«شرق» از جلسات کار شورای رهبری گزارش میدهد
رئیسجمهور اسلامی ایران عصر یکشنبه، با اعلام آغاز به کار شورای موقت رهبری، تأکید کرد که این شورا با قدرت مسیر رهبر شهید انقلاب اسلامی را ادامه خواهد داد. مسعود پزشکیان در پیامی تصویری افزود آمریکا و رژیم اسرائیل باید بدانند شهادت رهبر معظم انقلاب هیچ نتیجهای جز سرافکندگی برایشان نخواهد داشت.
به گزارش گروه رسانهای شرق،
شرق: رئیسجمهور اسلامی ایران عصر یکشنبه، با اعلام آغاز به کار شورای موقت رهبری، تأکید کرد که این شورا با قدرت مسیر رهبر شهید انقلاب اسلامی را ادامه خواهد داد. مسعود پزشکیان در پیامی تصویری افزود آمریکا و رژیم اسرائیل باید بدانند شهادت رهبر معظم انقلاب هیچ نتیجهای جز سرافکندگی برایشان نخواهد داشت.
پزشکیان با یادآوری شهادت رهبر انقلاب و مجاهد بزرگ کشورمان، آن را فاجعهای بزرگ خواند اما تصریح کرد که مسیر پیامبران و رهبران جامعه با رفتن آنان قطع نخواهد شد و رهروان این راه همچنان ادامهدهنده آن خواهند بود. او از ملت ایران خواست با حضور در صحنهها، مساجد و خیابانها، نقشههای شوم دشمنان را نقش بر آب کنند و وحدت و همدلی خود را نشان دهند.
رئیسجمهور با اشاره به اصل ۱۱۱ قانون اساسی گفت شورای موقت رهبری فعالیت خود را آغاز کرده و به حول و قوه الهی مسیر امام راحل، رهبر شهید و تمام حقطلبان جهان را ادامه خواهد داد. او همچنین تأکید کرد نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران آماده اقدام قاطع برای درهمکوبیدن پایگاههای دشمنان هستند و همواره آنان را ناامید خواهند کرد.
ساعاتی پس از این اعلام، دومین جلسه شورای موقت رهبری با حضور مسعود پزشکیان، حجتالاسلاموالمسلمین محسنیاژهای و حجتالاسلاموالمسلمین اعرافی برگزار شد تا روند تصمیمگیریها و رهبری موقت کشور ادامه یابد.
با شهادت آیتالله سیدعلی خامنهای، رهبر معظم انقلاب اسلامی، برای نخستین بار از زمان بازنگری قانون اساسی در سال ۱۳۶۸، شورای موقت رهبری جمهوری اسلامی ایران تشکیل شد. این شورا عصر شنبه ۱۰ اسفند ۱۴۰۴ برای مدیریت دوره «خلأ رهبری» آغاز به کار کرد. اعضای این شورای سهنفره شامل مسعود پزشکیان، رئیسجمهور، حجتالاسلاموالمسلمین محسنیاژهای، رئیس قوه قضائیه و علیرضا اعرافی، عضو فقهای شورای نگهبان بود که توسط مجمع تشخیص مصلحت نظام به عنوان عضو فقیه انتخاب شد. تشکیل این شورا با هدف تضمین مدیریت مستمر کشور تا معرفی رهبر جدید توسط مجلس خبرگان رهبری صورت گرفت و مطابق اصل ۱۱۱ قانون اساسی، تمامی وظایف مقام رهبری را بهطور موقت بر عهده دارد.
شورای موقت رهبری به دلیل وضعیت خاص و حساس کشور، اختیار کامل ندارد و در برخی تصمیمها لازم است تصویب سهچهارم اعضای مجمع تشخیص مصلحت نظام را کسب کند. این موارد شامل تعیین سیاستهای کلی نظام، صدور فرمان همهپرسی، اعلان جنگ یا صلح، عزل رئیسجمهور و همچنین عزل و نصب فرماندهان عالی نظامی و انتظامی است. با توجه به شهادت فرمانده کل سپاه پاسداران، رئیس ستاد کل نیروهای مسلح و تعدادی از فرماندهان ارشد نظامی، پیشبینی میشود شورای موقت رهبری با تصویب سهچهارم اعضای مجمع، تصمیماتی مهم در زمینه جایگزینی فرماندهان عالی و مدیریت نیروهای مسلح اتخاذ کند.
