تحلیلی درباره خصوصیسازی آموزش
«آموزش در پاورقی» عنوان ششم از مجموعه پژوهشهای اجتماعی درباره ایران است که آنطور که از عنوانش هم برمیآید، به مقوله آموزش در ایران پرداخته است. نویسنده کتاب، فاطمه مقدسی، در پژوهشش خصوصیسازی آموزش در ایران را تحلیل کرده و کوشیده تصویری از وضعیت حاشیهای نهاد آموزش در ایران در بافتار تاریخیاش به دست دهد.
به گزارش گروه رسانهای شرق،
شرق: «آموزش در پاورقی» عنوان ششم از مجموعه پژوهشهای اجتماعی درباره ایران است که آنطور که از عنوانش هم برمیآید، به مقوله آموزش در ایران پرداخته است. نویسنده کتاب، فاطمه مقدسی، در پژوهشش خصوصیسازی آموزش در ایران را تحلیل کرده و کوشیده تصویری از وضعیت حاشیهای نهاد آموزش در ایران در بافتار تاریخیاش به دست دهد. به اعتقاد او، تحلیل روندها، کنشگران و بزنگاههای تاریخی پیدایش و استقرار و تثبیت سیاستهای خصوصیسازی و نقطه مقابل آن، سرمایهگذاری عمومی دولت در آموزش ابعاد مختلف این بافتار تاریخی است. از اینرو، این کتاب در سطح نخست، فرایندهای خصوصیسازی آموزش، از آغاز پیدایش آموزش همگانی تاکنون را میکاود و کنشگران سیاستگذاری مؤثر در سطوح خرد، میانی و کلان را شناسایی میکند و به علاوه، به تحلیل مهمترین متغیرهای ملی و جهانی مؤثر در دگرگونی، انتخاب و حفظ سیاستهای خصوصیسازی آموزش میپردازد. در وهله بعد، این کتاب مدلی از گونههای خصوصیسازی آموزش را در ایران امروز به دست میدهد و پیشینه، ابعاد و پیامدهای اجرائیسازی هر یک از این گونهها را تحلیل میکند و به این ترتیب، گستره مفهومی خصوصیسازی آموزش را در ایران به تصویر میکشد و از ابعادی پنهان از خصوصیسازی که در روندی تدریجی و عمیق اساس تجربه آموزش را در ایران امروز کالایی کرده است، پرده برمیدارد. نویسنده نوشته که دغدغه نهایی این کتاب پیوندزدن میان گستردگی ابعاد خصوصیسازی آموزش در ایران است که پیامدهای سوء بر برابری و برقراری عدالت در آموزش داشته است. عدالت در اینجا مفهومی چندبعدی فرض شده و از اینرو، تأثیرات سیاستهای خصوصیسازی نهتنها بر جنبه اقتصادی عدالت، بلکه ابعاد سیاسی و فرهنگی آن نیز بررسی شده است. بنابراین این اثر بهطور کلی به سه مسئله اصلی در حوزه خصوصیسازی آموزش همگانی میپردازد که عبارتاند از: فرایندها و فراز و فرودهای خصوصیسازی آموزش در تاریخ معاصر ایران و عوامل مؤثر بر تحولات و کنشگران اصلی آن، گونهشناسی خصوصیسازی آموزش و پیامدهای اجتماعی خصوصیسازی آموزش همگانی در ایران. نویسنده در این پژوهش از هر دو روش کمی و کیفی بهره برده و از سه شیوه در گردآوری دادهها استفاده کرده است: تحلیل اسنادی متون سیاستی، مصاحبه با کنشگران و مطلعان اصلی و تحلیل ثانویه دادههای رسمی. در بخشی از توضیحات کتاب آمده: «خصوصیسازی آموزش، یا به تعبیر دقیقتر، عقبنشینی دولت از مالکیت، عرضه و اداره امر آموزش و شبهبازاری ساختن آن، وضعیتی است که راه خود را به شکلی خزنده و در روندی تاریخی در ساختار سیاست آموزش باز کرده است... نهاد آموزش که نقش مؤثری در تحقق عدالت جامعه دارد، نهتنها باعث غنای فرهنگی میگردد، بلکه جامعه آینده را نیز میسازد. وقتی آموزش طفیلی انگاشته شود و مسئولیت آن بر دوش خود جامعه باشد، نمیتوان انتظار داشت ضامن دو اصل قوامبخش جامعه، برابری و همبستگی اجتماعی، باشد. ایران ما امروز نیازمند آن است که آموزش را دوباره از پاورقی به متن سیاست دولت بازگرداند».
آخرین مطالب منتشر شده در روزنامه شرق را از طریق این لینک پیگیری کنید.
