در هر صورت مسوول بهداری مجروحرو باندپیچی کرد. دو تا سرم بهش وصل کرد و اونو به بیمارستان اعزام کرد. وسیلهای که در اختیار داشتیم، یک وانت سیمرغ بود. تشکی کف وانت انداختم و مجروحرو روی اون گذاشتم. دو نفر هم بالای سرش، سرمبهدست به طرف بیمارستان حرکت کردن. به راننده توصیه کردم با احتیاط، اما سریع بره. افسر مخابراترو به بیمارستان رسوندن و قرار بر این شد که عملش کنن. با دکتر مسوول بیهوشی تماس گرفتم. اون گفت: «افسر شما باید عمل بشه. وقتی اینجا رسیده بود، نبض نداشت. اگه تا ساعت 12 شب چشمشرو باز کرد که زندهس، اگه باز نکرد رفته.» تا ساعت 12 شب بیدار نشستیم که ببینیم از بیمارستان چه خبر میشه. خود دکتر زنگ زد و گفت: «چشمهاشرو باز کرده و حالش خوبه. امید به زنده موندنش هست.» یه خاطره هم از یه نوجوون بسیجی دارم. همرزمها رفته بودن جلو. درگیری شدید بود و من از پاسگاهی که در اون بودم (پاسگاه مسجد)، دیدهبانی میکردم. نرسیده به پل نو جاده شلمچه، یه پسر نوجوون بسیجی اومد جلو و دنبال من میگشت و پرسید: «ناخدا صمدی شمایین؟» گفتم: «بله!» گفت: «تکاوران در جلو با عراقیها درگیر شدن و در محاصره قرارگرفتن.» گفتم: «کجا؟» گفت: «من میدونم.» عدهایرو به حال آماده باش نگه داشتم و خودم با این نوجوون که تفنگ ژ-3 حمایل کرده بود، به راه افتادم. خود من هم تفنگ ژ-3 داشتم با یه کلت. مسافتیرو داخل نخلستان پیش رفتیم. من گفتم: «پسرجون منوداری کجا میبری؟ نکنه میخوای تحویل عراقیها بدی!؟» نوجوون تبسمی کرد و گفت: «نترس، من اینجاهارو میشناسم.» به دیواری رسیدیم که حدودا با ما 10، 15متر فاصله داشت. دیواری آجری به ارتفاع حدودا یه متر و شصت سانت. من یه دفعه دیدم از پشت این دیوار یه سری کله اومد بالا. سربازان عراقی بودن. همین که خواستن روی ما آتش باز کنن فریاد زدم: «زمینگیر شو!» و خودمو روی زمین پرتاب کردم و پشت یکی از نخلها موضع گرفتم. نوجوون بسیجی ترسیده بود. به اون گفتم: «من تیراندازی میکنم، تو خودترو بنداز تو این نهر کناری و برو پشت یکی از نخلها موضع بگیر و شروع کن به تیراندازی تا من هم بتونم تغییر مکان بدم.» زمانی که این سربازهای عراقیرو دیدم، مطمئن شدم یا کشته میشم یا اسیر. چون از چنگ این تعداد سرباز مسلح عراقی با اون فاصله، سرنوشتی جز این نداشتم. از خدا یاری خواستم و با تیراندازی اون جوون از جا بلند شدم و خودمو به اون رسوندم. در جریان این جنگ و گریز، دست این نوجوون ترکش خورد و خون ازش جاری شد. ولی اون به این جراحت اهمیت نمیداد و خیلی شجاع و باشهامت بود. سرانجام، از اون مهلکه جان سالم به در بردیم. بعد ازش سوال کردم: «اینجا کجا بود منو آوردی؟ پس تکاوران کجان؟» اون گفت: «تکاوران پشت همین دیوار بودن که عراقیها اونهارو محاصره کردن و بهشدت با هم درگیر شدند.» البته در بررسیای که کردم، ماجرا حقیقت داشت و خوشبختانه تلفاتی نداشتیم.
