پاکسازی بیسابقه متحدان شی جینپینگ در ارتش چین
خیانت اتمی در قلب پکن
ارشدترین ژنرال چین به اتهام فروش اطلاعات برنامه هستهای حکومت کمونیستی پکن به آمریکا و دریافت رشوه برای ارتقای موقعیت، زیر تیغ بازجویی رفته است. این زلزله سیاسی در پکن که دامنگیر ژانگ یوکسیا، نزدیکترین متحد شی جینپینگ شده، ساختار فرماندهی ارتش سرخ را متلاشی و تردیدهایی جدی درباره نفوذ اطلاعاتی واشنگتن و آینده درگیری با تایوان ایجاد کرده است.
به گزارش گروه رسانهای شرق،
شرق: ارشدترین ژنرال چین به اتهام فروش اطلاعات برنامه هستهای حکومت کمونیستی پکن به آمریکا و دریافت رشوه برای ارتقای موقعیت، زیر تیغ بازجویی رفته است. این زلزله سیاسی در پکن که دامنگیر ژانگ یوکسیا، نزدیکترین متحد شی جینپینگ شده، ساختار فرماندهی ارتش سرخ را متلاشی و تردیدهایی جدی درباره نفوذ اطلاعاتی واشنگتن و آینده درگیری با تایوان ایجاد کرده است.
والاستریتژورنال در گزارشی اختصاصی به نقل از افراد مطلع، از یک جلسه توجیهی سطح بالا نوشت که ارشدترین ژنرال چین متهم است اطلاعات برنامه تسلیحات هستهای کشور را به ایالات متحده نشت داده و در ازای انجام اقدامات رسمی، ازجمله ارتقای یک افسر به سمت وزارت دفاع چین، رشوه دریافت کرده است. این جلسه توجیهی که با حضور برخی از بلندپایهترین افسران نظامی برگزار شد، درست پیش از آن بود که وزارت دفاع ملی چین بمب خبری خود را درباره آغاز تحقیقات از ژنرال ژانگ یوکسیا منتشر کند؛ فردی که زمانی معتمدترین متحد نظامی شی جینپینگ، رهبر چین
محسوب میشد.
این بیانیه رسمی جزئیات اندکی فراتر از بررسی «نقض شدید انضباط حزبی و قوانین دولتی» ارائه کرد، اما افراد مطلع از جلسهای توجیهی گفتند ژانگ به اتهام تشکیل «باندهای سیاسی» تحت بازجویی است؛ عبارتی که برای توصیف تلاشها جهت ایجاد شبکههای نفوذ که وحدت حزب کمونیست را تضعیف میکنند، به کار میرود. او همچنین متهم به سوءاستفاده از اختیارات خود در کمیسیون مرکزی نظامی، عالیترین نهاد تصمیمگیری نظامی حزب کمونیست است.
مقامات همچنین در حال بررسی دقیق نظارت او بر یک آژانس قدرتمند هستند که مسئولیت تحقیق، توسعه و تدارکات سختافزارهای نظامی را بر عهده دارد. کسانی که از محتوای جلسه مطلع بودند، گفتند ادعا شده ژانگ مبالغ هنگفتی پول در ازای صدور حکم ارتقای مقام در این سیستم تدارکاتی با بودجه کلان دریافت کرده است. بااینحال، به گفته این افراد، شوکهکنندهترین اتهام فاششده در این جلسه پشت درهای بسته، این بود که ژانگ دادههای فنی اصلی مربوط به سلاحهای هستهای چین را به ایالات متحده نشت داده است.
افراد مطلع گفتند بخشی از شواهد علیه ژانگ از سوی «گو جون»، مدیر کل سابق شرکت ملی هستهای چین (CNNC)، به دست آمده است؛ یک شرکت دولتی که بر تمام جنبههای برنامههای هستهای غیرنظامی و نظامی چین نظارت دارد. پکن هفته گذشته تحقیقات درباره «گو» را به اتهام نقض شدید انضباط حزبی و قوانین دولتی اعلام کرده بود. در جریان جلسه توجیهی، مقامات فاش کردند که بازجویی از گو، ژانگ را به یک رخنه امنیتی در بخش هستهای چین مرتبط کرده است. البته جزئیات دقیق این رخنه در طول جلسه فاش نشد. تلاشها برای دسترسی به ژانگ ۷۵ساله و گو برای دریافت نظر هم بینتیجه ماند.
