سینمای تجاری از اخبار ترور شکست میخورد
اکبر عالمی
دنیای مستندنگاری با گسترش استفاده شهروندان جهان از تلفنهای هوشمند و شبکههای اجتماعی در پنج، شش سال اخیر به کلی زیرورو شده و تغییر کرده است. روزگاری امکان فیلمبرداری و عکاسی در اختیار افراد خاصی بود اما الان همه شهروندان جهان این امکان را در اختیار دارند. در نمونه اخیر میتوان به حادثه ترکیه و کشتهشدن سفیر روسیه در این کشور اشاره کرد. این اتفاق و دهها نمونه دیگر نشانه آشکار از تغییرات گسترده در عرصه اطلاعرسانی و مستندسازی است و این وضعیت تبعات متعددی را به همراه داشته است. نخست اینکه تمام کسانی که چشمشان را روی واقعیتهای توفنده رخداده در عرصه خبررسانی بستهاند، باید بدانند با حذف، راه نادرستی را در پیش گرفتهاند و در زمان بسیار کوتاهی نزد افکار عمومی رسوا میشوند.
با این تغییر اعجابآور اطلاعرسانی در چند سال اخیر، آنها که به كنترل پلیسی اعتقاد دارند، باید بدانند که دیگر نمیتوانند افکار عمومی را با شیوههای مختلف دستکاری کنند. علاوه بر این، این وضعیت در عرصه مستندنگاری، مستندسازی و وقایعنگاری هم تأثیر شگرفی گذاشته و عملا گسترش این تکنولوژیهای رسانهای فرصت بیبدیلی را برای جامعه مستندساز جهان فراهم کرده است. الان هر فردی میتواند به عنوان یک وقایعنگار یا مستندنگار عمل کند. برایناساس ضرورت دارد همه کسانی که کارشان مستندنگاری، وقایعنگاری و اطلاعرسانی است، فعالیتشان را جدی بگیرند و مخاطب را دست کم نگیرند. مخاطبی که قدرت تجزیه و تحلیل زیادی پیدا کرده است و دیگر فعالان مستند نمیتوانند هر چیزی را به نام مستند در آشپزخانه ذهنشان بسازند و به خورد مخاطب بدهند. بیشک گسترش نسل جدید رسانههای موبایلی به قدرت مستندنگاری کمک میکند و از طرفی سینمای تجاری جهان رو به افول خواهد رفت. سینمای تجاری که سرمایههای زیادی در اختیار دارد و دیر یا زود در برابر سینمای مستند منتقد با وجود محدودیت امکانات شکست خواهد خورد. برایناساس هم دولتها و هم مستندنگارها و فعالان عرصه رسانه باید براساس آن ضربالمثل معروف انگلیسی عمل کنند که میگوید: «honesty is the best policy» یعنی «صداقت بهترین روش است». نباید فراموش کرد که مصلحتاندیشی با پنهانکاری متفاوت است و به افکار عمومی باید احترام گذاشت. ضربالمثل انگلیسی دیگر یادآور میشود «the voice of people is the voice of god» یعنی اینکه «صدای مردم، صدای پروردگار است». پس باید به افکار عمومی که بهندرت اشتباه میکند احترام گذاشت.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.