با توجه به اینکه شما هر لحظه در معرض خطر بودید، آیا دچار حادثه هم شدید؟
من چندین بار مجروح شدم، اما خوشبختانه، خیلی جدی نبوده. یعنی مشکلساز نشد. یه بار از ناحیه پا مجروح شدم. یه بار هم تو جزیره فاو زیر آتش قرار گرفتم. البته یکی از همراهانم بهشدت زخمی شد و یه نفر از محافظینم شهید شد. خود منم از ناحیه پشت چند تا ترکش خوردم. منتها، آنقدر عمیق نبود که منو از پا دربیاره. تو خیابان طالقانی خرمشهر هم یه ترکش به پای من اصابت کرد.
شنیده بودم که صدامحسین برای سر تکاورهای دریایی جایزه تعیین کرده بود. آیا این خبر صحت داشت؟
بله. رادیو عراق دایم میگفت. هم برای فرماندهها، هم برای پرسنل تکاور. چون اونها میدونستن که خرمشهررو تکاورها نگه داشتن.
چه توصیهای به همرزمان و هممیهنان دارید؟
من هیچ توصیهای به آنها ندارم و همیشه از آنها آموختم و همینطور از فردوسی که میگوید: «چو ایران نباشد تن من مباد / بر این بوم و بر زنده یک تن مباد»
گفتن از رزمهای شبانه در جنگ یاد تکاوران ارتش را تداعی میکند. مردانی که با شبیخون به ارتش دشمن، خطوط مقدم را به پیش میبردند. عملیاتهایی که شاید به دلیل سریبودنشان هرگز در تاریخ نامی از آن برده نشود، همانها که در رفتنشان به برگشت فکر نکردند. آنانی که در مقاومت خرمشهر سر از پا نشناختند و تا پای جان ایستادند. شهیدانی چون اسماعیل شعبانی که شربت شهادت نوشید و شهید براتی که جاویدالاثر شد، شهید مختاری قهرمانی بود که عاشقانه در پل خرمشهر به پیشواز شهادت رفت، سنگلجی ایستاده عروج کرد، هاتفی شرق موجب سرافرازی مشرقزمین شد، زنگیان یار بیسر شد و صدها تکاور دریایی دیگر که جان گرامیشان را در معرض تیر و گلوله دشمن قرار دادند اما تنها نصیبشان زخم و جراحت به جا مانده در پیکرشان است ناخدایکم، تکاور بازنشسته هوشنگ صمدی از جانبازانی است که در سالگرد آغاز جنگ تحميلي از حماسه مقاومت در خرمشهر ميگويد.
شما در شروع جنگ کجا تشریف داشتید، چگونه خودتان را به جبهه رساندید، در جبهه چه کردید و بهعنوان یک فرمانده چگونه افراد تحت امر خودتان را هدایت و رهبری کردید؟
تکاوران از روز اول جنگ حتی میتونم بگم که بسیار قبل از اینکه جنگ همهجانبه عراق شروع بشه، تو خرمشهر حضور داشتن. البته قبل از اینکه جنگ شروع بشه، من تقاضای بازنشستگی کردم. تقاضای من هم تو نیرو و هم تو ستاد مشترک قبول شد و من در حال تسویهحساب بودم که جنگ شروع شد. امیردریاداردوم رزمجو هم فرمانده پایگاه بوشهر بود. از من سوال کرد: «تو داری تسویهحساب میکنی؟ میخوای بمونی یا میخوای بری؟» گفتم: «فکر میکنید میتونم برم؟» گفت: «تو بازنشسته شدی میتونی بری؟» گفتم: «نه، اگه برم تا آخر عمر حداقل پیش خانوادهام شرمنده میشم. آیا زن و بچم به من نمیگن تو سالها از ارتش حقوق گرفتی برای همچین روزی. حالا تو این شرایط که به حضور تو نیاز دارن، میخوای بذاری بری!؟ من برای اونا جوابی ندارم و حرف اونا درست و منطقیه. من برای همچین روزی ساخته شدم و برای همچین روزی دوره دیدم. منو به کشور انگلیس اعزام کردن و اونجا دوره دیدم. چقدر تو عملیاتها و مانورها شرکت کردم. چقدر مهمات صرف کردم. الان میتونم بذارم برم؟ نه نمیتونم.» دریادار رزمجو گفت: «درود بر تو! پس حالا که نمیخوای بری، نیروهاتو جمع کن، برو خرمشهر.» در پی تصمیم مبنی بر ماندن، نیروهامو جمع کردم. اونا تجهیزات و اسلحه و مهمات گرفتن و ساعت 12 شب بود که از بوشهر به سمت خرمشهر حرکت کردیم. هوا هنوز روشن نشده بود که به خرمشهر رسیدیم. خب طبیعی بود که ما نمیتونستیم گردانرو با تجهیزاتی که بههمراه داشت، علنا و بهطور مستقیم وارد خرمشهر کنیم. این کار از نظر حفاظتی و امنیتی درست نبود. از این رو، نیروهارو در مدخل شهر نگه داشتم. چون میدونستم که ستون پنجم دشمن، اطلاعاتی از ورود نیروهای ما به دشمن میده. بنابراین طبق اصولی که میبایست رعایت میکردیم، یگانهارو تقسیم و محل استقرارشونرو روی نقشه تعیین کردم. تیم شناسایی هم شناسایی لازم را در سطح شهر انجام داد و در نهایت گردان تکاوران، یگانهاشرو به مناطق تعیینشده، اعزام کرد. از اونجایی که میدونستم پرسنل تکاور زیر آتش دشمن قرار خواهند گرفت و ممکن است تلفاتی را هم متحمل بشن، بنابراین دستورات و توصیههای لازمو جهت مراقبت از خودشون به اونها گوشزد کردم و از اونها خواستم که حتیالامکان هوشیار باشن. ورود ما دقیقا با آتش پرحجمی که از طرف دشمن به اجرا دراومده بود، شروع شد. ارتش بعثی آنچنان آتشی روی شهر ریخت که تا ساعت 11 صبح آتش و دود تمام شهر خرمشهررو فرا گرفت. ولی خوشبختانه، پرسنل تکاور با توصیههایی که به اونها کرده بودم، در محلهای تعیینشده بهطور کامل مستقر شدن، بدون اینکه کوچکترین تلفاتی داده باشن. نفرات با حفر سنگر حداکثر استفادهرو از موقعیت و زمین کرده بودند و تقسیم شدند. ساعت هفت بعدازظهر بود که همه در آمادگی کامل به سر میبردند. من علاوه بر اینکه سمت فرماندهی تکاورانرو به عهده داشتم، فرماندهی یه گردان از فداییان اسلام و یه گردان از سپاه پاسداران و یه آتشبار توپخونه نیروی دریایی که در پشتیبانی قرار داشت، همینطور جمعی از نیروهای مردمیرو هم عهدهدار بودم و برای اینکه نظم و ترتیبی به جنگ داده باشم، با تکاوران و این عوامل، گروههای رزمی تشکیل میدادم و وارد عملیات میشدیم. چون نیروی دیگهای تو خرمشهر نبود. یه گردان دژ بود که از هم پاشیده و افرادش از هم متفرق شده بودند. پرسنل تکاور نیروی دریایی و بقیه رزمندگان و حتی نیروهای مردمی، با ایجاد دیوار گوشتی در برابر دشمن ظاهر شدن و سد ایجاد کردن و به مقاومت و ایستادگی پرداختن. اونم به این دلیل بود که سلاح و مهمات و امکانات کافی نداشتن و ناچار بودن از جون مایه بذارن و این کار بزرگیه که شما در هیچکدوم از افراد نظامی کشورهای جهان شاهدش نیستین و نمیشین. عراقیها از عملکرد تکاوران ما مات و مبهوت بودن. چون در نهایت شجاعت و شهامت میجنگیدن و از مصدومشدن و حتی مرگ پروایی نداشتن. نمونهش امیردریادار دکتر سیاری که در حال حاضر فرمانده نیروی دریایی ارتش هستن. ایشون زمان جنگ، یکی از فرماندهان گروهان بودن که بر اثر اصابت ترکش شدیدا مجروح شدن. ترکش نصف بدنشرو بهطور کلی پاره کرد. وقتی مسوول بهداری پانسمانش کرد و خواست ایشونرو به بیمارستان اعزام کنه، با اصرار ازش خواستم که همه تلاششرو بکنه و فرمانده گروهان منو زنده به بیمارستان برسونه. بدجوری مجروح شده بود. خوشبختانه، ایشونرو به موقع به بیمارستان رسوندن و تحت عمل جراحی قرار دادن و بهبودی نسبی پیدا کرد.
