رمزخوانی از افشای جاسوسی اماراتیها در بنادر عمان
علي درستكار . كارشناس بندري
آخرین روز از هفته گذشته، روزنامه لبنانی الاخبار از کشف یک شبکه جاسوسی در امارات خبر داد که برای توسعهنیافتگی بنادر صحار و الدقم عمان از مدتها قبل به مقامات ارشد بنادر این کشور رشوههای کلان پرداخت میکردهاند. به گزارش روزنامه الاخبار اخیرا دستگاههای امنیتی عمان، اطلاعاتی از یک شبکه جاسوسی اماراتی به دست آوردهاند که علیه مسقط فعالیت میکرد.الاخبار به نقل از منابع آگاه نوشته است که سازمان اطلاعات عمان، جزئیات این شبکه جاسوسی امارات را از اسامی همه جاسوسان گرفته تا شرکتهایی را که با این شبکه همکاری داشتهاند، به دست آورده و این افراد را به دام انداخته است.بر اساس این گزارش، «محمد بن راشد»، حاکم دوبی شخصا در امور این شبکه جاسوسی ضدعمانی دخالت داشته و این مسئله باعث «تنش بزرگی» بین اماراتیها و عمانیها شده است؛ چراکه مقامهای عمان، پس از تهیه این اطلاعات، پیام تهدیدآمیزی با این مضمون به ابوظبی فرستادهاند که یا پرونده شبکه جاسوسی را افشا و علنی خواهند کرد یا اینکه ابوظبی اسامی همه جاسوسهای قدیمی و جدید را در اختیار عمان قرار دهد. در عوض، در مقابل سنگاندازی برخی از مقامات عمانی به آنها پیشنهاد رشوه داده شده است. این رشوه «سخاوتمندانه» شامل اعطای تابعیت اماراتی به مقامهای دو بندر مذکور به همراه چند آپارتمان، ویلا، خودرو و مبالغ مالی اعلام شده است.پیش ازاین در گزارش اسفند سال گذشته روزنامه «شرق» نیز، همین گمانه درباره علل واقعی عقبماندگی بندر شهید رجایی مطرح شده بود که «یکی از دلایل عقبماندگی بندر شهید رجایی، همین کسانی هستند که در ایران با کسبوکاری که در جبلعلی [امارات] به دست آوردهاند، از امکان هابشدن بندر شهید رجایی جلوگیری میکنند. وجود برخی افراد که با لابیگریهای گسترده و نفوذ به مراکز دولتی و ایجاد مراکز خصوصی خاص، مزایدهها را هم باطل میکنند و از حضور بخش خصوصی واقعی عامدانه جلوگیری میکنند تا مونوپل آنها تحتالشعاع قرار نگیرد...» و در یادداشت جداگانه همین شماره روزنامه آورده شده بود: «علل توسعهیافتگی بنادر امارات، به لابیهای ایرانیانی وابسته است که در عقیمکردن بسیاری از پروژهها و سرمایهگذاریهای خارجی و بخش خصوصی در بنادر ایران نقش مهمی ایفا کردهاند. شبکه گستردهای از دلالان و واسطهگرانی که نه برای عزت و سربلندی بنادر ایران که برای رونق بنادری چون جبل علی و ابوظبی سالهاست در کسبوکار اماراتیها شریک شدهاند».اینک ماهها پس از آن گمانه، افشای جاسوسی بازاریابان حرفهای امارات در بنادر عمان یکی از ابهامات اصلی عدم توسعهیافتگی بندر شهید رجایی را مجددا به یاد میآورد که حقیقتا چگونه پس از چهار دهه از تأسیس بندر شهید رجایی و موقعیت جغرافیایی منحصربهفرد آن، این بندر دائما از جایگاه واقعی خود تنزل پیدا کرده و به رتبه بنادر درجه دوم منطقه تقلیل یافته است؟ حال آنکه جایگاه و اهمیتی که امروز بندر جبل علی امارات بهعنوان هاب منطقه به دست آورده اساسا و اصالتا متعلق به ایران بود. چهبسا تا پیش از جنگ ایران و عراق بندر شهید رجایی در چنین سکو و جایگاهی نشسته بود.افشای جاسوسی اماراتیها از بنادر صحار و الدقم عمان در حالی صورت میگیرد که این بنادر در یک دهه اخیر به جایگاه قابل رقابت با بندر شهید رجایی دست پیدا کردهاند و در سالهای روبهرشد بندر شهید رجایی اساسا ظرفیت عملیاتی آنچنانی نداشتهاند و به اینها باید این واقعیت را نیز افزود که جاسوسی امارات از عمان، در موقعیتی صورت میگیرد که کشورهای عربی همواره متحد هم بودهاند و همیشه در برابر ایران موضع خصمانهای داشتهاند. ضمن اینکه، منافعی که اماراتیها از حذف بندر استراتژیک ایران در این سالها به دست آوردهاند، هرگز از عدم توسعهیافتگی بنادر صحار و الدقم به دست نخواهند آورد.بنابراین نبود عزم ملی برای توسعه و ارتقای بندر شهید رجایی، واگذاریهای صوری و بدون تشریفات قانونی، ابطال مزایدههای قانونی و پرهیز از جذب سرمایهگذاری خارجی در همه این سالها اگر حاصل بیتدبیری مدیران ایرانی نباشد، باید ردپایی از واسطههای ایرانی و شبکههای تودرتوی بازاریابان امنیتی امارات را در آن جستوجو کرد.در نتیجه، شاید با افشای جاسوسی امارات از بنادر عمان، حالا بیشتر این گمانه برای فعالان بندری نامحتمل نباشد که اماراتیها از دهههای گذشته همین تجربه را ـ بهعنوان مهمترین هدف ـ در کشورهایی چون ایران و عراق پیاده کرده و از این حیث مطمئن شدهاند که دیگر امکان رشد و توسعه بنادری چون شهید رجایی و امام خمینی (ره) نامحتمل است. بنابراین در گامهای بعدی، با حذف بنادری چون صحار و الدقم اکنون به اهداف کوچکتری چشم دوختهاند.باوجوداین بایسته است که در وضعیت خطیر کنونی تحریم که همه مجاری ورودی ـ خروجی دریایی کشور مورد رصد دشمنان این مرزوبوم قرار گرفته، نهادهای نظارتی ـ امنیتی ما نیز این بر این مهم نظارت کرده و آن را واکاوی دقیقتری کنند تا از گزند چنین شبکههایی مصون مانده و در صورت مشاهده، آنها را منهدم و بهسزای اعمال خود برسانند.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.