لیو پنگیو، سخنگوی سفارت چین در واشنگتن، در بیانیهای به والاستریتژورنال گفت تصمیم حزب برای تحقیق از ژانگ نشان میدهد رهبری «رویکردی با پوشش کامل و تحمل صفر در مبارزه با فساد» را حفظ کرده است. برخی تحلیلگران میگویند سرکوب اخیر شی علیه فساد و بیوفایی در نیروهای مسلح، نشاندهنده تهاجمیترین خانهتکانی در ساختار رهبری نظامی چین از زمان مائو تسهتونگ است. ژانگ نیز مانند شی، عضو دفتر سیاسی نخبگان حزب و یکی از «آقازادههای» چین است؛ اصطلاحی که برای فرزندان انقلابیون ارشد و مقامات بالای حزب کمونیست به کار میرود.
هتلنشینی بازرسان در قلمرو ژنرال
پدر ژانگ در طول جنگ داخلی چین که منجر به قدرتگرفتن نیروهای کمونیست مائو در سال ۱۹۴۹ شد، دوشادوش پدر شی جنگیده بود و هر دو بعدها به جایگاههای ارشد رسیدند. کریستوفر جانسون، رئیس گروه استراتژیهای چین که یک شرکت مشاوره ریسک سیاسی است، گفت: «این حرکت در تاریخ ارتش چین بیسابقه بوده و نشاندهنده نابودی کامل فرماندهی عالی ارتش چین است».
جلسه توجیهی داخلی روز شنبه همچنین سقوط ژانگ را به حمایت او از لی شانگفو، وزیر دفاع سابق مرتبط کرد. به گفته افراد مطلع، ادعا شده که ژانگ در ازای دریافت رشوههای کلان، به ارتقای لی کمک کرده است. سقوط خودِ لی در سال ۲۰۲۳ آغاز شد؛ زمانی که از انظار عمومی ناپدید و سپس از وزارت دفاع برکنار شد. حزب سال بعد او را به دلیل فساد اخراج کرد. لی نیز برای اظهارنظر در دسترس نبود.
برخی از افراد مطلع از جلسه گفتند شی برای نشاندادن عمق و جدیت تحقیقات فعلی، یک کارگروه ویژه را مأمور کرده تا تحقیقات عمیقی درباره دوران تصدی ژانگ بهعنوان فرمانده منطقه نظامی شنیانگ انجام دهند؛ دورهای که پنج سال از ۲۰۰۷ تا ۲۰۱۲ طول کشید. آنها گفتند این تیم اکنون وارد شهر شنیانگ در شمال شرقی چین شده و نکته شایان توجه این است که تصمیم گرفتهاند به جای پایگاههای نظامی -جایی که ژانگ احتمالا شبکه حمایتی دارد- در هتلهای محلی اقامت کنند.
برخی منابع گفتند مقامات تاکنون موبایل افسرانی را که همراه با ژانگ و ژنرال لیو ژنلی مراتب ترقی را طی کرده بودند، ضبط کردهاند. خبر بازجویی لیو ژنلی، رئیس دپارتمان ستاد مشترک نیز روز شنبه اعلام شد و هزاران افسر که با این دو مرد ارتباط داشتهاند، اکنون به اهداف بالقوه تبدیل شدهاند. لیو که ۶۱ سال دارد، برای اظهارنظر در دسترس نبود.
سقوط ژانگ و لیو، تلاش چندساله شی برای پاکسازی افسرانی را که فاسد و از نظر سیاسی غیرقابل اعتماد تلقی میشوند، گسترش میدهد. جانسون، رئیس گروه استراتژیهای چین که دو دهه در سازمان اطلاعات مرکزی آمریکا ازجمله بهعنوان تحلیلگر ارشد چین خدمت کرده، گفت پاکسازی یکی از دوستان شخصی شی، نشان میدهد اکنون هیچ محدودیتی برای مبارزه ضد فساد شی وجود ندارد. جانسون گفت: «شی در سالهای ابتدایی کمپین ضد فساد سعی کرد با هدف قرارندادن ژنرالهای ارشدِ در حال خدمت و بخشهای کلیدی ارتش مانند نیروی موشکی استراتژیک، از اخراج فلهای فرماندهان ارشد اجتناب کند. او بعدها متوجه شد که این کار غیرممکن است و حرکت فعلی، پرده آخر آن فرایند است».
