|

امضای متن در اجلاس مردادماه

متن کنوانسیون خزر منتظر نظر پوتین

شرق: شبکه تلویزیونی «آر ب کا» روسیه اعلام کرده متن کنوانسیون رژیم حقوقی دریای خزر برای تأیید به ولادیمیر پوتین، رئیس‌جمهوری این کشور ارائه شده است. این شبکه تلویزیونی افزود: این متن در آستانه اجلاس سران پنج کشور ساحلی دریای خزر که مذاکرات درباره آن بیش از 20 سال جریان داشت، منتشر شده است. به گزارش ایرنا و به گفته رسانه روسی، دیمیتری مدودف، نخست‌وزیر روسیه هم این مصوبه پیشنهادی را امضا کرده و این سند در پورتال اخبار حقوقی روسیه منتشر شده است. در متن مصوبه خاطرنشان شده است که پیش‌نویس کنوانسیون رژیم حقوقی دریای خزر از سوی وزارت خارجه روسیه ارائه شد و با سازمان‌های اجرائی فدرال روسیه مورد موافقت قرار گرفت و هماهنگی‌های اولیه درباره آن با چهار کشور دیگر ساحلی خزر شامل ایران، قزاقستان، ترکمنستان و جمهوری ‌آذربایجان انجام شده است. هماهنگی روسی درحالی‌که قرار بود اجلاس سران کشورهای ساحلی خزر برای تعیین رژیم حقوقی این دریا خردادماه برگزار شود اما نهایی‌نشدن متون، اجلاس را به تعویق انداخت. وزیر امور خارجه قزاقستان از برگزاری پنجمین اجلاس سران کشورهای ساحلی خزر برای تعیین رژیم حقوقی این دریا در نیمه دوم سال جاری میلادی (2018) در آستانه خبر داده بود. در مصوبه دولت روسیه گفته شده است: پیش‌نویس کنوانسیون رژیم حقوقی دریای خزر را وزارت امور خارجه روسیه ارائه کرد و متن آن با سازمان‌های اجرائی فدرال روسیه مورد موافقت قرار گرفته و با چهار کشور ساحلی خزر هماهنگی اولیه در مورد آن صورت گرفته است. مذاکره بر سر تدوین کنوانسیون رژیم حقوقی خزر از 21 سال پیش آغاز شده اما با کش‌وقوس فراوانی مواجه بوده است؛ آن‌چنان‌که هنوز طرفین درباره مبحث سرزمینی در متن تدوین‌شده به توافق نهایی نرسیده‌اند. ابراهیم رحیم‌پور، معاون پیشین آسیا و اقیانوسیه وزیر خارجه که مذاکره‌کننده وقت در بحث تدوین کنوانسیون خزر بود، پیش‌تر به «شرق» توضیح داده بود «مذاکراتی در این زمینه داشته‌ایم، اما بحث تحدید حدود بین پنج کشور به توافقی نرسیده است... آنها اصرار دارند موضوع «تحدید حدود» انجام شود. روسیه و قزاقستان موضوع تقسیم را بین خودشان نهایی کرده‌اند و الان موضوع بین ما، جمهوری ‌آذربایجان و ترکمنستان مانده ‌است. البته آنها اصرار دارند که الان تکلیف موضوع تحدید حدود هم معلوم شود اما ما با فرمول آنها موافق نیستیم. به‌همین‌دلیل توافق کردیم روی موضوع مورد اختلاف متوقف نشویم، بلکه موضوعات مورد توافق را بنویسیم و نهایی کنیم تا مسائل جاری معطل «تحدید حدود» نشود». به گفته رحیم‌پور، ایران در صورتی ‌کنوانسیون را امضا می‌کند که موضوع «تحدید حدود» از آن حذف ‌شود و بعد از آن، مذاکرات بر سر تحدید حدود بین طرفین شروع می‌شود. متن در دست مقامات عالی ایران این شبکه