واكنش اوباما به تصميم ترامپ
بياحترامي به توافق اعتبار آمريکا را به خطر مياندازد
سهشنبهشب دونالد ترامپ، رئيسجمهوري آمريکا موضع نهايي خود را درباره برجام اعلام کرد: «آمريکا از برجام خارج ميشود». اين اعلام منجر به واکنشهاي زيادي در فضاي بينالمللي شد. اين واکنش در داخل آمريکا نيز با واکنشهاي زيادي مواجه شد. دفاع از برجام در واشنگتن باراک اوباما، رئيسجمهور پيشين آمريکا، در واکنش به تصميم ترامپ گفت خروج از توافق هستهاي به اين معني است که آمريکا به نزديکترين متحدان خود پشت کرده است. به گفته اوباما، در يک دموکراسي همواره تفاوتهايي در سياستها و اولويتهاي يک دولت با دولت بعدي وجود دارد. اما بياحترامي به توافقي که کشور ما عضوي از آن است، اعتبار آمريکا را به خطر مياندازد و ما را در مقابل قدرتهاي بزرگ جهان قرار ميدهد. همچنين جان کري، وزير امور خارجه پيشين آمريکا گفت: «تصميم امروز امنيت ما را تضعيف ميکند، اعتبار ما را از بين ميبرد، ما را در ميان متحدان اروپايي خود منزوي ميکند، اسرائيل را در معرض خطرات بزرگتر قرار ميدهد، تندروهاي ايران را تقويت ميکند، نفوذ جهانيمان براي رسيدگي به رفتار ايران را کاهش ميدهد و به توانايي دولتهاي آينده براي انجام توافقات بينالمللي آسيب ميزند». هيلاري کلينتون، وزير امور خارجه پيشين آمريکا هم اين اقدام را يک اشتباه بزرگ خواند. به گزارش ايسنا، کلينتون نوشت: «خروج از توافق هستهاي اشتباهي بزرگ است. اين اقدام آمريکا را ناامنتر و غيرقابلاعتمادتر ميکند». حمايت مجدد اروپاييها خروج ترامپ از برجام واکنش منفي گسترده رهبران جهان را در پي داشت. روز گذشته، بعد از اعلام نظر نهايي ترامپ درباره برجام ترزا مي، نخستوزير انگليس، آنگلا مرکل، صدراعظم آلمان و امانوئل مکرون، رئيسجمهور فرانسه بيانيه مشترکي صادر کردند. در بخشي از اين بيانيه آمده است: «ما در کنار يکديگر بر تعهد خود در قبال ادامه برجام تأكيد ميکنيم... ما از تمامي جناحها ميخواهيم که در قبال اجراي کامل و عمل به روح مسئوليتهاي مشخصشده در برجام متعهد بمانند». اتحاديه اروپا هم با انتشار بيانيهاي بر ادامه پايبندي اين اتحاديه به توافق تأكيد کرد. يوکيا آمانو، مديرکل آژانس بينالمللي انرژي اتمي هم اعلام کرد: «ايران ذيل برجام تحت سختترين رژيم راستيآزمايي هستهاي جهان قرار دارد و اين يک دستاورد مهم در زمينه راستيآزمايي است. آژانس تا امروز ميتواند تأييد کند که ايران به تعهدات مرتبط هستهاياش عمل ميکند و آژانس به دقت تحولات مربوط به اين توافق را نظارت کرده است». همچنين آنتونيو گوترش، دبيرکل سازمان ملل از تصميم رئيسجمهور آمريکا بهشدت ابراز تأسف کرد و خواستار ادامه حمايت کشورهاي عضو سازمان ملل از اجراي برجام شد. ژان ايو لودريان، وزير امور خارجه فرانسه ساعاتي پس از اعلام نظر ترامپ، تأكيد کرد که توافق هستهاي با ايران از بين نرفته است. به گفته لودريان اروپاييها خواهان ماندن در توافق درخصوص برنامه هستهاي ايران هستند و به گونهاي عمل خواهند کرد که ايران نيز در آن بماند. روسيه، چين و ترکيه حامي برجام رجب طيب اردوغان، رئيسجمهور ترکيه نيز روز چهارشنبه گفت: «آمريکا، به دليل عدم پايبندي به توافقي که انجام داده، بازنده خواهد بود». وزارت امور خارجه چين هم تأكيد کرد: «چين به همکاري تجاري و اقتصادي با ايران بدون نقض تعهدات بينالمللي ادامه خواهد داد». وزارت امور خارجه روسيه در واکنش به اين اقدام بيانيهاي منتشر و تأكيد کرد که تصميم آمريکا آشکارا نقض حقوق بينالملل است. قرار است امروز سرگئي ريابکوف، معاون وزير خارجه روسيه براي مذاکره درباره برجام با عباس عراقچي، معاون وزير خارجه ايران به تهران سفر کند. عصر ديروز سفير چين در تهران نيز با عراقچي در همين مورد ديدار و گفتوگو کرد. واکنش کشورهاي عربي به تصميم ترامپ در ميان کشورهايي که به خروج آمريکا از برجام واکنش نشان دادند، برخي از کشورهاي عربي جزء معدود حمايتکنندگان اين تصميم بودند. عربستان سعودي و اسرائيل در ساعات اوليه از خروج رئيسجمهور آمريکا از برجام و ازسرگيري تحريمها عليه جمهوري اسلامي ايران استقبال کردند. بحرين به دنبال عربستان حمايت خود را از تصميم ترامپ اعلام کرد. همچنين وزارت خارجه مصر در بيانيهاي اعلام کرد که ما با اهتمام فراوان تصميم آمريکا براي خروج از توافق هستهاي ايران را دنبال ميکنيم. در ميان کشورهاي عربي واکنشهاي متفاوتي هم ديده شد. معاون وزير خارجه کويت بر اهميت توافق هستهاي ايران تأكيد کرد و گفت: «وجود برجام بهتر از نبود آن است». واکنش سوريه همسو با واکنشهاي بينالمللي بود. وزارت خارجه سوريه با بيان اينکه خروج آمريکا از برجام نشاندهنده عدم پايبندي آنها به توافقات هستهاي است، اين اقدام ترامپ را محکوم کرد.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.