قدمهای دختر برای جانشینی پدر
سازمان اطلاعات کره جنوبی به قانونگذاران این کشور گفته نشانههایی دیده که «کیم جو ئه»، دختر نوجوان کیم جونگ اون، وارد مرحلهای شده که میتواند بهعنوان جانشین احتمالی رهبر کره شمالی معرفی شود؛ ادعایی که پیونگیانگ دربارهاش سکوت کرده، اما حضور پررنگتر او در مراسمهای حساس، دوباره بحث انتقال قدرت را زنده کرده است.
به گزارش گروه رسانهای شرق،
شرق: سازمان اطلاعات کره جنوبی به قانونگذاران این کشور گفته نشانههایی دیده که «کیم جو ئه»، دختر نوجوان کیم جونگ اون، وارد مرحلهای شده که میتواند بهعنوان جانشین احتمالی رهبر کره شمالی معرفی شود؛ ادعایی که پیونگیانگ دربارهاش سکوت کرده، اما حضور پررنگتر او در مراسمهای حساس، دوباره بحث انتقال قدرت را زنده کرده است. گزارش و روایت ارائهشده به قانونگذاران در سئول، یک نقطه مرکزی دارد: دختر نوجوان رهبر کره شمالی فقط «یک همراه خانوادگی» نیست و میتواند در حال تبدیلشدن به یک نماد سیاسی باشد. سازمان اطلاعات کره جنوبی گفته تصویر کیم جو ئه در سالهای اخیر همهجا دیده میشود، اما پیونگیانگ هنوز هیچوقت نام کامل، سن دقیق و نقش آینده او را رسمی و روشن اعلام نکرده است. همین تناقض، یعنی حضور رسانهای بالا در کنار سکوت رسمی، موتور اصلی گمانهزنیهاست. تخمین رایج این است که کیم جو ئه حدود ۱۳ساله است و بیش از سه سال پیش برای نخستین بار در یک حضور عمومی دیده شد؛ حضوری که از همان روز اول، بحث جانشینی را روشن کرد، چون صحنه، یک صحنه کاملا نمادین بود؛ آزمایش یک موشک بالستیک قارهپیما. از آن زمان به بعد او تقریبا در بسیاری از رویدادهای مهم کره شمالی حضور داشته است و رسانههای دولتی هم با عبارتی مثل «فرزند محبوب» از او یاد کردهاند. این واژهگذاری، در نظامی که هر کلمهاش حسابشده است، اتفاقی تلقی نمیشود. کره جنوبی میگوید کیم جونگ اون که حدودا ۴۲ساله است، احتمالا سه فرزند دارد؛ یک پسر بزرگتر، کیم جو ئه بهعنوان فرزند میانی و یک فرزند کوچکتر که جنسیتش نامشخص توصیف شده است. اگر این ارزیابی درست باشد، پرسش بزرگ دقیقا همینجا شکل میگیرد: چرا تمرکز عمومی و تصویری روی «دختر» است، نه روی «پسر بزرگتر»؟ پاسخ قطعی وجود ندارد، اما سازمان اطلاعات کره جنوبی میگوید آنچه بحث را تند کرده، نشانههایی از «مرحله نامگذاری بهعنوان جانشین» است؛ یعنی یک گام جلوتر از صرف «آموزش جانشینی» که قبلا درباره آن حرف زده میشد. طبق گفته یک قانونگذار که در جلسه غیرعلنی توجیهی شرکت داشته، اطلاعات کره جنوبی چند دلیل برای تغییر شدت ارزیابیاش مطرح کرده است. مهمترینها دو مورد است: اول، حضور کیم جو ئه در مراسمهای نظامی «مهمتر و پرستارهتر» نسبت به قبل و دوم، حضور او در نخستین روز سال نو در بازدید از آرامگاهی که اجساد مومیاییشده پدربزرگ و جد بزرگش، دو رهبر پیشین کره شمالی، در آن نگهداری میشود. این نوع بازدیدها در نمادشناسی سیاسی کره شمالی وزن دارد، چون پیوند «خانواده حاکم» با «قداست تاریخی» را تصویر میکند. گزارش سئول حتی یک لایه دیگر هم اضافه میکند که گفته شده کیم جو ئه در برخی بازدیدهای میدانی همراه پدر، «نظر مستقیم» درباره بعضی سیاستها داده است. جزئیات این ادعا روشن نشده، اما به رفتارهای دیدهشده در تصاویر اشاره شده است؛ مثلا صحنههایی که او در گوش پدرش چیزی میگوید. اگر این برداشت درست باشد، معنایش فقط «همراهی» نیست، بلکه نوعی تمرین نقش است؛ نزدیکبودن به تصمیمگیری، ولو در قالب یک نمایش کنترلشده. حتی جزئیات ظاهری هم در گزارش بهعنوان نشانه مطرح شده است؛ او در نخستین حضورش چهرهای کودکانه داشت، کاپشن سفید پوشیده بود و دست پدرش را گرفته بود، اما به مرور سبک پوشش به سمت کتوشلوار، کفش پاشنهدار و ظاهری رسمیتر رفته است. گزارش میگوید قد کشیده، لاغرتر شده و حالا تقریبا همقد کیم جونگ اون دیده میشود. اینها البته بهتنهایی سند جانشینی نیست، اما در دستگاه تبلیغاتی کره شمالی، «چهرهسازی» بخشی از سیاست است؛ خصوصا وقتی بحث درباره خانواده حاکم باشد. مقایسه با گذشته دلیل مهمی برای توجه رسانههاست. کیم ایل سونگ، بنیانگذار کره شمالی، کشور را در ۱۹۴۸ تأسیس کرد و جانشینی در این خاندان همیشه با «زمانبندی متفاوت» همراه بوده است. کیم جونگ ایل، جانشین او، تا دهه 20 زندگیاش نه دیده شد و نه به شکل جدی دربارهاش صحبت شد؛ بعد هم حدود دو دهه بهعنوان وارث تثبیتشده در سایه حضور داشت تا در ۱۹۹۴ قدرت را به دست گرفت. خود کیم جونگ اون نیز تا چند سال قبل از رسیدن به قدرت در ۲۰۱۱ تقریبا ناشناخته بود. نتیجه این مقایسه ساده است: اگر امروز یک دختر نوجوان در قابهای بزرگ و در مراسمهای نمادین مدام حضور دارد، این با الگوی «پنهانکاری طولانی» گذشته متفاوت است و همین تفاوت، سوخت گمانهزنی میشود.
آخرین مطالب منتشر شده در روزنامه شرق را از طریق این لینک پیگیری کنید.