درباره شکلگیری شورای موقت رهبری، قانون اساسی ایران در سال ۱۳۵۸، رهبری را در دو حالت پیشبینی کرده بود: رهبری فرد واحد و رهبری شورایی. اصل پنجم قانون اساسی تصریح میکرد در صورت نبود فقیه واجد شرایط با اکثریت مردم، رهبری بر عهده شورای مرکب از سه یا پنج فقیه واجد شرایط قرار میگیرد. همچنین اصل یکصدوهفتم بیان میداشت در صورت انتخابنشدن فرد واحد، مجلس خبرگان میتواند چند مرجع واجد شرایط را به عنوان شورای رهبری تعیین و معرفی کند. پس از بازنگری قانون اساسی در سال ۱۳۶۸، «رهبری شورایی» به طور رسمی حذف شد و انتخاب رهبر فقط با معرفی یک فرد واحد انجام شد، اما در همان اصلاحات، اصل ۱۱۱ قانون اساسی برای شرایط خلأ رهبری، ایجاد «شورای موقت رهبری» را پیشبینی کرد.
هدف از ایجاد این شورا تضمین تداوم مدیریت عالی کشور در شرایط اضطراری است، به گونهای که خلأ رهبری موجب توقف تصمیمگیریها و مدیریت نظام نشود. شورای موقت رهبری در چنین وضعیتی با حضور رئیسجمهور، رئیس قوه قضائیه و یک فقیه شورای نگهبان تمامی وظایف رهبری را بر عهده میگیرد تا کشور به طور مستمر هدایت شود. به همین دلیل، تشکیل آن پس از شهادت رهبر فعلی، برای نخستین بار در تاریخ جمهوری اسلامی ایران اجرا شد.
وظایف شورای موقت رهبری به دو دسته تقسیم میشود: وظایف قابل اجرا و وظایفی که نیاز به تصویب سهچهارم اعضای مجمع تشخیص مصلحت دارد. وظایف قابل اجرا شامل فرماندهی کل نیروهای مسلح، نصب و عزل و پذیرش استعفای فقهای شورای نگهبان، عالیترین مقام قوه قضائیه و رئیس سازمان صداوسیمای جمهوری اسلامی ایران است. همچنین این شورا میتواند اختلافات قوای سهگانه را حل و روابط آنها را تنظیم، مشکلات نظام را مدیریت، احکام ریاستجمهوری و صلاحیت داوطلبان آن را امضا کند و در موارد مشخصی، عفو یا تخفیف مجازات محکومین را انجام دهد.
وظایفی که اجرای آنها منوط به تصویب سهچهارم اعضای مجمع تشخیص مصلحت است، عبارتاند از: تعیین سیاستهای کلی نظام، نظارت بر حسن اجرای این سیاستها، صدور فرمان همهپرسی، اعلان جنگ یا صلح و بسیج نیروها، عزل رئیسجمهور و عزل یا نصب فرماندهان عالی نظامی از جمله فرمانده کل ارتش، فرمانده کل سپاه پاسداران و فرماندهان عالی نیروهای نظامی و انتظامی. با توجه به شهادت رهبر معظم انقلاب و فرماندهان عالی کشور، شورای موقت رهبری نقش ویژهای در تثبیت مدیریت کشور و تضمین ثبات سیاسی و امنیتی دارد. این شورا برای پیشگیری از هرگونه خلأ مدیریتی و حفاظت از منافع ملی و حاکمیت جمهوری اسلامی ایران تشکیل شده و بر اساس اصل ۱۱۱ قانون اساسی، تمامی اختیارات رهبری در دوره موقت را عهدهدار است.
اولین جلسه این شورا، شنبه ۱۰ اسفند ۱۴۰۴ برگزار شد و اعضای آن، علاوه بر مدیریت فوری و اضطراری کشور، مسئولیت هماهنگی میان قوای سهگانه و آمادهسازی شرایط برای معرفی رهبر جدید توسط مجلس خبرگان را نیز بر عهده دارند. این اقدام قانونی و مدون، به عنوان راهکاری برای مدیریت بحران ناشی از «خلأ رهبری» طراحی شده و نقش آن در ثبات و امنیت ملی کشور غیرقابل جایگزین است.
آخرین مطالب منتشر شده در روزنامه شرق را از طریق این لینک پیگیری کنید.