جناب ناخدا، قطعا خاطرات زیادی از دوران جنگ به یاد دارید. ممکن است به چند مورد از آنها اشاره کنید؟
یکی از خاطرات تلخ و دردناک، زمانی اتفاق افتاد که من برای بازدید از پاسگاهی در بندر فاو، عازم اون پاسگاه شدم. یه ناوبان یکم همراه من بود که افسر مخابرات بود. به من گفت: «منم میآم.» من گفتم: «به شما نیازی نیست و اون اصرار کرد.» از آبادان راه افتادیم به طرف پاسگاه فاو. در نظر داشتم که از سنگرهایی که مشرف به لبه رودخونه بودن، بازدید کنم. به افسر مخابرات گفتم: «شما تو همین پاسگاه بمون، ما میریم جلو و برمیگردیم.» او گفت: «اطاعت میشه.» من به اتفاق رییس پاسگاه راه افتادیم. باید از داخل نخلستان عبور میکردیم. در تیررس دشمن هم قرار داشتیم. ناگهان مارو گرفتن زیرآتش. اولین خمپاره که خورد، سریعا موضع گرفتیم. چند خمپاره پیدرپی به طرف ما شلیک شد و بعد صدای فریاد کمک کمک اومد. رییس پاسگاه گفت: «افسر مخابرات شما زخمی شد.» پرسیدم: «از کجا مطمئنی که اونه!» خمپاره خورده بود زیر پاش و اونو بهشدت مجروح کرده بود. ما برگشتیم و تا ما برسیم، مسوول بهداری افسر مخابرترو آورده بود تو بهداری و مشغول پانسمانکردنش بود. من نگاه کردم و دیدم بیشتر از دهها جای اون سوراخسوراخ شده بود و با پنس روی اونها پنبه گذاشتن. به او که بهشدت مجروح شده بود ولی بهوش بود، گفتم: «مگه به شما نگفتم نیا! چرا اومدی؟» گفت: «دلم راضی نشد اینجا بمونم و شما تنها برین جلو.» در هر صورت مسوول بهداری مجروحرو باندپیچی کرد. دو تا سرم بهش وصل کرد و اونو به بیمارستان اعزام کرد. وسیلهای که در اختیار داشتیم، یک وانت سیمرغ بود. تشکی کف وانت انداختم و مجروحرو روی اون گذاشتم. دو نفر هم بالای سرش، سرمبهدست به طرف بیمارستان حرکت کردن. به راننده توصیه کردم با احتیاط، اما سریع بره. افسر مخابراترو به بیمارستان رسوندن و قرار بر این شد که عملش کنن. با دکتر مسوول بیهوشی تماس گرفتم. اون گفت: «افسر شما باید عمل بشه. وقتی اینجا رسیده بود، نبض نداشت. اگه تا ساعت 12 شب چشمشرو باز کرد که زندهس، اگه باز نکرد رفته.» تا ساعت 12 شب بیدار نشستیم که ببینیم از بیمارستان چه خبر میشه. خود دکتر زنگ زد و گفت: «چشمهاشرو باز کرده و حالش خوبه. امید به زنده موندنش هست.» یه خاطره هم از یه نوجوون بسیجی دارم. همرزمها رفته بودن جلو. درگیری شدید بود و من از پاسگاهی که در اون بودم (پاسگاه مسجد)، دیدهبانی میکردم. نرسیده به پل نو جاده شلمچه، یه پسر نوجوون بسیجی اومد جلو و دنبال من میگشت و پرسید: «ناخدا صمدی شمایین؟» گفتم: «بله!» گفت: «تکاوران در جلو با عراقیها درگیر شدن و در محاصره قرارگرفتن.» گفتم: «کجا؟» گفت: «من میدونم.» عدهایرو به حال آماده باش نگه داشتم و خودم با این نوجوون که تفنگ ژ-3 حمایل کرده بود، به راه افتادم. خود من هم تفنگ ژ-3 داشتم با یه کلت. مسافتیرو داخل نخلستان پیش رفتیم. من گفتم: «پسرجون منوداری کجا میبری؟ نکنه میخوای تحویل عراقیها بدی!؟» نوجوون تبسمی کرد و گفت: «نترس، من اینجاهارو میشناسم.» به دیواری رسیدیم که حدودا با ما 10، 15متر فاصله داشت. دیواری آجری به ارتفاع حدودا یه متر و شصت سانت. من یه دفعه دیدم از پشت این دیوار یه سری کله اومد بالا. سربازان عراقی بودن. همین که خواستن روی ما آتش باز کنن فریاد زدم: «زمینگیر شو!» و خودمو روی زمین پرتاب کردم و پشت یکی از نخلها موضع گرفتم. نوجوون بسیجی ترسیده بود. به اون گفتم: «من تیراندازی میکنم، تو خودترو بنداز تو این نهر کناری و برو پشت یکی از نخلها موضع بگیر و شروع کن به تیراندازی تا من هم بتونم تغییر مکان بدم.» زمانی که این سربازهای عراقیرو دیدم، مطمئن شدم یا کشته میشم یا اسیر. چون از چنگ این تعداد سرباز مسلح عراقی با اون فاصله، سرنوشتی جز این نداشتم. از خدا یاری خواستم و با تیراندازی اون جوون از جا بلند شدم و خودمو به اون رسوندم. در جریان این جنگ و گریز، دست این نوجوون ترکش خورد و خون ازش جاری شد. ولی اون به این جراحت اهمیت نمیداد و خیلی شجاع و باشهامت بود. سرانجام، از اون مهلکه جان سالم به در بردیم. بعد ازش سوال کردم: «اینجا کجا بود منو آوردی؟ پس تکاوران کجان؟» اون گفت: «تکاوران پشت همین دیوار بودن که عراقیها اونهارو محاصره کردن و بهشدت با هم درگیر شدند.» البته در بررسیای که کردم، ماجرا حقیقت داشت و خوشبختانه تلفاتی نداشتیم.
با توجه به اینکه شما هر لحظه در معرض خطر بودید، آیا دچار حادثه هم شدید؟
من چندین بار مجروح شدم، اما خوشبختانه، خیلی جدی نبوده. یعنی مشکلساز نشد. یه بار از ناحیه پا مجروح شدم. یه بار هم تو جزیره فاو زیر آتش قرار گرفتم. البته یکی از همراهانم بهشدت زخمی شد و یه نفر از محافظینم شهید شد. خود منم از ناحیه پشت چند تا ترکش خوردم. منتها، آنقدر عمیق نبود که منو از پا دربیاره. تو خیابان طالقانی خرمشهر هم یه ترکش به پای من اصابت کرد.
شنیده بودم که صدامحسین برای سر تکاورهای دریایی جایزه تعیین کرده بود. آیا این خبر صحت داشت؟
بله. رادیو عراق دایم میگفت. هم برای فرماندهها، هم برای پرسنل تکاور. چون اونها میدونستن که خرمشهررو تکاورها نگه داشتن.
