|

در پی عزل «لطیفی» و «دُری» صورت گرفت

«نوازش» دلواپسانه شورای پروانه نمایش

شرق: اعضای جدید شورای پروانه نمایش روز گذشته معرفی شدند و سایت‌های اصولگرا از لحظه انتشار خبر به چینش جدید این شورا حمله‌ور شدند. «سینما پرس» وابسته به جواد شمقدری از عبارت «شورای نوازش» به جای شورای پروانه نمایش استفاده کرد. اصولگرایان از تغییر این شورا چنین برآشفته شده‌اند؟ واضح است که حذف محمدحسین لطیفی و ضیاءالدین دری از این شورا، دلیل اتخاذ چنین رویه‌ای بوده است. روایت «سینما پرس» را درباره این تغییر می‌خوانیم: «دری از چهره‌هایی است که منتسب به یک گروه و جناح خاص سیاسی نیست و حفظ موجودیت و منافع سینمایی برایش اهمیت بیشتری دارد؛ اما درز خبر مغایرت طرح فیلم‌نامه ارائه‌شده از سوی کاهانی و محصول ارائه‌شده به شورای پروانه نمایش، تبدیل به دردسری اساسی برای این عضو شورای پروانه نمایش شد. از سوی دیگر لطیفی در اقدامی مشابه در گفت‌وگویی صادقانه با شبکه اینترنتی فیلم نت، گفت فیلم «ارادتمند؛ نازنین، بهاره، تینا» را نمی‌توان نمایش داد. طبیعی است که درز اخبار ممنوعیت‌ها و اعلام سلیقه مدیریتی به صورت غیرمستقیم برای صدور پروانه نمایش فیلم فروشنده بدون هیچ کم‌وکاستی، موجب عزل غیرمستقیم دو عضو کارساز و فعال این شورا شده است». آلبالوهای پردردسر درست چند ماه پیش بود که حواشی پیرامون نمایش «50 کیلو آلبالو» و چرایی نمایش این فیلم سینمایی برای وزارت ارشاد دردسرساز شد. این فیلم که با داشتن پروانه ساخت و نمایش توانست مخاطبان بسیاری را به سالن‌های سینما بکشاند، مدتی بعد از نمایش، با مواضع تند مدیران فرهنگی روبه‌رو شد. آخرین روزهای فروردین بود که بسیج دانشجویی دانشگاه امام صادق با اهدای «یک پیاله آلبالوی فاسد» به همراه یک نامه به حجت‌الله ایوبی، اعتراض خود را نسبت به بعضی از فیلم‌های در‌حال‌اکران اعلام کرد. دانشجویان در این نامه با تأکید بر اینکه حال و هوای غالب این روزهای سینمای ایران نه در شأن انقلاب است و نه در شأن سازمان سینمایی کشور، از رئیس سازمان سینمایی کشور خواسته بودند همراه خانواده خود بعضی از فیلم‌های روی پرده این روزهای سینما را به تماشا بنشیند. در ادامه واکنش‌ها به نمایش «50 کیلو آلبالو» علی جنتی، وزیر ارشاد، در صحبت‌هایی از نمایش این فیلم سینمایی ابراز پشیمانی کرد. علی جنتی در حاشیه دیدار با حضرت آیت‌الله مکارم در واکنشی اعترافی از محتوای 50 کیلو آلبالو ابراز بی‌اطلاعی کرد و گفت: «فیلم ۵۰ کیلو آلبالو به‌هیچ‌عنوان مناسب نبود و اگر از چگونگی این فیلم اطلاع داشتم، اجازه ساخت و اکران به آن نمی‌دادم». توقف اکران فیلم سینمایی «عادت نمی‌کنیم» به دلیل پخش اگهی‌های فیلم از شبکه‌های ماهواره‌ای و ادامه تنش در میان سینماگران و چگونگی تبلیغات فیلم‌های‌شان و بی‌پاسخ‌ماندن تعامل آنها با تلویزیون و سازمان سینمایی و البته اظهارات حجت‌الله ایوبی، رئیس سازمان سینمایی درباره تازه‌ترین ساخته عبدالرضا کاهانی «ارادتمند؛ نازنین، بهاره، تینا» و نظر شورای پروانه نمایش درباره این فیلم سینمایی جنجال‌های بسیاری به همراه داشت. ایوبی در گفت‌وگویی با اشاره به عملکرد شورای پروانه نمایش در ندادن مجوز نمایش به این فیلم سینمایی گفت: «من این فیلم را ندید‌ه‌ام؛ اما شورای پروانه نمایش اجازه نمایش فیلم را صادر نکرده است. شورای پروانه نمایش تنها مرجع صدور پروانه است». طبق گفته ایوبی فیلم‌نامه این فیلم سینمایی مجوز ساخت داشته؛ اما مطمئن نیست که فیلم تا چه حد براساس فیلم‌نامه ارائه‌شده ساخته شده است. اظهارنظر سینماگران درباره عملکرد سازمان سینمایی و یا شورای پروانه ساخت و نمایش و استقلال این دو شورا سروصدای زیادی ایجاد کرد. در همان زمان همایون اسعدیان در گفت‌وگویی با برنامه اینترنتی «35» گفت: یک نوع آشفتگی در اجرا می‌بینم که باعث بسیاری از مشکلات شده. در شورای پروانه ساخت به دلایلی با صدور پروانه ساخت فیلمی مخالفت شد و فیلم‌ساز رفت پیش آقای ایوبی و آقای ایوبی به ما گفتند پروانه ساخت ایشان را بدهید و ما گفتیم تا حکم حکومتی ندهید، این کار را نمی‌کنیم و این فیلم