چگونه جنگ اوکراین کیم جونگ اون را به بازیگر جهانی تبدیل کرد؟
خروج از پیله انزوا
کره شمالی اولین موزه خود برای بزرگداشت سربازان جنگ روسیه و اوکراین را با هدف نمایش اتحاد بزرگ میان پیونگیانگ و مسکو تأسیس کرد. در اخبار و تصاویری که خبرگزاریهای این کشور به بیرون درز دادهاند؛ همه چیز باشکوه و یادآور نظم و در ستایش سلحشوری است.
به گزارش گروه رسانهای شرق،
کره شمالی اولین موزه خود برای بزرگداشت سربازان جنگ روسیه و اوکراین را با هدف نمایش اتحاد بزرگ میان پیونگیانگ و مسکو تأسیس کرد. در اخبار و تصاویری که خبرگزاریهای این کشور به بیرون درز دادهاند؛ همه چیز باشکوه و یادآور نظم و در ستایش سلحشوری است.
نمایش اتحاد در پیونگیانگ
سازمان اطلاعات کره جنوبی برآورد کرده است کره شمالی حدود ۱۵ هزار سرباز برای جنگ در منطقه کورسک اعزام کرده و حدود دو هزار نفر از آنها کشته شدهاند. مسکو و پیونگیانگ هیچ آمار رسمیای اعلام نکردهاند. با وجود اینکه تمام اتفاقات در مورد همکاری روسیه و کره شمالی در جنگ با اوکراین تقریبا محرمانه بوده و جزئیاتی از آنها از سوی دو کشور منتشر نشده است، مسکو و پیونگیانگ در نمایش همکاری مرموز خود کم نگذاشتند. در مراسمی که روز یکشنبه در ستایش سربازان کره شمالی برگزار شد، مقامات ارشد دو کشور با شادی و شعف از همکاریهای دوطرفه پرده برداشتند. مراسم افتتاح موزه یادبود افتخارات رزمی در عملیاتهای نظامی برونمرزی روز یکشنبه برگزار شد. این مراسم همچنین نخستین سالگرد آنچه دو کشور پایان عملیات آزادسازی منطقه مرزی کورسک روسیه از یک نفوذ اوکراینی توصیف میکنند را گرامی داشت. در این مراسم، کیم جونگ اون، رهبر کره شمالی با لباس رسمی و کتوشلواری خوشدوخت حاضر شد که ربطی به یونیفورم نظامی که اغلب به تن میکند نداشت. همراه با کیم، مقامهای ارشد روس از جمله رئیس دومای دولتی، ویاچسلاو ولودین و وزیر دفاع، آندری بلوسوف هم در پیونگیانگ حضور داشتند.
ریشه همکاری در کجاست؟
در ژوئن سال 2024، ولادیمیر پوتین که از سوی غرب به دلیل به راهانداختن جنگ با اوکراین تحت تحریم و فشار فراوان بود، راهی کره شمالی شد تا اولین دیدار یک مقام ارشد روس از پیونگیانگ را بعد از یکچهارم قرن رقم بزند. او به محض رسیدن به پیونگیانگ با تصاویر قدی خود و استقبالی کمنظیر مواجه شد. در آن دوره، دولت کره شمالی که سالهای بحرانی پس از کرونا را پشت سر گذاشته بود، منتظر روزنهای بود تا بتواند فقر افسارگسیخته و بحرانهای پیدرپی در تأمین خوراک و حقوق کارمندان را تا اندازهای سروسامان بدهد. پیمان مشارکت راهبردی جامع که آن دو در آن روز امضا کردند، رابطهای که از زمان حمله روسیه به اوکراین در سال ۲۰۲۲ بهطور آرام در حال شکلگیری بود را در نظر همگان آشکار کرده و رسمیت بخشید. این پیمان مشارکت یک اتحاد نظامی میان دو کشور مجهز به سلاح هستهای بود که هر دو در عرصه بینالمللی بهنوعی طرد شده بودند. طبق گزارش فارنافرز تا اکتبر ۲۰۲۴، حدود ۱۱ هزار نیروی کره شمالی عمدتا در منطقه کورسک در امتداد مرز شمال شرقی اوکراین مستقر شدند تا از عملیاتهای رزمی روسیه حمایت کنند. تا اواخر آوریل ۲۰۲۵، ارزیابیهای اطلاعاتی کره جنوبی تعداد نیروهای پیونگیانگ را حدود ۱۵ هزار نفر برآورد کرد و دستکم نیمی از این تعداد همچنان در منطقه باقی ماندهاند. بر اساس آخرین گزارشها در فوریه ۲۰۲۵، رئیس اطلاعات نظامی اوکراین علنا ادعا کرد کره شمالی حدود نیمی از مهماتی را که روسیه در جبهه استفاده میکند، تأمین میکند. بر اساس برآوردهای اطلاعاتی اوکراین در نوامبر ۲۰۲۵، کره شمالی از سال ۲۰۲۳ حدود ۶.۵ میلیون گلوله توپخانه به روسیه داده و از اواخر ۲۰۲۴ نیز سامانههای پیشرفته توپخانه دوربرد خودکششی و راکتاندازهای چندگانه در اختیار آن گذاشته است. رسانههای غربی و منتقد جنگ اوکراین معتقدند کره شمالی به یکی از تأمینکنندگان کلیدی مهمات توپخانه، برخی موشکها و نیروی انسانی برای روسیه تبدیل شده و جنگ را به مرحله دیگری برده که خونبارتر و خشنتر از سالهای اول است.
