اشراف قانونی رگولاتوری فقط بر 1/6 درصد گردانندگان شبکههای رادیویی
گزارشها حاکی از آن است سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی فقط بر 1.6 درصد گردانندگان شبکههای رادیویی کشور اشراف قانونی دارد و این موضوع شاهدی بر موفقنبودن آن در شناسایی استفادهکنندگان از فضای فرکانسی کشور است. براساس گزارش دفتر مطالعات ارتباطات و فناوریهای نوین مرکز پژوهشهای مجلس، سازوکارهای برخورد با فعالیتهای بدون پروانه در ارتباط با بند «10» از ماده شش اساسنامه سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی است. این بند به تکلیفی اشاره دارد که پیش از تشکیل سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی به حکم قانون، از سمت وزارت ارتباطات به انجام میرسید. طبق اظهارات مدیران سابق این سازمان، از سال 1380 کنترل فضای فرکانسی کشور به صورت جدی در دستور کار وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات (وزارت پست و تلگراف و تلفن) قرار گرفته است و سوابق اجرای بندهای «8»، «3» و «10» از ماده شش اساسنامه فعلی به هشت سال پیش از تصویب اساسنامه سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی و دو سال قبل از تشکیل این سازمان بازمیگردد. طرح جامع مانیتورینگ فضای فرکانسی کشور که از سال 1383 آغاز شده، یکی از مهمترین اقدامات در ایجاد سازوکار لازم برای شناسایی و برخورد با فعالیتهای غیرمجاز در فضای فرکانسی کشور است. با افتتاح 12 مرکز پایش فرکانس جدید در سال 1392، به ادعای سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی، 62 درصد فضای فرکانسی کشور تحت پوشش نظارت و مانیتورینگ قرار گرفته بود. طبق پیشبینی سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی با تکمیل مراکز پایش فرکانسی جدید، تا پایان سال 1393 صد درصد فضای فرکانسی کشور باید تحت پوشش قرار میگرفت. اما در سال 1394 اعلام شد ظرفیت پایش جغرافیایی از 37 درصد به 53 درصد افزایش یافته است. درصورتیکه فضای فرکانسی تحت مدیریت کامل باشد، هر نوع فعالیت غیرمجاز بهسرعت قابل شناسایی و برخورد خواهد بود. در وبگاه سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی، سامانهای برای ثبت شکایت به صورت برخط وجود دارد اما متأسفانه سامانه ثبت شکایات ذیحقان یا مطلعان و اطلاعرسانی در زمینه استفاده غیرمجاز از فرکانسها ایجاد نشده است. خدمات ثبت شکایت وبگاه سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی فقط محدود به شکایات مردم از اپراتورهای دارای مجوز است و سامانهای برای ذیحقان کسبوکارها و بخش دولتی یا اطلاعرسانی مردمی در زمینه استفاده غیرمجاز از باندهای فرکانسی ایجاد نشده است. در زمینه اجرای بند «3» ماده شش اساسنامه در حوزه فناوری اطلاعات، این سازمان با مشارکت در کمیتههای نظارت و مقابله با تخلفات اینترنتی که با مشارکت نمایندگانی از استانداری، سپاه و بسیج، دادگستری و اماکن نیروی انتظامی برگزاری میشود، به انجام وظایف خود در زمینه شناسایی و مقابله با فعالیتهای غیرمجاز حوزه فناوری اطلاعات میپردازد. همچنین سامانه پایش سرعت اینترنت که به وسیله دیگر بخشهای وزارت ارتباطات ایجاد شده بود، در اختیار سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی قرار گرفته است تا کاربران بتوانند ضمن اطلاع از کیفیت خدمت دسترسی سرعت اینترنت خود، نسبت به ارسال شکایات احتمالی به این سازمان اقدام کنند. سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی در سال 1390-1389 بیش از 200 مورد شبکه رادیویی غیرمجاز را متوقف و بیش از 50 مورد تداخل رادیویی در سراسر کشور را رفع کرد. یکی از مصادیق فعالیت غیرمجاز استفاده از مسدودکننده موبایل است که سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی در یکی از طرحهای ضربتی با کمک گزارشهای مردمی و دستگاههای پایش فرکانس در مدت یک ماه صد دستگاه مسدودکننده موبایل را فقط در مراکز آموزشی تهران جمعآوری کرد و اقدامات مشابه در سایر مناطق 9گانه سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی نیز انجام شده است. از شش ماه اول سال 1390 تا شش ماه اول سال 1391، ادعا شده فرکانسهای غیرمجاز در کشور کاهش 30درصدی داشت، اما این آمار مربوط به فعالیتهای غیرمجاز کشفشده است و نمیتوان ادعا کرد تخلفات به صورت کلی کاهش پیدا کرده است. تا شهریورماه 1391 حدود 500 هزار شبکه رادیویی فعال در کشور وجود داشته و فقط هشتهزار پروانه رادیویی در این بخش صادر شده بود. با یک تحلیل اولیه از سوی مرکز پژوهشها، مشاهده میشود این سازمان فقط بر 1.6 درصد گردانندگان شبکههای رادیویی کشور اشراف قانونی دارد و این موضوع شاهدی بر موفقنبودن سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی در شناسایی استفادهکنندگان از فضای فرکانسی کشور است.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.