از سقوط اصفهان تا فتح دهلی
فتح اصفهان توسط محمود افغان از دودمان هوتکی در ۱۷۲۲ اتفاق افتاد. شاه سلطانحسین صفوی تاج را تسلیم کرد و سلسله صفوی عملا فروپاشید. به این ترتیب، اولین امپراتوری شیعه اثنیعشری در ایران که سالها در اوج بود و نقطه عطفی در تاریخ ایران به شمار میرفت، سقوط کرد. فتح دهلی توسط نادرشاه افشار در ۱۷۳۹ اتفاق افتاد. نادر امپراتور مغول محمدشاه را که وارث قرنها امپراتوری مقتدری در شرق ایران بود، شکست داد، کشتار بزرگی در دهلی به راه انداخت و تخت طاووس و کوه نور را با خود به ایران برد.
به گزارش گروه رسانهای شرق،
علی مرسلی: فتح اصفهان توسط محمود افغان از دودمان هوتکی در ۱۷۲۲ اتفاق افتاد. شاه سلطانحسین صفوی تاج را تسلیم کرد و سلسله صفوی عملا فروپاشید. به این ترتیب، اولین امپراتوری شیعه اثنیعشری در ایران که سالها در اوج بود و نقطه عطفی در تاریخ ایران به شمار میرفت، سقوط کرد. فتح دهلی توسط نادرشاه افشار در ۱۷۳۹ اتفاق افتاد. نادر امپراتور مغول محمدشاه را که وارث قرنها امپراتوری مقتدری در شرق ایران بود، شکست داد، کشتار بزرگی در دهلی به راه انداخت و تخت طاووس و کوه نور را با خود به ایران برد. مقایسه این دو تاریخ نکته جالبی را نشان میدهد. فاصله زمانی این دو رویداد تنها ۱۷ سال است. در این ۱۷ سال، اتفاقات بسیار پرتلاطمی در ایران افتاد: سقوط صفویه، دوران کوتاه افغانها، ظهور نادر، بازپسگیری اصفهان، صعود نادر به قدرت و سرانجام شکستدادن امپراتوری بزرگ شرقی. اگر سرعت سیر وقایع را با مقیاس زمان آن دوران بسنجیم که از خراسان تا اصفهان و از اصفهان تا دهلی لشکرکشی چند ماه زمان میبرده، این سرعت بهشدت باورنکردنی است و فاصله میان حضیض و اوج بسیار کوتاه. شرایط امروز ما البته تناسبی با دوران صفوی و افشاری ندارد، ولی یک برداشت از این تصویر تاریخی میتوان کرد: سرعت تغییرات در این سرزمین میتواند از پیشبینیهای ما پیشی بگیرد. کودکی که در روزهای سقوط اصفهان در کوچههای این شهر بازی میکرده، احتمالا همان سربازی بوده که 17 سال بعد هندیها را در کوچههای دهلی از دم تیغ میگذرانده است. کودکان امروز الزاما قرار نیست جوانیشان را هم در فضایی که ما دیدیم و تجربه کردیم، بگذرانند.
