|

سرکوب آرمان‌خواهی در دوره استبداد رضاشاه

رضا جولایی نشان داده که نویسنده‌ای چیره‌دست در ارائه روایتی ادبی از نقاط پرتلاطم و بحرانی ایران در دوره قاجار و پهلوی است و در رمان «برآمدن آفتاب زمستانی» نیز گوشه دیگری از تاریخ معاصر ایران را دستمایه نوشتن داستانش قرار داده است. «برآمدن آفتاب زمستانی» رمانی است که در بستری تاریخی شکل گرفته است.

رضا جولایی نشان داده که نویسنده‌ای چیره‌دست در ارائه روایتی ادبی از نقاط پرتلاطم و بحرانی ایران در دوره قاجار و پهلوی است و در رمان «برآمدن آفتاب زمستانی» نیز گوشه دیگری از تاریخ معاصر ایران را دستمایه نوشتن داستانش قرار داده است. «برآمدن آفتاب زمستانی» رمانی است که در بستری تاریخی شکل گرفته است. داستان این رمان در دوره جنگ جهانی دوم و اشغال ایران توسط متفقین در شهریور 1320 رخ می‌دهد. جولایی در «برآمدن آفتاب زمستانی»، مثل آثار دیگرش تخیل و خیال را درهم‌تنیده است. شخصیت‌های این رمان هم چهره‌های مشهور و واقعی آن دوره هستند و هم آدم‌های عادی و بی‌نام‌ونشانی که زاده تخیل رمان‌نویس هستند. جولایی در «برآمدن آفتاب زمستانی» شمایل جامعه استبدادزده ایران در دوره رضاشاه را به تصویر کشیده که در آن روشنفکران و آرمان‌خواهانی که در پی جامعه‌ای بهتر بودند سرنوشتی تلخ دارند. در این رمان امیدهای جامعه‌ای در تکاپو را می‌بینیم که در نهایت به سد محکم استبداد برمی‌خورد و در یقین گذشته‌اش تردیدهایی شکل می‌گیرد. به روشنفکران چپ و گروه پنجاه‌وسه نفر نیز در رمان جولایی اشاره‌هایی شده است. راوی «برآمدن آفتاب زمستانی» پسری نوجوان به نام کامیار است و آنچه را بر او و خانواده‌اش بین سال‌های 1320 و 1323 گذشته روایت می‌کند. دورانی سراسر التهاب که خفقان بیداد می‌کند، رضاشاه روشنفکران را کشته یا به بند کشیده است، اعضای پنجاه‌وسه نفر دستگیر شده‌اند و ارانی در محبس به طرز مشکوکی مرده، بزرگ علوی و بسیاری دیگر به حبس‌های طولانی محکوم شده‌اند، آتش فتنه برپاست و صدای اژدهای جنگ بلند شده است.

 

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.