وقتی دوربین به سمت مردم می‌چرخد

ساسان مهرانپور . معاونت اداره کل روابط عمومی بانک ملی

در آستانه نود و هشتمین سالگرد تأسیس بانک ملی ایران، مهم‌ترین اتفاق شاید نه در شمار شعبه‌ها، نه در حجم خدمات و نه در گستره فعالیت‌ها، بلکه در شیوه روایت بانک از خود رخ داده است؛ تغییری ظریف اما معنادار که می‌تواند نشانه بلوغ سازمانی یک نهاد ۹۸ ساله باشد.

سال‌ها سازمان‌ها از خود می‌گویند؛ از تاریخ، دستاوردها، خدمات و افتخاراتشان. اما در عصر ارتباطات، اعتبار یک برند نه فقط با آنچه سازمان درباره خود می‌گوید، بلکه با آنچه مردم درباره آن روایت می‌کنند ساخته می‌شود. در ادبیات ارتباطات، این چرخش را می‌توان گذار از روابط عمومی یک‌سویه و تبلیغ‌محور به ارتباطات دوسویه، مخاطب‌محور و اعتمادساز دانست. بر همین اساس، بانک ملی ایران در آستانه ۹۸ سالگی، دوربین خود را از ساختمان‌ها، مدیران و تریبون‌های رسمی به سمت مردم چرخانده است.

نزدیک به یک قرن از تأسیس بانک ملی ایران می‌گذرد؛ موضوعی که به‌تنهایی چیزی جز یک رقم نیست، مگر آن‌که در کنارش زندگی مردمانی را ببینیم که بخشی از خاطرات و تجربه‌های مالی خود را با این بانک گره زده‌اند؛ کارگری که نخستین حقوقش را در دفترچه‌ای قدیمی ثبت کرده، پدری که برای آینده فرزندش پس‌انداز کرده یا کاسبی که با تسهیلاتی کوچک کسب‌وکارش را توسعه داده است. نود و هشت سالگی بانک ملی، در واقع نود و هشت سال از زندگی مردم ایران است.

تولید مجموعه روایت‌های مردمی به زبان‌ها و گویش‌های گوناگون ایرانی و همچنین کلیپ سالگرد نود و هشت‌سالگی با محوریت نگاه مشتریان، فراتر از یک اقدام رسانه‌ای است. این رویکرد نشان می‌دهد بانک خود را نه صرفاً یک نهاد مالی، بلکه بخشی از حافظه جمعی و زندگی روزمره ایرانیان می‌داند.

بانکی که نزدیک به یک قرن در کنار مردم بوده، امروز می‌کوشد به جای سخن گفتن از مردم، به سخن آنان گوش دهد. در این روایت تازه، مشتری تنها دریافت‌کننده خدمات نیست؛ او راوی تجربه، اعتماد و خاطراتی است که در نسل‌های مختلف با بانک شکل گرفته است.

تنوع فرهنگی و زبانی ایران نیز در این نگاه جایگاه ویژه‌ای دارد. استفاده از زبان‌های محلی، صرفاً انتخابی هنری یا رسانه‌ای نیست؛ نشانه‌ای از احترام به هویت‌های متنوعی است که در کنار یکدیگر هویت ملی ایران را ساخته‌اند. هر گویش و هر روایت، بخشی از داستان مشترک مردم و بانکی است که از آغاز با نام «ملی» شناخته شده است.

شاید مهم‌ترین پیام نود و هشت‌سالگی بانک ملی ایران این باشد که اعتبار یک بانک تنها در اعداد و شاخص‌های مالی خلاصه نمی‌شود؛ بلکه در اعتماد، خاطره و تجربه‌ای نهفته است که مردم در طول زمان ساخته‌اند. وقتی دوربین به سمت مردم می‌چرخد، بانک نه تنها خود را روایت می‌کند، بلکه آینه‌ای می‌شود برای بازتاب صدای جامعه‌ای که نزدیک به یک قرن همراه آن بوده است.

در آستانه ورود به یک سده خدمت، این تغییر زاویه دید تأییدی است بر شعار "۹۸ سال کنار ایران" از بانکی که می‌خواهد مانند گذشته، آینده خود را بر پایه همین سرمایه اجتماعی بنا کند.