|

نگاهی به رهبران دولت‌های مهمی که در سال 91 شکل گرفتند

کابینه‌های سرنوشت‌ساز

حمیدرضا آریان‌پور

دخترک بسان بزرگ‌ترها رفتار می‌کند. بسان مادر سخن می‌گوید، می‌خواهد بزرگ باشد. بزرگ شود. پسرک در مقابل آیینه نمای یک مرد جوان را می‌بیند. می‌خواهد جا پای پدر بگذارد. می‌خواهد بزرگ شود. بزرگ بماند. می‌گویند می‌خواهند پا در دنیای جالب و هیجان‌انگیز بزرگترها بگذارند. می‌خواهند در برابر همه بایستند تا ثابت کنند که بزرگ شده‌اند و استقلال آنها به رسمیت شناخته می‌شود. آزادی دارند. می‌گویند دنیای بزرگترها جالب و هیجان‌انگیز است، دنیایی آزاد. دریغ اما ناآگاه از دشواری‌های پیش‌رو و بهای سنگین بزرگ شدن...
حکایت همان حکایت است. تونس، مصر، لیبی، یمن، بحرین، سوریه می‌گویند دموکراسی می‌خواهند. استقلال، آزادی. دوسال پیش بود که به خیابان‌ها آمدند و فریاد دموکراسی و آزادی برآوردند، بهایش را هم دادند: جنگ... ویرانی. عزیزانشان را دادند. نسیم بهار عرب در حال وزیدن بود. وزیدنی بس شگرف. دریغا که قصه به همین‌جا ختم نشد. این تازه آغاز راه بود. آغاز راه است. آغاز طی طریق تحقق دموکراسی. همان راهی که
برتراند راسل «بهترین بد» می‌نامدش: «ابتدا دیکتاتوری اکثریت صورت می‌گیرد و به‌تدریج به حقوق اقلیت نیز اهمیت داده می‌شود. «بهترین بد» است. حقی است برای مردم و باید حقیقتا رای و نظر اکثر مردم منشا مشروعیت قانون و حکومت باشد. اصل برابری انسان‌ها، اصل حاکمیت مردم، مشارکت و رضایت عمومی، قانونگرایی و وفادار بودن به حقوق بشر و غیره.»
می‌گویند، ما پیش نرفته‌ایم، فقط راه‌ها را لگدمال کرده‌ایم. از آرمان تا واقعیت، فاصله‌ها بسیار است. بعد از دوسال باز هم به خیابان‌ها آمده‌اند. در اعتراض به تحقق نیافتن آنچه آمالشان بود، ناراضی. می‌گویند، این مسیرِ آرمان‌هایمان نبود. راه را اشتباه رفته‌ایم یا که از آرمان تا واقعیت فاصله‌ای‌است بس طولانی؟
چه جای گریه، که کشتار بی‌دریغ حریف
برای خاطر صلح است و حفظ آزادی!
و هر گلوله که بر سینه‌ای شرار افشاند
غنیمتی‌ست که: دنیا بهشت!!خواهد شد.
حال تنها می‌توان گفت که گرچه تحقق آرمان‌ها بسیار دشوار و گاه ناممکن می‌نماید، اما آرمان‌گرایی نیروی عظیمی است که ما را به سوی وضعیت بهتر و مدیریت واقعیت‌ها هدایت می‌کند. واقعیتی که متن زندگی است و خشن و قاطع، حضورش را بر همه‌کس و همه‌چیز تحمیل می‌کند.
چگونه با واقعیت روبه‌رو شویم، تعیین‌کننده این است.
شاید پاسخ همه در این جمله آلفرد اسمیت خلاصه باشد: «همه نارسایی‌های دموکراسی را می‌توان با دموکراسی بیشتر درمان کرد.» دموکراسی بیشتری که در گرو همین دشواری‌ها و چشم گشودن به واقعیت‌های مسیر در پیش گرفته شده است. باز هم بها می‌دهند. باز هم به انتخابات نابرابر اعتراض می‌کنند. باز هم خون می‌دهند. 2010، 2011، 2013، 2013و...
راشل دانلسون‌جکسون، می‌گوید: «شگفت آنکه، همان جوانانی که به بدترین شکل با آنان رفتار می‌شود، همان جوانانی‌اند که قرار است ما را از این کابوس وحشتناک نجات دهند.»