نگرانیها چیست؟
شراکت کره شمالی به عنوان کشوری هستهای که خود را نسبت به هیچ قدرتی در جهان پاسخگو نمیداند، همواره اقدامی خطرناک ارزیابی میشود. این کشور که دهههاست در انزوایی تمام و کمال به سر برده و ارتباطاتش به اندازه انگشتان یک دست هم نمیرسد، میتواند فقط با اعلام آزمایشهای خود تشویش بیافریند. در شبهجزیره کره، همیشه این تصور وجود دارد که پیونگیانگ آماده است تا اوضاع را وخیمتر کرده و امنیت را به هم بریزد. همکاری میان روسیه و کره شمالی از مواردی است که باعث شده کره جنوبی و کشورهای حامی اوکراین، به این کشور به عنوان بمبی نگاه کنند که هنوز ضامنش کشیده نشده اما هر لحظه ممکن است عمل کند. کره شمالی نهتنها از روسیه توانمندیهای نظامی و از جنگ تجربه کسب کرده و دیگر ارتشی دستوپاچلفتی و بیاطلاع از جنگهای جدید ندارد، بلکه روابط اقتصادی و دیپلماتیک عمیقتر با مسکو بخشی از فشاری که دههها این کشور را وابسته به چین نگه داشته بود، کاهش داده است. پیونگیانگ با اعتمادبهنفس بیشتر در توان نظامی متعارف و امکان بازیدادن دو قدرت بزرگ در برابر یکدیگر، با محدودیتهای کمتری روبهروست. تحلیلگرانی که ضد اتحاد روسیه و کره شمالی مینویسند، معتقدند اگر پیونگیانگ دست به تجاوز علیه همسایه جنوبی بزند، چنین جنگی احتمالا محدود به دو کره نخواهد بود و روسیه و چین را هم درگیر خواهد کرد و منطقه را به آتش میکشاند.
کیم دیگر تنها نیست
رهبران کره شمالی از زمان جنگ بین دو کره، همواره خود را تنها و جداافتاده دیدهاند. این وضعیت در نهایت به پایان رسیده و جنگ اوکراین آنها را از وضعیتی بسیار ناگوار نجات داده است. پیونگیانگ برخلاف گذشته قادر است اتحادهایی مؤثر و دیدنی بسازد. با وجود اینکه خلع سلاح این کشور و رسیدن به یک توافق یا حتی دیداری با مقامات ایالات متحده دستکم در حال حاضر در دستور کار واشنگتن و پیونگیانگ نیست، اما کیم جونگ اون راه خود را در میانه آشوب و سختی پیدا کرده است. او خود را در قلب سنگی پوتین جا داده، با پکن متحد است و نقش خود را به عنوان فردی که جنگ در روسیه را به مرحله بالاتری برده، مدام به رخ جهان و البته روسها میکشد.
اگر جنگی در بگیرد...
در سال 1950، جنگ کره باعث شد ایالات متحده به شبهجزیره کره لشکرکشی کند و همزمان چینیها به دنبال آن باشند تا متحدان خود را نجات دهند. سه سال جنگ هولناک، در نهایت به آتشبسی انجامید که هرگز به صلح تبدیل نشد. از نظر فنی، کره شمالی و جنوبی هرگز از اوضاع خصمانه پیشین فاصله نگرفتند و یک جرقه ممکن است روزی آنها را رودرروی یکدیگر قرار دهد.
تجربیاتی که کره شمالی در اوکراین به دست میآورد، توان این کشور را برای حملات محدود افزایش میدهد و خطر تشدید درگیری را بالا میبرد. با همه اینها، کره جنوبی ارتشی مدرن با نیممیلیون نیرو و آمادگی چنددههای و حمایت بیچونوچرای غرب در آن سوی مرز قرار دارد. این توانمندی اما باعث نمیشود کسی نداند که کره شمالی بهجز سلاح هستهای از چه مزیتهای دیگری از جمله نزدیکی سئول به مرز و توان آتش سنگین توپخانهای برخوردار است. علاوه بر مزیتهای نظامی، مسئله حمایت روسیه و چین هم جدی و غیرقابل چشمپوشی است. طبعا مسکو و پکن از درگیری گسترده در شبهجزیره کره استقبال نمیکنند، با این حال برای کیم حالا پشتگرمی فراوانی وجود دارد تا هنگام فکرکردن به رؤیاهایش، جسورتر بوده و حتی در رقابتهای منطقهای با تهور بیشتری قدم بردارد. روابط با روسیه گزینههای راهبردی جدیدی به کره شمالی داده است. در گذشته، وابستگی شدید به چین محدودکننده بود. چین تأمینکننده اصلی غذا، انرژی و تجارت بود و در بحرانها کمک حیاتی ارائه میداد. در عین حال، پکن از اعمال فشار شدید خودداری میکرد تا از فروپاشی یا جنگ جلوگیری کند، اما حالا معادلات بیشتر از قبل به نفع پیونگیانگ رقم خوردهاند.