تحلیلگران میگویند ابهام سیستم سیاسی چین، درک انگیزههای دقیق شی برای حذف یک متحد دیرین در ارتش چین -معروف به ارتش آزادیبخش خلق- را دشوار میکند. توضیحات داخلی ارائهشده به نخبگان حزب، مانند موارد مطرحشده در جلسه توجیهی شنبه، همیشه بازتابدهنده انگیزه کامل یا واقعی تصمیمات شی نیست. بااینحال، سرمقاله روزنامه ارتش آزادیبخش خلق (PLA Daily)، بر اهمیت عوامل سیاسی در پرونده علیه ژانگ تأکید و او را متهم کرد که اساس نهادی اقتدار رئیس کمیسیون مرکزی نظامی را «بهشدت پایمال و تضعیف» کرده است.
سیگنال ضعف به واشنگتن
لایل موریس، عضو ارشد سیاست خارجی و امنیت ملی در مؤسسه سیاست جامعه آسیا، گفت این موضوع نشان میدهد «ژانگ قدرتی بیش از حد خارج از کنترل خودِ شی داشته است». موریس گفت حزب تأکید کرده است که شی بهعنوان رئیس کمیسیون مرکزی نظامی، اقتدار نهایی بر ارتش را دارد و نماینده فرماندهی حزب بر نیروهای مسلح است؛ «بنابراین، برجستهکردن چنین تخلفی نشان میدهد که ژانگ با زنجیره فرماندهی شی هماهنگ نبوده است». موریس معتقد است فارغ از دلایل، تصمیم شی برای بیرونانداختن ژانگ نشان میدهد او «به تثبیت قدرت خود بر ارتش اطمینان دارد. این برای شی نشانه ضعف نیست، بلکه نشانه قدرت است». برخی از افراد مطلع از جلسه گفتند شی با قطع سر ساختار فرماندهی، سیگنال میدهد که فساد افسارگسیخته، شبکههای حامیپروری ریشهدار و لورفتن اسرار دولتی، تهدیدهایی وجودی برای هدف او در به دست گرفتن کنترل تایوان هستند؛ جزیرهای با حاکمیت دموکراتیک که پکن آن را قلمرو خود میداند. بااینحال، برخی تحلیلگران میگویند خالیشدن ردههای ارشد در پی این اقدامات، احتمالا بر کارایی رزمی تأثیر میگذارد و میتواند ریسک فوری تهاجم به تایوان را کاهش دهد؛ چراکه شی به سمت استراتژی محاسبهشدهتری میچرخد. به نظر میرسد پکن ابتدا به دنبال معاملهای با پرزیدنت ترامپ بر سر تایوان است؛ آنهم در شرایطی که دو ابرقدرت امسال برای مذاکرات پرخطر در زمینه تجارت و امنیت آماده میشوند. هرگونه تزلزل از سوی ترامپ درباره امنیت تایوان میتواند اعتماد تایپه به عزم آمریکا را متزلزل کند.
از تابستان ۲۰۲۳، حزب افسران ارشد ارتش، نیروی هوایی، نیروی دریایی، نیروی موشکی استراتژیک و پلیس شبهنظامی و همچنین فرماندهیهای تئاتر اصلی -ازجمله فرماندهی متمرکز بر تایوان- را برکنار کرده است. طبق افشاگریهای رسمی بررسیشده از سوی والاستریتژورنال، بیش از ۵۰ افسر ارشد نظامی و مدیر اجرائی صنایع دفاعی در دو سال و نیم گذشته تحت بازجویی قرار گرفته یا از کار برکنار شدهاند.
ام. تیلور فراول، مدیر برنامه مطالعات امنیتی در مؤسسه فناوری ماساچوست گفت: «با توجه به اندازه و پیچیدگی نظارت بر هر سازمان نظامی بزرگ و پیشرفته، این خلأ در رأس هرم غیرقابل دفاع است». او افزود این وضعیت «قطعا بر آمادگی فعلی ارتش آزادیبخش خلق برای انجام عملیاتهای نظامی بزرگ و پیچیده در کوتاهمدت تا میانمدت تأثیر خواهد گذاشت».
آخرین مطالب منتشر شده در روزنامه شرق را از طریق این لینک پیگیری کنید.
