|

در حاشیه نشست امنیتی مونیخ برگزار شد

جلسه وزرای خارجه درباره «هواپیمای اوکراینی»

شرق: روز گذشته وزیر خارجه ایران در حاشیه نشست امنیتی مونیخ، در جلسه‌ای با عنوان جلسه وزیران امور خارجه کشورهای مرتبط با سانحه ساقط‌شدن هواپیمای اوکراینی توسط پدافند سپاه شرکت کرد. به گزارش اداره کل اطلاع‌رسانی و امور سخنگویی وزارت امور خارجه، محمدجواد ظریف در این نشست ضمن تبادل نظر درباره چگونگی پیگیری ابعاد حقوقی و فنی موضوع، بر مسئولیت‌پذیری ایران در این زمینه و همچنین لزوم پرهیز از سیاسی‌شدن مسئله تأکید کرد. ظریف در این نشست آمادگی جمهوری اسلامی ایران برای همکاری با اوکراین به‌منظور انجام تحقیقات و حل‌وفصل حقوقی مسئله را بار دیگر اعلام کرد. مسئله این پرونده در هفته‌های اخیر، پس از اعتراضات مقامات کانادایی و اوکراینی به رویکرد ایران، دچار تنش‌هایی فزاینده شده ‌بود؛ به‌‌ویژه پس از انتشار مکالمه‌ای بین خلبان یک پرواز هواپیمایی آسمان با برج مراقبت فرودگاه تهران که شلیک موشک و برخورد آن با هواپیما را دیده و گزارش کرده ‌بود، ولودیمیر زلنسکی، رئیس‌جمهور اوکراین، با حمله به رویکرد ایران در این زمینه از تصمیم برای ارجاع پرونده به دادگاه‌های بین‌المللی خبر داد. در مقابل حسن رضایی‌فر، مدیر کل بررسی سوانح هواپیمایی ایران نیز با اعلام اینکه فایل این مکالمه به‌صورت محرمانه و به‌عنوان بخشی از تحقیقات به اوکراینی‌ها داده شده بود، اقدام اوکراین در انتشار آنها را «عجیب» توصیف و اعلام کرد دیگر سندی به طرف اوکراینی داده نخواهد شد؛ اما از دیدارها و گفت‌وگوهای مونیخ به نظر می‌رسد پرونده رایزنی دراین‌باره همچنان باز است. وزیر خارجه کانادا: درباره «چگونه» بحث می‌کنیم نه «چرا» این جلسه در حالی برگزار شد که ظریف دیدارهایی با نخست‌وزیر و وزیر خارجه کانادا هم داشته‌ است. رسانه کانادایی سی‌بی‌سی نوشت دیدار مستقیم جاستین ترودو با وزیر خارجه که به‌لحاظ جایگاه سیاسی اقدامی نه‌چندان معمول به حساب می‌آید، نشانه‌ای از جدیت کانادا در پیگیری پرونده هواپیمای اوکراینی است و با این هدف انجام شده‌ است. فرانسوا فیلیپ شمپین نیز درباره دیدار با همتای ایرانی خود گفت در این دیدار نه درباره «چرایی» این حادثه بلکه درباره «چگونگی» صحبت شده و گفت‌وگوها ادامه داشته‌ است. او همچنین بیان کرد که گفت‌وگوهای اولیه با ایران درباره فراهم‌آمدن امکانات بررسی جعبه سیاه در ایران بوده‌ است؛ اما اکنون و پس از گذشت ۳۰ روز به این نتیجه رسیده‌ایم که این امکانات در ایران وجود ندارد و در نتیجه «حالا باید به‌دنبال یافتن مسیر دیگری رو به جلو باشیم». شمپین همچنین به مواضع ایران در قبال حق این کشور طبق ضمیمه ۱۳ معاهده هواپیمایی بین‌المللی برای بررسی جعبه سیاه در ایران اشاره کرد: «اما باید بگویم که بیش از ۳۰ روز بعد از سقوط وقت داشته‌اید. ضمیمه ۱۳ خواستار دانلود و بررسی اطلاعات بدون تأخیر هم می‌شود». وی افزود برای «احترام به روح و کلمات» ضمیمه ۱۳، باید جعبه سیاه از ایران خارج شود. وزیر خارجه کانادا تأکید کرد به ظریف گفته‌ بهترین راه برای اثبات ادعاهای ایران در این زمینه، تحقیقات درست است. شمپین: جعبه‌های سیاه به اوکراینی‌ها تعلق دارند وزیر خارجه کانادا همچنین گفت مقامات کشورش در حال همکاری نزدیک با همکاران اوکراینی هستند: «از همان روز اول، آنها در یک همکاری بین‌المللی و در یک گروه واکنش، شریک ما بوده‌اند و ما برای همکاری با آنها ارزش قائلیم». شمپین افزود: «جعبه‌های سیاه به اوکراینی‌ها تعلق دارند، ازآنجاکه بخشی از هواپیما بوده‌اند. من با رئیس این هواپیمایی [اوکراینی] صحبت کردم... ما در حال گفت‌و‌گو درباره انتقال جعبه‌های سیاه در اسرع وقت برای بررسی‌شان هستیم». شمپین تأکید کرد اوکراینی‌ها و کانادایی‌ها از این هواپیمایی سؤال‌هایی دارند و جامعه جهانی خواستار شفافیت است. دیدارهای مونیخ، اولین دیدارهای ظریف با مقامات کانادایی پس از این حادثه نبوده‌ است. وزیر خارجه ایران ماه گذشته با همتای کانادایی خود در عمان دیداری داشت. وزیر خارجه