چه توصیهای به همرزمان و هممیهنان دارید؟
من هیچ توصیهای به آنها ندارم و همیشه از آنها آموختم و همینطور از فردوسی که میگوید: «چو ایران نباشد تن من مباد / بر این بوم و بر زنده یک تن مباد»
شما در شروع جنگ کجا تشریف داشتید، چگونه خودتان را به جبهه رساندید، در جبهه چه کردید و بهعنوان یک فرمانده چگونه افراد تحت امر خودتان را هدایت و رهبری کردید؟
تکاوران از روز اول جنگ حتی میتونم بگم که بسیار قبل از اینکه جنگ همهجانبه عراق شروع بشه، تو خرمشهر حضور داشتن. البته قبل از اینکه جنگ شروع بشه، من تقاضای بازنشستگی کردم. تقاضای من هم تو نیرو و هم تو ستاد مشترک قبول شد و من در حال تسویهحساب بودم که جنگ شروع شد. امیردریاداردوم رزمجو هم فرمانده پایگاه بوشهر بود. از من سوال کرد: «تو داری تسویهحساب میکنی؟ میخوای بمونی یا میخوای بری؟» گفتم: «فکر میکنید میتونم برم؟» گفت: «تو بازنشسته شدی میتونی بری؟» گفتم: «نه، اگه برم تا آخر عمر حداقل پیش خانوادهام شرمنده میشم. آیا زن و بچم به من نمیگن تو سالها از ارتش حقوق گرفتی برای همچین روزی. حالا تو این شرایط که به حضور تو نیاز دارن، میخوای بذاری بری!؟ من برای اونا جوابی ندارم و حرف اونا درست و منطقیه. من برای همچین روزی ساخته شدم و برای همچین روزی دوره دیدم. منو به کشور انگلیس اعزام کردن و اونجا دوره دیدم. چقدر تو عملیاتها و مانورها شرکت کردم. چقدر مهمات صرف کردم. الان میتونم بذارم برم؟ نه نمیتونم.» دریادار رزمجو گفت: «درود بر تو! پس حالا که نمیخوای بری، نیروهاتو جمع کن، برو خرمشهر.» در پی تصمیم مبنی بر ماندن، نیروهامو جمع کردم. اونا تجهیزات و اسلحه و مهمات گرفتن و ساعت 12 شب بود که از بوشهر به سمت خرمشهر حرکت کردیم. هوا هنوز روشن نشده بود که به خرمشهر رسیدیم. خب طبیعی بود که ما نمیتونستیم گردانرو با تجهیزاتی که بههمراه داشت، علنا و بهطور مستقیم وارد خرمشهر کنیم. این کار از نظر حفاظتی و امنیتی درست نبود. از این رو، نیروهارو در مدخل شهر نگه داشتم. چون میدونستم که ستون پنجم دشمن، اطلاعاتی از ورود نیروهای ما به دشمن میده. بنابراین طبق اصولی که میبایست رعایت میکردیم، یگانهارو تقسیم و محل استقرارشونرو روی نقشه تعیین کردم. تیم شناسایی هم شناسایی لازم را در سطح شهر انجام داد و در نهایت گردان تکاوران، یگانهاشرو به مناطق تعیینشده، اعزام کرد. از اونجایی که میدونستم پرسنل تکاور زیر آتش دشمن قرار خواهند گرفت و ممکن است تلفاتی را هم متحمل بشن، بنابراین دستورات و توصیههای لازمو جهت مراقبت از خودشون به اونها گوشزد کردم و از اونها خواستم که حتیالامکان هوشیار باشن. ورود ما دقیقا با آتش پرحجمی که از طرف دشمن به اجرا دراومده بود، شروع شد. ارتش بعثی آنچنان آتشی روی شهر ریخت که تا ساعت 11 صبح آتش و دود تمام شهر خرمشهررو فرا گرفت. ولی خوشبختانه، پرسنل تکاور با توصیههایی که به اونها کرده بودم، در محلهای تعیینشده بهطور کامل مستقر شدن، بدون اینکه کوچکترین تلفاتی داده باشن. نفرات با حفر سنگر حداکثر استفادهرو از موقعیت و زمین کرده بودند و تقسیم شدند. ساعت هفت بعدازظهر بود که همه در آمادگی کامل به سر میبردند. من علاوه بر اینکه سمت فرماندهی تکاورانرو به عهده داشتم، فرماندهی یه گردان از فداییان اسلام و یه گردان از سپاه پاسداران و یه آتشبار توپخونه نیروی دریایی که در پشتیبانی قرار داشت، همینطور جمعی از نیروهای مردمیرو هم عهدهدار بودم و برای اینکه نظم و ترتیبی به جنگ داده باشم، با تکاوران و این عوامل، گروههای رزمی تشکیل میدادم و وارد عملیات میشدیم. چون نیروی دیگهای تو خرمشهر نبود. یه گردان دژ بود که از هم پاشیده و افرادش از هم متفرق شده بودند. پرسنل تکاور نیروی دریایی و بقیه رزمندگان و حتی نیروهای مردمی، با ایجاد دیوار گوشتی در برابر دشمن ظاهر شدن و سد ایجاد کردن و به مقاومت و ایستادگی پرداختن. اونم به این دلیل بود که سلاح و مهمات و امکانات کافی نداشتن و ناچار بودن از جون مایه بذارن و این کار بزرگیه که شما در هیچکدوم از افراد نظامی کشورهای جهان شاهدش نیستین و نمیشین. عراقیها از عملکرد تکاوران ما مات و مبهوت بودن. چون در نهایت شجاعت و شهامت میجنگیدن و از مصدومشدن و حتی مرگ پروایی نداشتن. نمونهش امیردریادار دکتر سیاری که در حال حاضر فرمانده نیروی دریایی ارتش هستن. ایشون زمان جنگ، یکی از فرماندهان گروهان بودن که بر اثر اصابت ترکش شدیدا مجروح شدن. ترکش نصف بدنشرو بهطور کلی پاره کرد. وقتی مسوول بهداری پانسمانش کرد و خواست ایشونرو به بیمارستان اعزام کنه، با اصرار ازش خواستم که همه تلاششرو بکنه و فرمانده گروهان منو زنده به بیمارستان برسونه. بدجوری مجروح شده بود. خوشبختانه، ایشونرو به موقع به بیمارستان رسوندن و تحت عمل جراحی قرار دادن و بهبودی نسبی پیدا کرد.
