حملات گسترده پهپادهای کییف، شریانهای انرژی شبهجزیره کریمه را مسدود کرد
گرفتاری روسیه در تله آزوف
حملات هماهنگ پهپادهای اوکراینی به نفتکشهای روس در دریای آزوف، مسیرهای حیاتی انتقال سوخت به شبهجزیره اشغالی کریمه را به طور کامل متوقف کرد. این کارزار نامتعارف مرزی بدون اتکا به نیروی دریایی، شریانهای مالی و لجستیکی ماشین جنگی روسیه را ویران کرده است.
به گزارش گروه رسانهای شرق،
شرق: حملات هماهنگ پهپادهای اوکراینی به نفتکشهای روس در دریای آزوف، مسیرهای حیاتی انتقال سوخت به شبهجزیره اشغالی کریمه را به طور کامل متوقف کرد. این کارزار نامتعارف مرزی بدون اتکا به نیروی دریایی، شریانهای مالی و لجستیکی ماشین جنگی روسیه را ویران کرده است.
پنجشنبهشب و طبق روال روزهای اخیر، پهپادهای اوکراینی در تاریکی شب بر فراز خطوط کشتیرانی دریای آزوف به پرواز درآمدند تا طعمههای استراتژیک خود را شکار کنند. در بخش پایینی این آبراه، نفتکشهای سنگین و بیدفاع روس با ظرفیت تقریبی هفت هزار تن به سمت شبهجزیره اشغالی کریمه در حرکت بودند. انفجارهای پیاپی ناشی از حملات انتحاری این پهپادها، آسمان شب را روشن کرد و تصاویر ماهوارهای در صبح روز بعد، برخاستن ستونهای دود از بدنه درهمشکسته یکی از این شناورهای آسیبدیده را ثبت کردند. براساس بیانیه اوکراین، این حمله تعداد شناورهای منهدمشده روس در دریای آزوف را فقط در یک هفته به 116 فروند رساند. این کارزار فشرده در تاریخ جنگهای مدرن بیسابقه است و با نرخ متوسط یک حمله در هر دو ساعت، ترافیک دریایی را در این آبراه حیاتی متوقف کرد.
روبرت برودی، فرمانده نیروهای پهپادی اوکراین معروف به ماژور برودی، اخیرا ادعا کرد ناوگان سایه پوتین در حال نابودی است. هدف نهایی این کارزار استراتژیک که در قالب اسم رمز مخفف مولوچکا به معنای «مسکو از طریق کریمه سقوط خواهد کرد» دنبال میشود، قطع کامل تدارکات سوخت به این شبهجزیره و تسریع فروپاشی ساختارهای اشغالگران است. تحلیل سیگنالهای رادیویی شناورهای غیرنظامی توسط مؤسسه اطلاعات دریایی استاربورد نشان میدهد شمار فرکانسهای ردیابیشده در این پهنه آبی محصور، از 196 سیگنال در 6 جولای به کمتر از نصف کاهش یافته است. تصاویر ماهوارهای تأیید میکنند کشتیهای باقیمانده از حضور در آبهای آزاد هراس دارند و در خروجیهای شرقی و جنوبی پناه گرفتهاند. سرگی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه، اخیرا با لحنی تلخ این اقدامات را «دزدی دریایی و تروریسم» خواند که هدفشان صرفا واردکردن خسارت و ایجاد وحشت است.
پرونده عملیات
موفقیت چشمگیر کییف حاصل ترکیبی از حملات هماهنگ به پدافند هوایی و پالایشگاههای نفت روسیه است که توانایی مسکو برای رهگیری پرندهها را بهشدت کاهش داد. طراحی بهینه پهپادهای دوربرد افپی2 در کنار خطای محاسباتی بزرگ ولادیمیر پوتین، رئیسجمهور روسیه، بستر این پیروزی را فراهم کرد. برودی با اعلام پایان موقت عملیات در دریای آزوف، آغاز فاز جدید کارزار در دریای سیاه را کلید زد. این قلمرو دریایی عمیقتر، از طریق یک گلوگاه باریک به دریای آزوف متصل میشود که مسیر اصلی صادرات سوخت و غلات مسکو به بازارهای جهانی است. این وضعیت، کرملین را در برابر یک دوراهی پرهزینه و فلجکننده قرار میدهد. پوتین در 28 ژوئن دستور داده بود تدارکات سوخت کریمه از طریق دریا افزایش یابد، چراکه حملات پهپادهای اوکراینی مسیرهای زمینی را به یک قتلگاه برای کامیونهای روس تبدیل کرده بود.
به نوشته دیلیتلگراف، گزارش روزنامه مسکوتایمز فاش کرد شرکتهای بیمه روسیه دیگر حاضر به ارائه پوشش بیمه ریسک جنگ به این نفتکشها نیستند. وزارت امور اقتصادی و دارایی روسیه نیز به دلیل فشارهای شدید بر بودجه دولت، در برابر اعطای ضمانتهای حاکمیتی مقاومت میکند. مسکو معمولا ثروت ملی را خرج تسلیحات تهاجمی میکند و در روزهای بحران، توان حمایت از زیرساختهای خود را ندارد. سیدارت کاوشال، پژوهشگر ارشد مؤسسه خدمات ملکی سلطنتی بریتانیا، تأیید کرد با توجه به ناتوانی ناوگان دریای سیاه روسیه در اسکورت کشتیهای غیرنظامی، شهروندان کریمه باید ماهها در انتظار تأمین سوخت بمانند. او اشاره کرد اوکراین بدون در اختیار داشتن یک نیروی دریایی سنتی، توانسته یک آبراه راهبردی را مسدود کند. مسکو سالها بودجه صنعتی خود را صرف ساخت موشکهای بالستیک، بمبهای گلاید و پهپادهای شاهد کرده بود تا کییف را وادار به تسلیم کند.