تلویزیونی روسیه در حالی خبر ارسال متن به پوتین برای تأیید را مطرح کرده که پاییز گذشته ابراهیم رحیم‌پور به «شرق» گفته بود «بعد از جلسه آخری که هیئت ایرانی از مسکو برگشت، گزارش کار را براي مقامات عالی فرستادیم. درحال‌حاضر، این موضوع در داخل کشور در حال مطالعه و بررسی است. گاهی یک کلمه یا یک ویرگول یا نقطه را باید جابه‌جا کنیم، پس کارهایی از این‌ قبیل را باید انجام دهیم». او در مورد متن تدوین‌شده کنوانسیون نیز گفته بود «یک تفاهم کلی صورت گرفته است، ولی جمله‌بندی‌هایی که ما باید در موردش نظر بدهیم و مقامات داخلی‌مان قبول‌ کنند، باقی ‌مانده و درواقع در حال انجام کارهای فنی‌اش هستیم. ممکن است در آن قسمت‌ها هم چانه‌زنی کنیم». شبکه تلویزیونی «آر ‌‌ب‌‌ کا»ي روسیه اعلام کرده که کشورهای ساحلی دریای خزر پس از فروپاشی اتحاد شوروی سابق برای تدوین کنوانسیون رژیم حقوقی دریای خزر تلاش کردند و گروه کاری برای تدوین این سند در سطح معاونان وزیران خارجه پنج کشور در سال 1996 تشکیل شد. جزئیاتی از متن در متن کنوانسیون رژیم حقوقی دریای خزر که از طرف دولت روسیه تأیید شده، گفته شده بستر و کف این پهنه آبی براساس اصل بخش‌بندی و سطح دریا به محدوده‌های داخلی و سرزمینی، محدوده‌های ماهیگیری و پهنه مشترک آبی تقسیم می‌شود. هر یک از پنج کشور اجازه می‌یابد محدوده‌های آبی تا پهنای 15 مایل دریایی تعیین کند که با خطوط مرزی مطابق با کنوانسیون مشخص خواهد شد. هر کشور ساحلی نیز اجازه می‌یابد محدوده ماهیگیری به پهنای 10 مایل دریایی تعیین کند. براساس سند منتشرشده، شیوه تعیین خطوط میانی در دریای خزر بین کشورهای ساحلی خزر باید با یک موافقت‌نامه جداگانه مشخص شود. این رسانه روسی اضافه کرد: اگر یکی از کشورهای ساحلی خزر شکلی از ساحل را دارد که در تعیین آب‌های داخلی، آن را در وضعیت غیررضایت‌بخش قرار می‌دهد، این مسئله در تعیین شیوه ترسیم خطوط میانی مورد توجه قرار می‌گیرد. شبکه آر ‌‌ب‌‌ کا اعلام کرد: ایران در چنین شرایطی در دریای خزر قرار گرفته و تهران پیشنهاد کرده این پهنه آبی به پنج قسمت مساوی و نه خطوط میانی تقسیم شود. این شبکه در حالی چنین چیزی را مطرح می‌کند که بارها مقام مسئول ایرانی تأکید کرده «خزر هندوانه نیست که به پنج قسمت مساوی تقسیم شود». در پیش‌نویس کنوانسیون رژیم حقوقی دریای خزر امکان احداث خطوط لوله از بستر این دریا پیش‌بینی شده به شرطی که شرایط ساخت آن با اصول زیست‌محیطی و مهندسی و معیارهای قراردادهای بین‌المللی مطابقت داشته باشد. همچنین در پیش‌نویس کنوانسیون رژیم حقوقی دریای خزر پیشنهاد شده که عدم حضور نیروهای مسلح خارجی در این دریا مورد تأکید قرار گیرد. انتظار می‌رود امضای این سند در اجلاس سران خزر در بندر آکتائو قزاقستان در آگوست آینده صورت گیرد.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.