دخترک بسان بزرگ‌ترها رفتار می‌کند. بسان مادر سخن می‌گوید، می‌خواهد بزرگ باشد. بزرگ شود. پسرک در مقابل آیینه نمای یک مرد جوان را می‌بیند. می‌خواهد جا پای پدر بگذارد. می‌خواهد بزرگ شود. بزرگ بماند. می‌گویند می‌خواهند پا در دنیای جالب و هیجان‌انگیز بزرگترها بگذارند. می‌خواهند در برابر همه بایستند تا ثابت کنند که بزرگ شده‌اند و استقلال آنها به رسمیت شناخته می‌شود. آزادی دارند. می‌گویند دنیای بزرگترها جالب و هیجان‌انگیز است، دنیایی آزاد. دریغ اما ناآگاه از دشواری‌های پیش‌رو و بهای سنگین بزرگ شدن...
حکایت همان حکایت است. تونس، مصر، لیبی، یمن، بحرین، سوریه می‌گویند دموکراسی می‌خواهند. استقلال، آزادی. دوسال پیش بود که به خیابان‌ها آمدند و فریاد دموکراسی و آزادی برآوردند، بهایش را هم دادند: جنگ... ویرانی. عزیزانشان را دادند. نسیم بهار عرب در حال وزیدن بود. وزیدنی بس شگرف. دریغا که قصه به همین‌جا ختم نشد. این تازه آغاز راه بود. آغاز راه است. آغاز طی طریق تحقق دموکراسی. همان راهی که
برتراند راسل «بهترین بد» می‌نامدش: «ابتدا دیکتاتوری اکثریت صورت می‌گیرد و به‌تدریج به حقوق اقلیت نیز اهمیت داده می‌شود. «بهترین بد» است. حقی است برای مردم و باید حقیقتا رای و نظر اکثر مردم منشا مشروعیت قانون و حکومت باشد. اصل برابری انسان‌ها، اصل حاکمیت مردم، مشارکت و رضایت عمومی، قانونگرایی و وفادار بودن به حقوق بشر و غیره.»
می‌گویند، ما پیش نرفته‌ایم، فقط راه‌ها را لگدمال کرده‌ایم. از آرمان تا واقعیت، فاصله‌ها بسیار است. بعد از دوسال باز هم به خیابان‌ها آمده‌اند. در اعتراض به تحقق نیافتن آنچه آمالشان بود، ناراضی. می‌گویند، این مسیرِ آرمان‌هایمان نبود. راه را اشتباه رفته‌ایم یا که از آرمان تا واقعیت فاصله‌ای‌است بس طولانی؟
چه جای گریه، که کشتار بی‌دریغ حریف
برای خاطر صلح است و حفظ آزادی!
و هر گلوله که بر سینه‌ای شرار افشاند
غنیمتی‌ست که: دنیا بهشت!!خواهد شد.
حال تنها می‌توان گفت که گرچه تحقق آرمان‌ها بسیار دشوار و گاه ناممکن می‌نماید، اما آرمان‌گرایی نیروی عظیمی است که ما را به سوی وضعیت بهتر و مدیریت واقعیت‌ها هدایت می‌کند. واقعیتی که متن زندگی است و خشن و قاطع، حضورش را بر همه‌کس و همه‌چیز تحمیل می‌کند.
چگونه با واقعیت روبه‌رو شویم، تعیین‌کننده این است.
شاید پاسخ همه در این جمله آلفرد اسمیت خلاصه باشد: «همه نارسایی‌های دموکراسی را می‌توان با دموکراسی بیشتر درمان کرد.» دموکراسی بیشتری که در گرو همین دشواری‌ها و چشم گشودن به واقعیت‌های مسیر در پیش گرفته شده است. باز هم بها می‌دهند. باز هم به انتخابات نابرابر اعتراض می‌کنند. باز هم خون می‌دهند. 2010، 2011، 2013، 2013و...
راشل دانلسون‌جکسون، می‌گوید: «شگفت آنکه، همان جوانانی که به بدترین شکل با آنان رفتار می‌شود، همان جوانانی‌اند که قرار است ما را از این کابوس وحشتناک نجات دهند.»

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.