رئیس هیئت‌مدیره خانه سینما از مشکلات گفت

به گزارش گروه رسانه‌ای شرق،

محمدمهدی عسگرپور، سینماگر و رئیس هیئت‌رئیسه خانه سینما با حضور در ایسنا، در آستانه ۲۱ شهریور‌ماه، روز سینما، به بررسی وضعیت سینما در شرایط کنونی، چالش‌های صنفی پیش‌روی سینماگران و عملکرد نهادهای متولی، وضعیت احضار سینماگران و چالش‌های شورای پروانه ساخت پرداخت و درباره شرایط کنونی سینما هشدار داد. بخش‌هایی از این گفت‌وگو در ادامه می‌آید. او درباره شرایط سینماگران در این روزها گفت: «احتمالا وارد هر حوزه‌ای بشوید، حالی دریافت می‌کنید که برآیندش مثبت نیست. در سینما فقط این نیست، مسائل دیگری هم هست که ریشه‌دارتر است. حتی در زمان‌هایی که بخشی از این مشکلات این‌قدر وجود نداشت، در مصاحبه‌ها بعضی از همکاران ما می‌گفتند حال سینما خوب نیست. اگر در سایت‌ها جست‌وجو کنید، بعضی وقت‌ها این جملات در زمانی گفته شده که مشکلات اجتماعی و سیاسی ما به اندازه امروز حاد نبوده است. درمجموع، حال و روز سینما خوب نیست‌ واقعا. با این حال، تعداد قابل ‌توجهی از همکاران در نویسندگی، کارگردانی و تهیه‌کنندگی تلاش می‌کنند راهی بیابند که نخست حال خود را بهبود بخشند و سپس این امید را به جامعه القا کنند». یکی از چالش‌های اخیر خانه سینما، عدم حضور نمایندگان این نهاد در شورای پروانه ساخت است. به نوعی سینماگران درخواست حذف شورای پروانه ساخت را دارند. عسگرپور با اشاره به روند تاریخی این اتفاق و عدم تحقق وعده‌های پزشکیان اشاره کرد و گفت: «طی این دو سال، گفت‌وگوهای متعددی با سازمان سینمایی داشتیم و طرحی برای اصلاح نظام صدور مجوز دادیم، اما وزارت ارشاد با اعلام عدم همسویی، عملا پیشرفت را متوقف کرد. در ابتدا برخی مدیران جدید سازمان سینمایی در جلسات خصوصی رویکردی بازتر و مترقی‌تر از طرح ما داشتند و حتی پیشنهاداتی فراتر از طرح ما مطرح می‌کردند (مثلا می‌گفتیم برخی بخش‌ها حذف شود، آنها می‌گفتند بخش‌های دیگری هم حذف شود). اما با نزدیک‌شدن به مرحله عملیاتی، این مدیران به‌تدریج از مواضع خود عقب نشستند و رسما اعلام کرده‌اند با طرح ما همسو نیستند. این عقب‌نشینی به یکباره رخ نداد؛ ظاهرا تماس‌های بدون شماره و فشارهای خارج از چارچوب، از سوی نهادهایی که نگاهشان به سینما حرفه‌ای نیست، این مدیران را از موضع پیشرو خود عقب کشانده است. مدت کوتاه مدیریت هم عاملی است که باعث می‌شود برخی مدیران ترجیح دهند با وضع موجود کنار بیایند تا درگیر تحولات اساسی نشوند؛ این رفتار در دوره‌های مختلف تکرار شده و پرونده‌های باز همچنان بی‌نتیجه می‌مانند». به‌تازگی طرح اخیر مجلس در مورد مقابله با نفوذ بیگانگان باعث اعتراض‌هایی شده است، عسگرپور گفت: «ما به‌ عنوان سینماگر سال‌ها گفتیم مراقب نفوذ باشید؛ نفوذ فقط با کراوات و موی زرد جلو نمی‌آید. تلویزیون این را ساده‌سازی می‌کرد. در سریال‌ها موی نفوذی را زرد می‌کردند و انگلیسی حرف می‌زدند؛ این خودش بخشی از همان پروژه نفوذ بود، چون آدرس غلط و مردم را به‌ سمت هنرمندان سوق می‌داد. الان هم با این دو جنگ، نهادهای امنیتی بهتر