جناب ناخدا، قطعا خاطرات زیادی از دوران جنگ به یاد دارید. ممکن است به چند مورد از آنها اشاره کنید؟
یکی از خاطرات تلخ و دردناک، زمانی اتفاق افتاد که من برای بازدید از پاسگاهی در بندر فاو، عازم اون پاسگاه شدم. یه ناوبان یکم همراه من بود که افسر مخابرات بود. به من گفت: «منم میآم.» من گفتم: «به شما نیازی نیست و اون اصرار کرد.» از آبادان راه افتادیم به طرف پاسگاه فاو. در نظر داشتم که از سنگرهایی که مشرف به لبه رودخونه بودن، بازدید کنم. به افسر مخابرات گفتم: «شما تو همین پاسگاه بمون، ما میریم جلو و برمیگردیم.» او گفت: «اطاعت میشه.» من به اتفاق رییس پاسگاه راه افتادیم. باید از داخل نخلستان عبور میکردیم. در تیررس دشمن هم قرار داشتیم. ناگهان مارو گرفتن زیرآتش. اولین خمپاره که خورد، سریعا موضع گرفتیم. چند خمپاره پیدرپی به طرف ما شلیک شد و بعد صدای فریاد کمک کمک اومد. رییس پاسگاه گفت: «افسر مخابرات شما زخمی شد.» پرسیدم: «از کجا مطمئنی که اونه!» خمپاره خورده بود زیر پاش و اونو بهشدت مجروح کرده بود. ما برگشتیم و تا ما برسیم، مسوول بهداری افسر مخابرترو آورده بود تو بهداری و مشغول پانسمانکردنش بود. من نگاه کردم و دیدم بیشتر از دهها جای اون سوراخسوراخ شده بود و با پنس روی اونها پنبه گذاشتن. به او که بهشدت مجروح شده بود ولی بهوش بود، گفتم: «مگه به شما نگفتم نیا! چرا اومدی؟» گفت: «دلم راضی نشد اینجا بمونم و شما تنها برین جلو.» در هر صورت مسوول بهداری مجروحرو باندپیچی کرد. دو تا سرم بهش وصل کرد و اونو به بیمارستان اعزام کرد. وسیلهای که در اختیار داشتیم، یک وانت سیمرغ بود. تشکی کف وانت انداختم و مجروحرو روی اون گذاشتم. دو نفر هم بالای سرش، سرمبهدست به طرف بیمارستان حرکت کردن. به راننده توصیه کردم با احتیاط، اما سریع بره. افسر مخابراترو به بیمارستان رسوندن و قرار بر این شد که عملش کنن. با دکتر مسوول بیهوشی تماس گرفتم. اون گفت: «افسر شما باید عمل بشه. وقتی اینجا رسیده بود، نبض نداشت. اگه تا ساعت 12 شب چشمشرو باز کرد که زندهس، اگه باز نکرد رفته.» تا ساعت 12 شب بیدار نشستیم که ببینیم از بیمارستان چه خبر میشه. خود دکتر زنگ زد و گفت: «چشمهاشرو باز کرده و حالش خوبه. امید به زنده موندنش هست.» یه خاطره هم از یه نوجوون بسیجی دارم. همرزمها رفته بودن جلو. درگیری شدید بود و من از پاسگاهی که در اون بودم (پاسگاه مسجد)، دیدهبانی میکردم. نرسیده به پل نو جاده شلمچه، یه پسر نوجوون بسیجی اومد جلو و دنبال من میگشت و پرسید: «ناخدا صمدی شمایین؟» گفتم: «بله!» گفت: «تکاوران در جلو با عراقیها درگیر شدن و در محاصره قرارگرفتن.» گفتم: «کجا؟» گفت: «من میدونم.» عدهایرو به حال آماده باش نگه داشتم و خودم با این نوجوون که تفنگ ژ-3 حمایل کرده بود، به راه افتادم. خود من هم تفنگ ژ-3 داشتم با یه کلت. مسافتیرو داخل نخلستان پیش رفتیم. من گفتم: «پسرجون منوداری کجا میبری؟ نکنه میخوای تحویل عراقیها بدی!؟» نوجوون تبسمی کرد و گفت: «نترس، من اینجاهارو میشناسم.» به دیواری رسیدیم که حدودا با ما 10، 15متر فاصله داشت. دیواری آجری به ارتفاع حدودا یه متر و شصت سانت. من یه دفعه دیدم از پشت این دیوار یه سری کله اومد بالا. سربازان عراقی بودن. همین که خواستن روی ما آتش باز کنن فریاد زدم: «زمینگیر شو!» و خودمو روی زمین پرتاب کردم و پشت یکی از نخلها موضع گرفتم. نوجوون بسیجی ترسیده بود. به اون گفتم: «من تیراندازی میکنم، تو خودترو بنداز تو این نهر کناری و برو پشت یکی از نخلها موضع بگیر و شروع کن به تیراندازی تا من هم بتونم تغییر مکان بدم.» زمانی که این سربازهای عراقیرو دیدم، مطمئن شدم یا کشته میشم یا اسیر. چون از چنگ این تعداد سرباز مسلح عراقی با اون فاصله، سرنوشتی جز این نداشتم. از خدا یاری خواستم و با تیراندازی اون جوون از جا بلند شدم و خودمو به اون رسوندم. در جریان این جنگ و گریز، دست این نوجوون ترکش خورد و خون ازش جاری شد. ولی اون به این جراحت اهمیت نمیداد و خیلی شجاع و باشهامت بود. سرانجام، از اون مهلکه جان سالم به در بردیم. بعد ازش سوال کردم: «اینجا کجا بود منو آوردی؟ پس تکاوران کجان؟» اون گفت: «تکاوران پشت همین دیوار بودن که عراقیها اونهارو محاصره کردن و بهشدت با هم درگیر شدند.» البته در بررسیای که کردم، ماجرا حقیقت داشت و خوشبختانه تلفاتی نداشتیم.
با توجه به اینکه شما هر لحظه در معرض خطر بودید، آیا دچار حادثه هم شدید؟
من چندین بار مجروح شدم، اما خوشبختانه، خیلی جدی نبوده. یعنی مشکلساز نشد. یه بار از ناحیه پا مجروح شدم. یه بار هم تو جزیره فاو زیر آتش قرار گرفتم. البته یکی از همراهانم بهشدت زخمی شد و یه نفر از محافظینم شهید شد. خود منم از ناحیه پشت چند تا ترکش خوردم. منتها، آنقدر عمیق نبود که منو از پا دربیاره. تو خیابان طالقانی خرمشهر هم یه ترکش به پای من اصابت کرد.
شنیده بودم که صدامحسین برای سر تکاورهای دریایی جایزه تعیین کرده بود. آیا این خبر صحت داشت؟
بله. رادیو عراق دایم میگفت. هم برای فرماندهها، هم برای پرسنل تکاور. چون اونها میدونستن که خرمشهررو تکاورها نگه داشتن.
چه توصیهای به همرزمان و هممیهنان دارید؟
من هیچ توصیهای به آنها ندارم و همیشه از آنها آموختم و همینطور از فردوسی که میگوید: «چو ایران نباشد تن من مباد / بر این بوم و بر زنده یک تن مباد»
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.