روسها چگونه توافق احتمالی تهران ـ واشنگتن را تفسیر میکنند؟
رسانههای روسی با تمرکز بر نقش ایران در امنیت انرژی و تحولات تنگه هرمز، توافق احتمالی تهران و واشنگتن را تحولی میدانند که میتواند همزمان برای آمریکا، اسرائیل و حتی روسیه پیامدهای پیچیدهای به همراه داشته باشد.
به گزارش گروه رسانهای شرق،
رسانههای روسی با تمرکز بر نقش ایران در امنیت انرژی و تحولات تنگه هرمز، توافق احتمالی تهران و واشنگتن را تحولی میدانند که میتواند همزمان برای آمریکا، اسرائیل و حتی روسیه پیامدهای پیچیدهای به همراه داشته باشد.
رسانههای روسی در ارزیابی اظهارات دولت دونالد ترامپ درباره آمادگی واشنگتن و تهران برای امضای تفاهمنامهای با هدف پایان دادن به تنشها و بازگشایی تنگه هرمز، تحلیلهای متفاوتی ارائه کردهاند؛ هرچند فضای غالب در میان تحلیلگران روس، «خوشبینی محتاطانه» نسبت به پایداری احتمالی این توافق بوده است.
بخش قابلتوجهی از تحلیلهای منتشرشده در رسانههای روسی، بر پیامدهای سیاسی توافق احتمالی برای دولت آمریکا و نیز تأثیر آن بر معادلات منطقهای و بازار انرژی متمرکز بوده است.
فشارهای داخلی بر دولت ترامپ
روزنامه روسی «کومرسانت» در گزارشی به فشارهای سیاسی داخلی علیه دولت ترامپ در صورت توافق با ایران اشاره کرده و نوشته است جریانهای محافظهکار آمریکایی، چنین توافقی را در شرایط فعلی به زیان منافع واشنگتن ارزیابی میکنند.
همچنین پایگاه «رو ۳۶۰» آتشبس احتمالی ۶۰ روزه را نشانهای از عقبنشینی نسبی کاخ سفید دانسته و نوشته است آمریکا در مسیر کاهش محدودیتهای اعمالشده علیه ایران، از جمله آزادسازی بخشی از داراییهای بلوکهشده و کاهش برخی تحریمها، قرار گرفته است.
این رسانه مدعی است دولت آمریکا تلاش میکند این تحولات را بهگونهای مدیریت کند که در افکار عمومی داخلی، بهعنوان عقبنشینی سیاسی تعبیر نشود.
روزنامه «سفوبودنایا پرسّا» نیز ادعاهای ترامپ درباره بازگشت تنگه هرمز به وضعیت عادی را زیر سؤال برده و تأکید کرده است که این گذرگاه راهبردی همچنان تحت نفوذ و کنترل ایران باقی خواهد ماند. به نوشته این روزنامه، حتی در صورت افزایش عبور کشتیها، شرایط به معنای بازگشت کامل وضعیت پیشین نخواهد بود.
در همین حال، روزنامه «ایزوستیا» به موضع اسرائیل در قبال توافق احتمالی پرداخته و نوشته است تلآویو ممکن است در آستانه انتخابات، به دنبال نمایش یک دستاورد نظامی علیه ایران باشد؛ هرچند هدف اصلی اسرائیل، به گفته این روزنامه، احتمالاً جلوگیری از حفظ نفوذ منطقهای تهران پس از توافق است.
روایت روسها از تضعیف سیاست فشار علیه ایران
بسیاری از تحلیلگران روس معتقدند تقابل واشنگتن با تهران، به تضعیف کارآمدی سیاست فشار و تحریمهای آمریکا منجر شده و ایران توانسته موقعیت خود را در معادلات منطقهای حفظ کند.
آندری اوتیکوف،» کارشناس مسائل خاورمیانه، در گفتوگو با الجزیره تأکید کرده است که تمایل دولت آمریکا به دستیابی به تفاهم با ایران، تا حد زیادی ناشی از ملاحظات داخلی و پرهیز از ورود به یک درگیری طولانیمدت و پرهزینه است.
به گفته وی، خروج آمریکا از توافق هستهای و تلاش برای منزویکردن ایران، به نتایج مورد انتظار واشنگتن منجر نشد و اکنون حرکت آمریکا به سمت کاهش تنش، نشانهای از بازنگری در راهبرد پیشین این کشور است.
او همچنین توان ایران در اثرگذاری بر بازار جهانی انرژی را یکی از عوامل مهم در تغییر رویکرد آمریکا دانسته و معتقد است تهدید بیثباتی در تنگه هرمز و حملات به زیرساختهای نفتی منطقه، دامنه مانور واشنگتن را محدود کرده است.
نگرانی مسکو از پیامدهای اقتصادی توافق
در کنار ابعاد سیاسی، برخی کارشناسان روس نسبت به پیامدهای اقتصادی توافق احتمالی تهران و واشنگتن نیز ابراز نگرانی کردهاند.
ولادیمیر ژوراولیوف، پژوهشگر مؤسسه مطالعات صلح و منازعات، معتقد است توافق آمریکا و ایران میتواند به کاهش انزوای بینالمللی تهران و گسترش همکاریهای اقتصادی و ژئوپلیتیکی میان مسکو و تهران منجر شود.
با این حال، او هشدار میدهد کاهش فشارهای غرب بر ایران، وابستگی تهران به مسکو را نیز کاهش خواهد داد و ایران به سمت سیاست خارجی متوازنتر حرکت میکند.
وی همچنین تأکید میکند کاهش تنشها و بازگشایی مسیرهای تجاری منطقهای، امکان استفاده امنتر روسیه از مسیرهای ترانزیتی ایران و دریای خزر برای دسترسی به بازارهای جنوب آسیا را فراهم خواهد کرد.
در مقابل، بازگشت رسمی نفت ایران به بازار جهانی و کاهش محدودیتهای صادراتی، میتواند فشار نزولی بر قیمت نفت وارد کرده و رقابت روسیه و ایران در بازارهایی مانند چین و هند را تشدید کند.
به گفته این تحلیلگر، در صورت کاهش تحریمها، ایران قادر خواهد بود نفت خود را با شرایط رسمیتر و رقابتیتر به بازار عرضه کند؛ موضوعی که میتواند بخشی از مزیتهای روسیه در بازار غیررسمی انرژی را کاهش دهد.
