شکست توافق چاگوس
نخستوزیر بریتانیا تحت فشارهای دونالد ترامپ و مخالفتهای گسترده داخلی، لایحه واگذاری مجمعالجزایر استراتژیک چاگوس به موریس را متوقف کرد. این عقبنشینی دیپلماتیک که با توقف معامله ۳۵ میلیارد پوندی همراه شد، ضربهای مهلک به کارنامه سیاست خارجی حزب کارگر به شمار میرود.
به گزارش گروه رسانهای شرق،
شرق: نخستوزیر بریتانیا تحت فشارهای دونالد ترامپ و مخالفتهای گسترده داخلی، لایحه واگذاری مجمعالجزایر استراتژیک چاگوس به موریس را متوقف کرد. این عقبنشینی دیپلماتیک که با توقف معامله ۳۵ میلیارد پوندی همراه شد، ضربهای مهلک به کارنامه سیاست خارجی حزب کارگر به شمار میرود.
کییر استارمر سرانجام در برابر فشارهای بینالمللی و بنبستهای قانونگذاری، مجبور شد طرح پرحاشیه و هزینهتراش واگذاری مجمعالجزایر چاگوس را از دستور کار پارلمان خارج کند. حزب کارگر که پیشتر امیدوار بود این لایحه را در سال گذشته به تصویب برساند و این قلمرو را به دولت موریس تحویل دهد، اکنون در یک بنبست زمانبندی گرفتار شده است.
وزرای کابینه زمان کافی برای پیشبرد و تصویب این لایحه در پارلمان تا پیش از پایان نشست فعلی و برگزاری مراسم سنتی سخنرانی پادشاه در ماه آینده را بهطور کامل از دست دادهاند. این توقف که روزنامه تایمز آن را یک شکست تمامعیار برای استارمر توصیف کرد، در پی تغییر مواضع مکرر و مخالفتهای صریح دونالد ترامپ، رئیسجمهور ایالات متحده رخ داده است؛ مردی که اکنون کلید وتوی سیاستهای خارجی لندن را در دست دارد.
دولت بریتانیا بر اساس این توافق قصد داشت در ازای واگذاری این قلمرو استراتژیک به کشور موریس، مبلغ هنگفت ۳۵ میلیارد پوند را در یک دوره طولانی ۹۹ساله برای اجاره مجدد پایگاه نظامی مشترک دیگو گارسیا پرداخت کند. ترامپ که در ابتدای ورود به قدرت با این توافق همراهی نشان داده بود، پس از مخالفت استارمر با استفاده از پایگاههای نظامی بریتانیا برای جنگ در خاورمیانه، موضع خود را دگرگون کرد. او پس از چند بار تغییر نظر، در یک پیام اینترنتی خشمگینانه مخالفت قاطع خود را با این معامله اعلام کرد و آن را برخلاف منافع واشنگتن و لندن خواند.
این تنش دیپلماتیک نشان داد چگونه لجاجت دولت لندن به قیمت از دست رفتن دستاوردهای راهبردی و تحقیر در عرصه بینالمللی تمام میشود.
بحران واگذاری این قلمرو که به طور رسمی با نام قلمرو اقیانوس هند بریتانیا شناخته میشود، موجی از انتقادها را در پی داشته است. احزاب محافظهکار و رفورم در مجلس اعیان با ایجاد تأخیر در روند بررسی، این لایحه را بهشدت زیر سؤال بردند و در برابر آن ایستادگی کردند.
منتقدان استدلال میکنند این جزایر بهعنوان یک سپر دفاعی حیاتی در برابر نفوذ فزاینده چین در منطقه عمل میکنند و واگذاری آنها یک خودزنی ژئوپلیتیک است. استارمر سال گذشته این توافق را با دولت موریس امضا کرد، اما اجرای آن در گرو تصویب قانونی در پارلمان برای چشمپوشی رسمی از حاکمیت این جزایر است؛ اقدامی که اکنون با سد محکمی روبهرو شده است.
اصرار حزب کارگر بر اجرای این توافق، ریشه در هراس از نهادهای بینالمللی دارد. دولت موریس بارها مالکیت بریتانیا بر این مجمعالجزایر را در دادگاههای بینالمللی به چالش کشیده است.
مقـــامهــای کابینه استـارمر ادعا میکردند دیوان بینالمللی دادگستری بهزودی حکم الزامآوری برای انتقال مالکیت صادر خواهد کرد و بیتوجهی به آن، عملیات نظامی مشترک در دیگو گارسیا و ظرفیتهای تهاجمی غرب در خاورمیانه را به خطر میاندازد.
مقامهای ارشد بریتانیا اکنون در وضعیت استیصال دیپلماتیک قرار گرفتهاند و تأیید کردهاند بدون رضایت صریح ایالات متحده، این توافق را تصویب نخواهند کرد و جزایر را به موریس تحویل نمیدهند.