می‌دانند که نفوذی‌ها واقعا کجا بودند که موهایشان زرد نبود، ریش هم داشتند و دکمه‌هایشان بسته بود. برای حل این مسئله، دوباره سراغ هنرمندان آمده‌اند. اگر واقعا در این ۴۰ سال سینماگری با سرویس‌های جاسوسی شناخته‌شده در ارتباط بوده، قوه قضائیه بگوید؛ این شفافیت چیز بدی نیست و مردم احساس می‌کنند حاکمیت با آنها رک صحبت می‌کند. بر مبنای این طرح، درصد بالایی از هنرمندان حداقل یک پرونده خواهند داشت. حتی همکاری‌های بین‌المللی کاملا بی‌مسئله، مثلا با سنگاپور، ممکن است دستاویز شود؛ چون فردا اظهارنظر یک مسئول آن کشور می‌تواند طبق همان قانون مبهم، نهادهای امنیتی را وارد عمل کند. به نظرم مزیت نسبی ما در حوزه فرهنگ و هنر -که خیلی هم تحلیل رفته- را دارند از ما می‌گیرند؛ اگر در دنیا با سینما و تصویر شناخته می‌شدیم، این را هم می‌گیرند و شبیه کره شمالی می‌شویم. بعضی بندهای طرح چنان گسترده‌اند که حتی مجسمه‌سازی یا نقاشی در خانه هم مشمول مجوز می‌شود، فکر نمی‌کنم حتی کره شمالی این‌طور باشد. در خوش‌بینانه‌ترین حالت این طرح ناشی از ناآگاهی است؛ در بدبینانه‌ترین حالت، ادامه همان مسیر آدرس غلط دادن جریان نفوذ است تا افکار عمومی از موضوعات اصلی منحرف شود». خانه سینما چندی ‌پیش نامه‌ای به آقای پزشکیان درباره احضار هنرمندان نوشت.‌ هرچند پاسخ مکتوبی در این زمینه داده نشد، آن‌طور که رئیس هیئت‌مدیره خانه سینما خبر داد: «دفتر رئیس‌جمهور پیگیری‌های ما را رها نکرد و حداقل خبر داد نامه کجا رسیده. نامه به رئیس قوه قضائیه و به دادگاه فرهنگ و رسانه ارجاع شده و بررسی همچنان در جریان است». او در زمینه نحوه پیگیری احضارها توضیح داد: «رابطه ما با قوه قضائیه، مشخصا دادسرای فرهنگ و رسانه، رابطه‌ای برقرار و مبتنی بر گفت‌وگو است. اما نکته اینجاست که یک سیکل وجود دارد که دستورالعمل‌هایی از شورای عالی امنیت ملی یا نهادهای مشابه صادر می‌شود و وقتی به سطح ضابطین و دادسراها می‌رسد، پرونده‌های قدیمی -حتی آنهایی که ۱۵-۲۰ سال پیش رأی گرفته‌اند- دوباره احیا می‌شوند؛ برخی حقوق‌دانان می‌گویند این از نظر حقوقی هم اشکال دارد. بعد از جنگ اخیر، این روند گسترش یافت. برخی فیلم‌سازان با جوایز جهانی معتبر، پرونده‌دار شدند. حتی همکارانی که در فضای مجازی عکس معروف دی‌ماه (تصویر یک جوان کف خیابان) را گذاشته بودند، برایشان پرونده تشکیل شد؛ حتی به کسانی که آن عکس را لایک کرده بودند هم رسیدند؛ یعنی یک لایک ساده هم می‌توانست به احضار منجر شود. بخشی از این وضعیت طبیعی است؛ بعد از جنگ سختی‌هایی وجود دارد و هر حاکمیتی باید مراقب باشد. آقای دکتر صالحی، وزیر ارشاد، تلاش زیادی برای گفت‌وگو و مدارا کرد و چند جلسه در این مسیر برگزار شد، اما به‌نظرم اولویت‌های دیگری پیش آمد و این جریان تقریبا متوقف شد. صداوسیما هم بخش زیادی از خروجی‌اش در راستای تفرقه حرکت می‌کند و وفاق در آن کمتر دیده می‌شود. ما با نامه به آقای پزشکیان (به ‌عنوان رئیس شورای عالی امنیت ملی) هشدار دادیم اگر دامنه این پرونده‌سازی گسترده‌تر شود، این زیبنده کشور نیست».