|

زنان تروا و توئستس

مصایب زنان تروا

لوکیوس آناییوس سنکا، در حدود سال چهار پیش از میلاد در اسپانیا زاده شد و در همان کودکی به رم رفت. با گذر زمان او به فلسفه و ادبیات روی آورد و در مقام خطیب و فیلسوف رواقی شناخته شده است اما علاوه بر این او از جمله بزرگ‌ترین نمایشنامه‌نویسان رم باستان نیز بوده است و جایگاه مهمی در تاریخ تراژدی غرب دارد. نویسندگان رنسانس تحت‌تاثیر سبک نمایشنامه‌های او بوده‌اند و همچنین تراژدی در انگلستان تا قرن هجدهم تاثیر بسیاری از او گرفته است. 10 تراژدی به نام سنکا ثبت شده که البته گمان می‌رود یکی از این نمایشنامه‌ها با نام «اوکتاویا» بعد‌ها نوشته شده است. 9 تراژدی دیگر درباره شخصیت‌ها و اساطیر یونان است که همگی به جز«توئستس» مضامینی دارند که در تراژدی‌های برجامانده از آیسخولوس، سوفوکلس و ائوریپیدس می‌یابیم. سنکا تراژدی یونانی را بر روی زمین آورد و به شخصیت‌هایش چهره‌ای کاملا انسانی بخشید. مضامین آثار او بیش از هرچیز عشق و نفرت و انتقام است. این نوشته‌ها هم در مضامین فلسفی و هم در سبک طنزآلود و گزندشان شباهت زیادی به رسایل فلسفی سنکا دارند. «زنان تروا» داستان غم‌انگیز مصایب و مشکلاتی است که بعد از شکست تروا و ویرانی آن بر سر زنان تروا آمد. این مضمونی است که تراژدی‌نویسان پیش از سنکا هم در یونان و هم در رم به آن پرداخته‌اند. او در نوشتن این تراژدی وامدار ائوریپیدس و دو نمایشنامه از او بوده است. زنان تروا بدون شک بهترین تراژدی سنکاست. از ویژگی‌های ممتاز این تراژدی تصویری است که سنکا از آگاممنون و پوروس و تقابل این دو ترسیم می‌کند. مجادله بین این دو به گفت‌وگویی کاملا سنکایی می‌کشد و سرشار از گفته‌های گزنده و طعنه‌آمیز است. یکی دیگر از صحنه‌های موثر و جالب این نمایشنامه، رودرویی آندرو ماخه و اولیس است که شاید موفق‌ترین صحنه در تمام آثار سنکا باشد. مادر آستیاناکس برای نجات فرزند از دست یونانیان او را در گورخانه پدرش هکتور پنهان می‌کند. اولیس که داستان کشته شدن طفل را از زبان مادرش باور نکرده هشدار می‌دهد که گورخانه را ویران خواهد کرد. قساوت نهفته در خواسته اولیس و سردرگمی مادر و سرانجام تسلیم‌کردن کودکش به کشندگان او، قدرت تراژیک بی‌نظیر دارد. زنان تروا، هکوبه، آندرو ماخه و پولیکسنا، در برابر مرگ، وقار و شجاعت خود را حفظ می‌کنند. سنکا نگرشی رواقی به این شخصیت‌ها بخشیده اما این نگرش رواقی در اینجا طبیعی‌تر از سایر تراژدی‌های او جلوه می‌کند. این نمایشنامه با ترجمه عبدالله کوثری و توسط نشر نی منتشر شده است.
لوکیوس آناییوس سنکا، در حدود سال چهار پیش از میلاد در اسپانیا زاده شد و در همان کودکی به رم رفت. با گذر زمان او به فلسفه و ادبیات روی آورد و در مقام خطیب و فیلسوف رواقی شناخته شده است اما علاوه بر این او از جمله بزرگ‌ترین نمایشنامه‌نویسان رم باستان نیز بوده است و جایگاه مهمی در تاریخ تراژدی غرب دارد. نویسندگان رنسانس تحت‌تاثیر سبک نمایشنامه‌های او بوده‌اند و همچنین تراژدی در انگلستان تا قرن هجدهم تاثیر بسیاری از او گرفته است. 10 تراژدی به نام سنکا ثبت شده که البته گمان می‌رود یکی از این نمایشنامه‌ها با نام «اوکتاویا» بعد‌ها نوشته شده است. 9 تراژدی دیگر درباره شخصیت‌ها و اساطیر یونان است که همگی به جز«توئستس» مضامینی دارند که در تراژدی‌های برجامانده از آیسخولوس، سوفوکلس و ائوریپیدس می‌یابیم. سنکا تراژدی یونانی را بر روی زمین آورد و به شخصیت‌هایش چهره‌ای کاملا انسانی بخشید. مضامین آثار او بیش از هرچیز عشق و نفرت و انتقام است. این نوشته‌ها هم در مضامین فلسفی و هم در سبک طنزآلود و گزندشان شباهت زیادی به رسایل فلسفی سنکا دارند. «زنان تروا» داستان غم‌انگیز مصایب و مشکلاتی است که بعد از شکست تروا و ویرانی آن بر سر زنان تروا آمد. این مضمونی است که تراژدی‌نویسان پیش از سنکا هم در یونان و هم در رم به آن پرداخته‌اند. او در نوشتن این تراژدی وامدار ائوریپیدس و دو نمایشنامه از او بوده است. زنان تروا بدون شک بهترین تراژدی سنکاست. از ویژگی‌های ممتاز این تراژدی تصویری است که سنکا از آگاممنون و پوروس و تقابل این دو ترسیم می‌کند. مجادله بین این دو به گفت‌وگویی کاملا سنکایی می‌کشد و سرشار از گفته‌های گزنده و طعنه‌آمیز است. یکی دیگر از صحنه‌های موثر و جالب این نمایشنامه، رودرویی آندرو ماخه و اولیس است که شاید موفق‌ترین صحنه در تمام آثار سنکا باشد. مادر آستیاناکس برای نجات فرزند از دست یونانیان او را در گورخانه پدرش هکتور پنهان می‌کند. اولیس که داستان کشته شدن طفل را از زبان مادرش باور نکرده هشدار می‌دهد که گورخانه را ویران خواهد کرد. قساوت نهفته در خواسته اولیس و سردرگمی مادر و سرانجام تسلیم‌کردن کودکش به کشندگان او، قدرت تراژیک بی‌نظیر دارد. زنان تروا، هکوبه، آندرو ماخه و پولیکسنا، در برابر مرگ، وقار و شجاعت خود را حفظ می‌کنند. سنکا نگرشی رواقی به این شخصیت‌ها بخشیده اما این نگرش رواقی در اینجا طبیعی‌تر از سایر تراژدی‌های او جلوه می‌کند. این نمایشنامه با ترجمه عبدالله کوثری و توسط نشر نی منتشر شده است.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.