دشواریهای سفر به مریخ خطرات فضانوردی
مهسان زركوب
چندی است که موضوع سفر انسان به مریخ، به یکی از موضوعات ثابت رسانهها تبدیل شده و بسیاری از شیفتگان علم مشتاقند هرچهزودتر خبرهایی در این زمینه بشنوند، اما درعوض مدیران سازمانهای فضایی پیش از آنکه برای اعزام انسان به مریخ تلاش کنند، در فکر سلامت فضانوردان در این سفر هستند. آنها میخواهند مطمئن شوند چنین سفرهایی، برای فضانوردان بیخطر و امن است، اما پژوهشهایی که تاکنون انجام شده است، نشان میدهد سفر به مریخ، علاوه بر همه پیامدهای سفرهای طولانیمدت فضایی، آثار زیانبار بسیار دیگری دارد که برنامههای سفر به مریخ را با اماواگرهای بسیار زيادي مواجه ميكند. در ادامه، برخی از عوارض جسمانی سفر به مریخ را با هم بررسی میکنیم: خطر ابتلا به سرطان: دانشمندان پیش از این هم میدانستند که به دلیل وجود پرتوهای کیهانی، سفرهای فضایی درازمدت برای انسان زیانآور است، اما اکنون میگویند با پژوهشهای دقیقتر مشخص شده است که احتمال ابتلا به سرطان در مسافران مریخ، دوبرابر برآوردهای قبلی است. بر اساس یافتههای تازه، پرتوهای کیهانی بهشدت به سلولهای بدن فضانوردان آسیب میرساند و سلولهای دیگر که به طور مستقیم در برابر این پرتوها قرار نگرفتهاند نیز از این آسیبها تأثیر میپذیرند و دچار مشکل میشوند. پژوهشگران دانشگاه نوادا میگویند باید به این خطر توجه کرد و حل مشکل یادشده صرفا با پوشیدن لباسهای فضایی ضخیمتر حل نمیشود. اعضای این گروه میگویند فناوری پوشش فضایی فعلی فقط تا حدی میتواند خطر ابتلا به سرطان را در مسافران مریخ کاهش دهد و در صورت اقامت چندماهه در سطح این سیاره، سلامت افراد به طور جدی به خطر میافتد. آنها تأکید میکنند پیش از برنامهریزی برای اعزام فضانورد به مریخ، حتما باید چنین مشکلاتی را حل کرد. آسیب به مغز: بر اساس تحقیقات جدید، سفر به مریخ و قرارگرفتن در معرض تابشهای مریخی موجب آسیبهای جبرانناپذیر به مغز فضانوردان خواهد شد. به عقیده دانشمندان، قرارگرفتن در معرض تابشهای مرگبار مریخی بهشدت به مغز آسیب میرساند و فضانوردان پس از مدتی به زوال مغزی و ازدستدادن حافظه دچار خواهند شد. محققان هشدار دادند با توجه به برنامه کاری فشرده مسافران مریخ، احتمال اینکه فضانوردان تحتتأثیر تابشهای مرگبار فضایی قرار بگیرند و به دلیل فشار کاری مضاعف، در انجام وظایف خود کوتاهی کنند، بسیار زیاد است و در صورتی که این وضعیت مدیریت و خطرات سفر به مریخ کنترل نشود، کل پروژه به خطر میافتد. بر اساس نتایج پژوهشهایی که روی موشها انجام شده است، میزان پرتوهای کیهانی (در حد پرتوهایی که مسافران مریخ با آنها برخورد کنند)، میتواند صدمات ذهنی شدیدی در پی داشته باشد که تا مدتها بعد از اتمام مأموریت گریبانگیر فضانوردان خواهد بود. از جمله این صدمات میتوان به ازدستدادن حافظه، پریشانی و زوال تدریجی عقل اشاره کرد. البته گفتنی است سال پیش، پژوهش مشابهی انجام شده بود که نشان میداد صدمات ناشی از پرتوهای کیهانی میتوانند عملکرد مغز را در کوتاهمدت تحتتأثیر قرار دهند، اما اکنون محققان اعلام کردهاند به شواهدی دست یافتهاند که نشان میدهند فضانوردان حتی شش ماه پس از بازگشت از سفر فضایی طولانیمدت، ممکن است دچار پیامدهای التهاب شدید مغزی و تخریب نورونها شوند.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.