ضرورت اصلاح برخورد شهرداریها با حیوانات شهری
سپهر سلیمی
بدتر از این نمیشود؛ روزی نیست که خبر یا تصویری از کشتن حیوانات شهری به دست پیمانکاران شهرداری در گوشهای از ایران منتشر نشود. گویا شهرداریها برای کشتن حیوانات رقابت دارند. یک روز با سم میکشند، روزی با اسلحه و عدهای هم با نگهداری بیش از حد ظرفیت در پناهگاهها. ماده 55 قانون وظایف شهرداریها میگوید: جلوگیری از شیوع امراض ساریه انسانی و حیوانی و اعلام اینگونه بیماریها به وزارت بهداری و دامپزشکی و شهرداریهای مجاور هنگام بروز آنها و دورنگهداشتن بیماران مبتلا به امراض ساریه و معالجه و دفع حیواناتی که مبتلا به امراض ساریه بوده و یا در شهر بلاصاحب و مضر هستند برعهده شهرداری است (عین متن بدون تغییر واژگان استفاده شده است). احتمالا با استناد به این ماده است که شهرداریها در کشتار حیوانات شهری ذرهای درنگ نمیکنند. اما در همه این سالها، کشتار حیوانات شهری بدترین گزینه بوده است؛ زیرا با پدیدآوردن اتفاقات و صحنههای ناگوار، موجبات انزجار بخشی از شهروندان و حامیان محیط زیست و حیوانات را فراهم آورده است و از طرفی به هیچوجه منجر به کاهش حیوانات شهری نشده و نمیشود. مهمترین عامل افزایش جمعیت حیوانات شهری به وجود منابع غذایی در محیط که اینجا عموما زباله است، برمیگردد؛ عاملی که اتفاقا مدیریت آن نیز طبق ماده 55 از وظایف شهرداری است، اما همواره در مدیریت آن، چه در داخل و چه در حاشیه شهرها، با مشکلات فراوانی مواجه هستیم. درواقع شهرداریها ناتوانی خود در مدیریت زباله را که در نهایت منجر به افزایش حیوانات شهری میشود، با حذف فیزیکی حیوانات به روشهای مختلف به انجام میرسانند. برخی معتقدند اصرار بر روشهای حذف فیزیکی حیوانات شهری، ریشه در بودجههای کلانی دارد که برای انجام این کار اختصاص مییابد. برای مثال، برای کشتن هر سگ در برخی شهرها تا 150 هزار تومان هزینه پرداخت میشود. این عدد وقتی در چندین هزار ضرب شود، بخشی از دلایل جذابیت طرحهای حیوانکشی را آشکار میکند. در کنار روشهای حذف فیزیکی، بسیاری از پناهگاههای غیراستاندارد نیز عملا به انبار مرگ خاموش حیوانات شهری تبدیل شدهاند؛ جایی که حیوانات به سبب تراکم بالای جمعیت، واکسیناسیوننشدن و نبود درمان و تغذیه مناسب عملا به شکلی خیلی شیک میمیرند. از دیگر سو، شهرداریها همانطور که خود را موظف به حفظ بهداشت شهر میدانند، باید در برابر حقوق تضییعشده حیوانات و فرهنگ جامعه نیز احساس مسئولیت کنند. بیتوجهی به جان حیوانات شهری باعث میشود حیوانآزاری در سطح جامعه گسترش یابد و عملکرد غلط شهرداریها در برخورد با حیوانات شهری، منجر به فرهنگ حیوانستیزی شود. باید بپذیریم کنترل جمعیت حیوانات شهری یک دانش است که در بسیاری از شهرهای مختلف دنیا انجام و تجربه شده است. شهرداریها باید با اجتناب از روشهای ابتدایی، حیوانآزارانه و بیبازده، از روشهای علمی و تجربی که پیشگیری و جلوگیری از تولد حیوانات شهری را مقدم بر حذف فیزیکی میداند، بهره ببرند.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.