خطای محاسباتی پوتین
رئیسجمهور روسیه هرگز تصور نمیکرد اوکراین بتواند به توانایی ضربات دوربرد دست یابد و گمان میکرد واشینگتن همانند دوران ریاستجمهوری جو بایدن، مانع از این حملات خواهد شد. مایکل بونرت، مهندس و پژوهشگر اندیشکده رَند، تصریح کرد محدودیتهای گذشته در واقع یک توفیق اجباری برای کییف بود، زیرا روسیه پدافند هوایی خود را اولویتبندی نکرد و قمار آنها روی رویکرد تهاجمی شکست خورد. تیمهای پهپادی اوکراین از مواضع متحرک در خاک خود پرواز کرده و با عبور از حریم هوایی در مناطق اشغالشده، سیستمهای تضعیفشده پدافند روس را دور میزنند. بونرت افزود پهپادهای افپی2 با حمل محمولههای سبکتر، مسافتی بالغ بر400 کیلومتر را برای کوبیدن نفتکشها طی میکنند. این شناورها وظیفه انتقال سوخت به کریمه یا تخلیه آن در کشتیهای بزرگتر دریای سیاه را بر عهده داشتند.
این پرندهها در سطح آب پرواز میکنند تا از دید رادارهای روس پنهان بمانند و هنگام حمله، سیستمهای ناوبری و ارتباطی مستقر در پل فرماندهی را هدف میگیرند تا کشتی را بدون غرقکردن، فلج کنند. این استراتژی هوشمندانه، مسکو را مجبور کرده است یدککشهای خود را برای نجات کشتیهای شبح سرگردان اعزام کند که این امر اهداف جدیدی برای اوکراین ایجاد و بار لجستیکی ارتش پوتین را مضاعف کرده است. برودی امیدوار است روسیه را مجبور به بازگشت به مسیرهای زمینی کند که کاملا تحت کنترل آتش پرندگان گرسنه اوکراین هستند. با آغاز ضربات در دریای سیاه، صادرات نفت و غلات مسکو از بندر نووروسیسک نیز با بحران مواجه خواهد شد. هفته گذشته یک پهپاد دریایی سارگان300 یک قایق گشتی روس را در فاصله حدود 20کیلومتری این بندر منهدم کرد و دو پهپاد دیگر نیز در روزهای بعد به نفتکشها اصابت کردند.
انفعال ناوگان روسی
وبلاگنویسان نظامی روسیه از فقدان پوشش امنیتی ارتش بهشدت خشمگین هستند. اگرچه مسکو سیستمهای اخلالگر راداری را در منطقه حدود 3.2کیلومتری کرچ و سواحل جنوبی مستقر کرده، اما این سامانهها توانایی مقابله با پهپادهای متکی به شبکه ماهوارهای استارلینک ایلان ماسک را ندارند. در این میان، ناوگان دریای سیاه روسیه در بنادر خود پنهان شده و از فرستادن پرتابهها برای بازکردن مسیر خودداری میکند. به گفته کاوشال، پوتین شلیک موشکهای بالستیک به شهرهای اوکراین را به بازگرداندن ترافیک تجاری ترجیح میدهد. بونرت نیز تأکید کرد ناوچههای کوچک روس برای سرنگونی پهپادها طراحی نشدهاند و هلیکوپترها و جنگندههای سوخو25 آنها سالها پیش منهدم شدهاند. حمله به شناورهای غیرنظامی انتقاداتی را از سوی سازمان بینالمللی دریانوردی به همراه داشته که این اقدامات را تهدیدی برای دریانوردان خوانده است. با این حال، الیزابت براو، کارشناس جنگهای ترکیبی در اندیشکده شورای آتلانتیک، تصریح کرد بیشتر این نفتکشها مستقیما در مالکیت دولت روسیه هستند، نه ناوگان سایه با پرچمهای خارجی. او افزود اگرچه در شرایط عادی این حملات قابل پذیرش نیستند، اما محاسبات کییف نشان میدهد چون روسیه به هیچ قانونی پایبند نیست، اوکراین حق دارد کشتیهای تجاری پشتیبان ماشین جنگی کرملین را هدف قرار دهد. پاسخ کنونی مسکو صرفا به بمباران کشتیهای حامل غلات اوکراین محدود شده که به خروج برخی از آنها از آبهای کییف انجامیده است. این لجاجت، شهروندان کریمه را در ماههای گرم سال بدون سوخت رها کرده است. برودی در پاسخ به اینکه چرا پهپادها پل استراتژیک کرچ را منهدم نکردهاند، با لحنی قاطع گفت آنها مسیرهای ورودی را مسدود میکنند، نه خروجی را؛ این پل پابرجاست تا اشغالگران راهی برای فرار داشته باشند.