|

اقدام موشکی سپاه براساس ماده ۵۱ منشور سازمان ملل مجاز و مشروع است

شرق: هر نوع استفاده از زور در حقوق بين‌الملل تنها با مجوز شوراي‌ امنيت يا در چارچوب دفاع مشروع و ذيل ماده 51 منشور ملل متحد، امکان‌پذير است. بر اين اساس، هرگاه کشوري به کشور ديگري تجاوز کند، با رعايت دو اصل ضرورت و تناسب، مي‌توان عليه کشور متجاوز به دفاع مشروع متوسل شد. با توجه به اقدام آمریکا در ترور و به‌شهادت‌رساندن سپهبد قاسم سلیمانی در خاک عراق که به وضوح خلاف قوانین و موازین بین‌المللی ازجمله «منع مداخله در امور داخلی دولت‌ها»، «احترام به حاکمیت دولت-کشورها (حاکمیت ملی)»، «منع توسل به زور» و «عدم تجاوز به استقلال و تمامیت سرزمینی» بود، نامی جز ترور دولتی نمی‌توان بر رفتار دولت آمریکا گذاشت. از این رو این کشور نه فقط مرتکب اقدام تروریستی علیه دولت ایران شده که مرتکب نقض فاحش قواعد آمره حقوق بین‌الملل نسبت به دولت ایران و عراق نیز شده است. بنابراین رفتار متقابل برای ایران و عراق ذیل عنوان دفاع مشروع به رسمیت شناخته شده است. ترور به نوعی اعلام جنگ تلقی می‌شود در این باره الهام امین‌زاده معاون حقوقی رئیس‌جمهور در دولت یازدهم گفته است: ترور سپهبد سلیمانی تجاوز به مرزهای حاکمیتی ایران بود و اقدام سپاه در راستای دفاع مشروع براساس ماده ۵۱ منشور سازمان ملل متحد است. الهام امین‌زاده در گفت‌وگویی با تسنیم، درباره حمله موشکی صبح دیروز نیروی هوافضای سپاه پاسداران به پایگاه‌های‌ آمریکا در عراق که در پاسخ به مطالبه انتقام خون سپهبد سلیمانی انجام شد، اظهار كرد: قطعا باید به حمله نظامی به خودروی فرمانده ارشد کشورمان سپهبد سلیمانی پاسخی درخور داده می‌شد. ارزیابی حقوقی بسیاری درباره این اتفاق در کشور انجام شد. آنچه اکنون قطعی و واضح است این است که معمولا ترور برای ایجاد رعب و وحشت صورت می‌گیرد و به نوعی اعلام جنگ تلقی می‌شود. هرگونه توسل به زور علیه مرزهای حاکمیتی ممنوع اعلام شده است وی خاطرنشان کرد: این حمله به هیئت نظامی ایران به‌خصوص فرمانده نیروی قدس اعلام و شروع جنگ بود و قاعدتا براساس منشور سازمان ملل متحد (بند چهار ماده 2) هرگونه توسل به زور علیه مرزهای حاکمیتی و هم مرزهای اصلی یک کشور ممنوع اعلام شده است. حمله به فرمانده ارشد حمله به حاکمیت آن کشور است و حق دفاع مشروع براساس ماده 51 منشور برای کشور قربانی محفوظ است و اقدام ديروز صبح سپاه در راستای دفاع مشروع و ماده 51 منشور مجاز و قانونی بود. معاون سابق روحانی درباره واکنش احتمالی آمریکا و پیامدهای اقدام سپاه برای آمریکا، اظهار كرد: آمریکایی‌ها منتظر واکنش ایران بودند و پیشنهاد هم می‌دادند که واکنش ایران در حد همان سپهبد سلیمانی باشد اما معتقدیم فرمانده نظامی ما سردار سلیمانی همتایی در‌ آمریکا نداشت و فعلا این گام اول برداشته شده و به نظر می‌آید اگر خواهان این نباشند که مجددا شکستی که در عراق و افغانستان خوردند و هزینه‌های سنگینی که کردند تکرار شود، باید ارتش‌ و پایگاه خود را از عراق و منطقه جمع کنند. دفاع مشروع در حقوق بین‌الملل پاسخ به هرگونه تجاوز است در این رابطه عباسعلی کدخدایی نیز پیرو عملیات مقتدرانه دلاورمردان نیروی هوافضای سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، گفته است: دفاع مشروع در حقوق بین‌الملل پاسخ به هرگونه تجاوز بوده است. سخنگوی شورای نگهبان در توییتی نوشته است: «در حقوق بین‌الملل دفاع مشروع پاسخی است به هر گونه تجاوز، عملیات در مقابل تجاوز دولت ترامپ در ترور مقامات عالی کشور بود؛ اقدامی تصریح‌شده در منشور ملل متحد و شناخته‌شده در حقوق بین‌المللی». اقدام آمریکا ترور و از نظر حقوقی به‌طور قطع قابل تعقیب است در همین رابطه معاون اول قوه قضائیه نیز در توضیح حق قانونی و مشروع ایران برای حمله متقابل به آمریکا گفته است: مدت‌ها پیش اعلام شد کوچک‌ترین تجاوزی به منافع، نیروها و سرزمین ایران با پاسخ جمهوری اسلامی ایران مواجه خواهد شد. در پاسخ به اقدام اخیر آمریکا یک قدم کوچک علیه پایگاه نظامی آمریکا در عراق برداشته شد اما حتما قدم اول خواهد بود. محسنی‌اژه‌ای افزود: چنانچه آمریکا بخواهد مجددا جنایتی مرتکب شود، ایران اقدامات بسیار شدیدتری را دنبال خواهد کرد. محسنی‌اژه‌ای در رابطه با نقش قوه قضائیه برای مقابله با ترور دولتی آمریکا گفت: قوه قضائیه و نهادهای قانونی، اقدام آمریکا را در مجامع بین‌المللی دنبال خواهند کرد. وی تأکید کرد: به‌طور قطع اقدام آمریکا خلاف موازین بین‌المللی بوده است؛ اقدام آنها ترور و از نظر حقوقی به‌طور قطع قابل تعقیب است.‌هرچند دولت آمریکا ترور سردار سلیمانی را اقدامی پیشگیرانه و دفاع مشروع عنوان کرده بود اما مسئله مهم این است که در قوانین بین‌الملل هرگز حمله پیشگیرانه به رسمیت شناخته نشده است و ترور دولتی رسما محکوم و دولت قربانی دارای حق دفاع مشروع است. رفتار آمریکا با هیچ تفسیری ذیل ماده 51 منشور قرار نمی‌گیرد، از این رو حمله موشکی ایران به پایگاه نظامی آمریکا در عراق در راستای دفاع مشروع و رفتار متقابل رخ داده و امری قانونی است.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.