که برایش حکم حکومتی دادند، امروز نمایش‌دادنی نیست. شامگاه 21 تیر‌ماه بود که حجت‌الله ایوبی در حاشیه برنامه‌ای که در مدرسه ملی سینما برگزار شد، از تغییر بیشتر اعضای شورای پروانه نمایش خبر داد و گفت که این تغییرات به حواشی و مسائل اخیر مربوط نیست و ظاهرا برنامه این تغییر را از جشنواره فیلم فجر سال گذشته در نظر گرفته بود و این تغییرات محدود به یک یا دو نفر نخواهد بود. ایوبی با رد این شائبه که تغییر اعضای شورای پروانه نمایش به دلیل حواشی فیلم جدید کاهانی بوده است، گفت: «این تغییرات علت خاصی ندارد و ارتباطی به اظهارنظر برخی از اعضا درباره فیلم عبدالرضا کاهانی ندارد؛ بلکه ما به گردش نخبگان اعتقاد داریم. پیشنهاد این تغییرات هم از جانب من بوده که از زمان جشنواره فجر مطرح شده و به دلیل گرفتاری‌های زمان جشنواره انجام آن به سال جاری کشیده شد و بی‌دلیل تاکنون ادامه پیدا کرد». حالا پس از گذشت مدت‌زمانی، علی جنتی، وزیر ارشاد، با صدور حکمی ضمن تشکر از اعضای پیشین شورا، اعضای جدید شورای بازبینی فیلم‌های سینمایی را منصوب کرد. در متن این حکم آمده است: «به استناد تبصره ماده شش آیین‌نامه نظارت بر نمایش فیلم، اسلاید و ویدئو و صدور پروانه نمایش آنها، مصوب جلسه 19/5/82 هیأت وزیران و بنا به پیشنهاد رئیس سازمان سینمایی به موجب این احکام: حجت‌الاسلام‌والمسلمین سیدمهدی خاموشی (رئیس سازمان تبلیغات اسلامی)، رسول صدرعاملی (نویسنده، کارگردان و تهیه‌کننده سینما)، محمدرضا جعفری‌جلوه (مدیر شبکه دوم سیما و معاون اسبق سینمایی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی)، حجت‌الاسلام والمسلمین طه مرقاتی (استاد دانشگاه و کارشناس فرهنگی)، عماد افروغ (استاد دانشگاه)، شهاب اسفندیاری (استاد دانشگاه و رئیس دانشکده سینما، تئاتر)، مجید رضابالا (فیلم‌نامه‌نویس و کارشناس فرهنگی و سینمایی)، حسین کرمی (کارشناس فرهنگی و سینمایی و با سابقه مدیریت در شبکه نمایش، نسیم و مشاور مرکز نمایشی سیما) و فرشته طائرپور (تهیه‌کننده سینما) به‌عنوان اعضای جدید شورای بازبینی فیلم‌های سینمایی منصوب شدند». این در حالی است که تغییر شورای پروانه نمایش، ضروری به نظر می‌رسید. مدت‌هاست واکنش سینماگران به نظرات این شورا، حواشی بسیاری را به وجود آورده بود و چینش افرادی در کنار هم که بتوانند همسو با تفکرات سازمان سینمایی، این شورا را اداره کنند ضروری به نظر می‌رسد و دراین‌میان چاره‌ای جز تغییر باقی نمانده بود. عسگرپور چه می‌گوید؟ محمدمهدی عسگرپور در گفت‌وگو با «شرق» درباره چینش تازه شورای پروانه نمایش گفت: «گروه بسیار خوبی در شورای پروانه نمایش مستقر شده‌اند و بهترین افراد ممکن برای فعالیت در این بخش درنظر گرفته شده‌اند تا ان‌شاءالله شاهد اتفاقات بهتری باشیم». عسگرپور به نکته دیگری درباره این جابه‌جایی‌ها اشاره کرد و گفت: «شدت انتقال خبر جابه‌جایی‌ها در شورای پروانه نمایش، این پرسش را به وجود می‌آورد که چه چیزی باعث می‌شود اسامی اعضای پروانه نمایش آن‌قدر خبرساز شود و بیش از هر زمان دیگری اسامی آنها جلب‌توجه کند و برای بسیاری مثل خانواده بزرگ سینمای ایران آن‌قدر مهم جلوه کند که چه کسانی عضو این شورا شده‌اند؛ تصور می‌کنم می‌توان دلیلی برای آن ذکر کرد و آن این است که در شرایط فعلی مدیریت فرهنگی، درواقع گاهی اوقات ضعف مدیریت فرهنگی و اشتباهاتی که در برخی حوزه‌ها به وجود آمده است، این حساسیت را به وجود آورده است. از طرفی مواجهه با فشارهای بیش از حد متعارف به حوزه فرهنگ، گاهی باعث می‌شود موضوعی مثل ترکیب جدید شورای پروانه نمایش، توجهات بیشتری را متوجه خود کند». او ادامه داد: «از نظر من گروه خوبی این‌بار دور هم جمع شده‌اند و دوستانی در این مقطع ازخودگذشتگی کرده‌اند و این مسئولیت را عهده‌دار شده‌اند. امیدوارم این شرایط از الان به بعد به وجود بیاید که دولت و سازمان سینمایی تعامل بهتری با اعضای شورای پروانه نمایش داشته باشند و اعتماد بیشتری را جلب کنند و همه‌چیز طوری پیش برود که همه مشکلات سر این شورا نباشد».

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.