|

تفاوت سختکوشی با اعتمادبه‌نفس کاذب

نشريه تايم مطلبي درباره وضعيت كنوني و نگراني نوجوانان نوشته است كه بخش‌هايي از ترجمه آن را مي‌خوانيم. دانش‌آموزی ورزشکار که ستاره کالجی بود که در آن کار می‌کنم آمد به دفترم و گفت در یک مسابقه آخر هفته چند خطای ناخواسته مرتکب شده و در چند روز اخیر مدام دارد خود را سرزنش می‌کند. گفت: «نمی‌توانم با خودم کلنجار نروم. من در اوج تناسب بدنی هستم و سخت کار می‌کنم. چطور ممکن است این اتفاق بیفتد؟». این دانش‌آموز، مانند بسیاری از شاگردانم معتقد است که با سخت کارکردن باید بتواند نتایج را در زندگی‌اش کنترل کند. این ذهنیت متکی بر مفهوم شکست ناپذیری و رویین‌تن‌بودن است و این احساس که کنترل همه‌چیز زندگی در دست شخص است و «هیچ چیز نمی‌تواند جلویم را بگیرد، غیر از خودم». متوجه شده‌ام که اعتمادبه‌نفس بیش از حد برای نوجوانان مشکل عمده‌ای شده است: وقتی برنده می‌شوند، احساس می‌کنند قدرتمند و باهوش هستند. موفقیت ذهنیت آنها را تأیید می‌کند. مشکل زمانی رخ می‌دهد که شکست می‌خورند؛ وقتی از حدی که تصور می‌کنند، زیر بار مقصردانستن خود خرد می‌شوند. منطقشان این است که اگر موفقیت‌های من ناشی از کنترل خود من باشد، شکست‌هایم نیز تحت کنترل خودم است. ناکامی لابد به این معنی است که من ناتوان هستم و شاید برای همیشه همین‌طور باشم.
مشکل بزرگ جوانان امروز پیام کاذبی است که والدین به آنها داده‌اند که به هر چیز که اراده کنند، می‌‌توانند دست یابند. روان‌شناسانی که روی پدیده «ذهنیت» تحقیق کرده‌اند به این نتیجه رسیده‌اند که وقتی جوانان را برای سختکوشی ستایش می‌کنند، نتایج آکادمیک بالاتری می‌گیرند، اما نتایج پژوهش‌های اخیر نشان داده است که اتکای بیش از حد به این ذهنیت ممکن است نتایج خوبی نداشته باشد. پژوهشی در سال 2007 نشان داده است جوانانی که خود را به اهداف غیرقابل دستیابی ملزم می‌کنند، تحت فشارهای جسمی و احساسی شدید قرار می‌گیرند و علاوه‌بر مشکلات جسمی روان‌تنی، پژوهشی در سال 2012 از همبستگی بین تلاش‌های کمال‌گرایانه جوانان ثروتمند و آسیب‌پذیری آنها نسبت به سوءمصرف مواد مخدر، اضطراب و افسردگی پرده برداشته است. واقعیت هولناک زندگی این است که شاید هرچه در توان دارید به‌کار ببرید و باز هم شکست بخورید. بزرگسالان باید به دانش‌آموزان کمک کنند تا موفقیت را با روش‌هایی سالم‌تر پی بگیرند و شکست را از نو تعریف کنند؛ به‌عنوان یکی از جنبه‌های لازم برای یادگیری، نه عارضه‌ و مانعی برای آن. دو پژوهشگر روان‌شناس از والدین و معلمان خواسته‌اند که وقت بگذارند تا به دانش‌آموزان کمک کنند تا اهدافی را پیدا کنند که هم واقعا و از ته دل آن را دوست دارند و هم تأثیری در دنیای پیرامون باقی بگذارد. این پژوهشگران متوجه شده‌اند که نوجوانان هدف‌دار رضایت بیشتری از زندگی و احساس هویت قدرتمندتری دارند و از لحاظ روان‌شناختی بالغ‌ترند. ما باید به‌جای آنکه بگذاریم بچه‌هایمان وقتی اوضاع بر وفق مراد نیست، خود را سرزنش کنند، این فرهنگ را به پرسش بکشیم که به آنها آموخته است دستاورد پایین حاصل تنبلی است. باید بگوییم کاری که می‌خواهند برای دیگران انجام دهند به خودی‌خود ارزشمند است. این مهم است که بچه‌ها را به سختکوشی و به‌کارگرفتن تمام تلاششان ترغیب کنیم، اما نباید به این فانتزی دامن بزنیم که آنها می‌توانند همه‌چیز را کنترل کنند. اگر به فرزندانمان القا کنیم که می‌توانند مهار زندگی خود را به اراده خود در دست بگیرند، به آنها آسیب می‌رسانیم.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.