اوکراین: به ایرانی‌ها زمان می‌دهیم ظریف با وادیم پریستایکو، وزیر خارجه اوکراین، دیگر کشور درگیر در پرونده هواپیمای اوکراینی نیز دیدار کرد. به گزارش رسانه‌های اوکراینی، پریستایکو دیروز و در حاشیه این نشست درباره این پرونده گفت اوکراین در حال تعامل و همکاری با ایران برای تصمیم‌گیری دراین‌باره است که جعبه‌های سیاه این پرواز، کجا و کی رمزگشایی می‌شوند: «ما اکنون با ایرانی‌ها در حال تصمیم‌گیری دراین‌باره هستیم که کجا، دقیقا در چه مکانی و با کمک کدام شرکا این کار انجام خواهد شد. می‌دانید که گزینه فرانسوی در حال بحث است و این پیشنهاد وجود دارد. این [جعبه‌های سیاه] تجهیزاتی بسیار پیچیده هستند و انتقال آنها سخت است؛ بنابراین باید برای زمان انجام این کار به نقطه اشتراک برسیم». وزیر خارجه اوکراین افزود: «چون موضوع حساس است، می‌خواهیم به ایرانی‌ها زمان مشخصی بدهیم تا اطمینان پیدا کنند چگونه می‌توان شفافیت کامل این روال را تضمین کرد». سی‌بی‌سی می‌نویسد بی‌ای‌ای، اداره تحقیق و بررسی امنیت پروازهای غیرنظامی فرانسه که در پاریس مستقر است، برجسته‌ترین نهاد تحقیقاتی جهان در بررسی داده‌های مربوط به سقوط هواپیماهاست و بررسی جعبه‌های سیاه هواپیمای اتیوپیایی پرواز ۳۰۲ را نیز که در سال گذشته سقوط کرد، بر عهده داشته ‌است. دیدارهای ظریف با دیگر مقامات وزیر خارجه ایران در حاشیه این نشست با یوسف بن‌علوی، وزیر خارجه عمان؛ وانگ یی، وزیر خارجه چین؛ هایکو ماس، وزیر خارجه آلمان؛ توشیمیتوسو موتگی، وزیر خارجه ژاپن؛ آرانکا گونزالس لایا، وزیر خارجه اسپانیا؛ گوردان گرلیچ ردمن، وزیر خارجه کرواسی؛ پکا هاویستو، وزیر خارجه فنلاند؛ توماس پتریچک، وزیر خارجه چک؛ پل گلگر، وزیر خارجه واتیکان و نیز با اعضای شورای روابط خارجی اتحادیه اروپا، گروه اقدام بحران و گروه الدرز، دیدار و رایزنی‌هایی داشت. برجام، مسائل منطقه‌ای و بین‌المللی، روابط دوجانبه و سیاست‌های ایالات متحده از جمله موضوعات دیدارهای ظریف بودند. تأکید دوباره ظریف درباره برجام: اروپا برگردد، برمی‌گردیم وزیر خارجه ایران همچنین در حاشیه این نشست و در گفت‌وگو با خبرنگاران بار دیگر تأکید کرد درصورتی‌که اروپا به تعهدات برجامی خود عمل کند، ایران نیز از روند کاهش تعهدات خود نسبت به توافق هسته‌ای باز خواهد گشت. به گزارش خبرگزاری فرانسه، محمدجواد ظریف جمعه‌شب در حاشیه کنفرانس امنیتی مونیخ در گفت‌وگو با خبرنگاران تصریح کرد: «ایران تصمیم خواهد گرفت که آیا اقدامات اروپا درخصوص تعهدات برجامی، برای کاهش یا بازگشت ما به این تعهدات کافی است یا نه.» ظریف افزود: «اگر اروپا منافع اقتصادی ایران را تأمین کند، تهران مایل خواهد بود به سمت تعهدات توافق هسته‌ای سال ۲۰۱۵ بازگردد». وزیر امور خارجه ایران بار دیگر تأکید کرد: «ایران آماده است متناسب با کارهایی که اروپا انجام می‌دهد، اقدامات خود را در زمینه برجام کُند یا معکوس کند» ظریف، احتمالا با اشاره به ایده‌هایی مثل کانالی که اخیرا سوئیس برای تبادل اقلام غذایی و دارویی با ایران فعال کرده ‌است، گفت: «ما درباره امور خیریه صحبت نمی‌کنیم، بلکه درباره حقوق مردم ایران برای دریافت مزایای اقتصادی سخن می‌گوییم». ظریف در گفت‌وگو با خبرنگاران بار دیگر تأکید کرد: «‌همه اقدامات کاهش تعهدات در برنامه هسته‌ای که در چند ماه گذشته صورت گرفته، قابل برگشت است، به شرط اینکه اروپا قدم‌هایی معقول و منطقی بردارد». دریافت مزایای اقتصادی که وزیر خارجه ایران به آن اشاره می‌کند، از جمله امتیازاتی بود که طبق توافق هسته‌ای قرار بود به ایران برسد و مسئله اصلی ایران با اروپا و علت کلیدخوردن روند گام‌به‌گام کاهش تعهدات نیز به همین موضوع و ناکامی اروپایی‌ها در برآورده‌کردن آن پس از خروج ایالات متحده از توافق برجام در سال گذشته برمی‌گردد. وی افزود: «ایران به‌دلیل تحریم‌های آمریکا صدمات زیادی دیده‌ است، اما اگر اروپا قدم‌های معناداری بردارد، ما نیز اقدامات انجام‌شده را بازخواهیم گرداند».

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.