آشنایی با روشهای گوناگون مقابله با پهپادها
رودرروی میهمانهای ناخوانده
بابک فرهادی
این روزها هواپیماهای بدونسرنشین هرجایی هستند و هرکسی میتواند یکی از آنها را بخرد. در سالهای اخیر، پهپادها به بخشهای مختلفی مانند ارتش و فعالیتهای نظامی، حمل بستههای پستی و... وارد شدهاند. از سوی دیگر، پهپادها یا هواپیماهای بدونسرنشین تهدیدی برای آسمان کشورها محسوب میشوند که ممکن است از آنها برای اهداف تروریستی مختلف استفاده کنند. در بسیاری از موارد دیگر هم، وجود و پرواز پهپادهای شخصی، ممکن است در فعالیتهای عادی یک مرکز اختلال ایجاد کند. علاوهبراین هر کشور قوانین و مقررات خاص خود را برای فعالیت پهپادها دارد. به همین دلیل بسیاری از کشورها در فکر این هستند که با ابداع روشهای نوین، از فعالیت پهپادها یا دستکم نزدیکشدن آنها به مراکز مهم جلوگیری کنند. در ادامه با چند روش مقابله با این پرندههای بیسرنشین آشنا میشویم. عقاب در برابر پهپاد پلیس هلند برای پاسداری و حفاظت از حریم هوایی خود در برابر هواپیماهای بدونسرنشین، به تربیت عقابها روی آورده است. به باور پلیس هلند، با آموزش عقابها میتوان آسمان کشور را کنترل کرد. پیش از این شرکتها و کشورهای مختلف، از روشهایی مانند استفاده از امواج رادیویی برای ازکارانداختن ارتباطهای دستگاه کنترل و استفاده از نرمافزارهای ویژه، محدودیتهایی را برای پرواز پهپادها در مناطق خاص اعمال میکردند. اما اینبار پلیس هلند با تربیت دستهای از عقابها، به جمعآوری این هواپیماهای بدونسرنشین میپردازد. این عقابها، در مواقع و مکانهای خاص، مستقیم به سمت پهپاد پرواز میکنند و در یک موقعیت مناسب، بدنه هواپیما را با چنگالهای خود میگیرند و بهآرامی آن را روی زمین مینشانند. قرار است در این طرح ابتکاری، ناوگان عقابهای شکارچی هواپیماهای بدون سرنشین، عهدهدار پاسداری از حریم هوایی مراکز مهم و حساس در آسمان هلند باشند. تفنگ ضدپهپاد تاکنون چندین ابزار ضدپهپاد ساخته شده است، اما «درون دفندر» (DroneDefender) میتواند بدون اینکه پهپاد را خراب کند، آن را به زمین بنشاند. این تفنگ اختلالگر سیگنالهای رادیویی دارد که بهصورت ریموتکنترل است و بهوسیله آن میتوان امواج رادیویی ارسالشده به پهپاد را مختل کرد. پهپاد پس از دریافت سیگنالهای غلط، نمیتواند خود را مدیریت کند و ناچار به فرود اضطراری میشود. درواقع بخش اصلی این تفنگ، ایجاد اختلال در پیامهای دریافتی و اجبار پهپاد برای فرود اضطراری است. گفته میشود این دستگاه میتواند هر نوع پهپادی را مجبور به فرود کند. با این ترفند، فرمان خودتخریبی پهپادهای نظامی نیز کارایی خود را از دست میدهد و اختلالگر میتواند با ایجاد اختلال در فرکانس، پهپاد را روی زمین بنشاند. از پهپادهای تجاری معمولا برای جاسوسیهای اقتصادی و حتی نظامی استفاده میشود، اما این سلاح میتواند آنها را در محدوده 400متری شعاع خود غافلگیر کند. البته هماکنون تجاریسازی و عرضه آن غیرقانونی است. صید پهپاد با تور پلیس پایتخت ژاپن برای ممانعت از فعالیت پهپادها، یک هواپیمای بدونسرنشین طراحی کرده است که میتواند پهپادهای غیرمجاز را در آسمان توقیف و بازداشت کند. این پهپاد کارش را با استفاده از توری که به آن متصل است انجام میدهد و پهپادهای معمولی را گرفتار میکند. این پهپاد ششموتوره، یک تور به ابعاد 3در2 متر دارد و با استفاده از آن پهپادهایی را که به شکل غیرقانونی در حال پرواز هستند، شکار میکند. پدافند ضدپهپاد سه شرکت انگلیسی نیز به صورت مشترک نخستین سیستم پدافند کامل ضدپهپاد را ارائه کردهاند که میتواند هواپیماهای بدونسرنشین را شناسایی و آنها را در هوا متوقف کند. سامانه پدافند ضدپهپاد این سه شرکت انگلیسی میتواند با استفاده از امواج رادیویی، از منطقه موردنظر در مقابل ورود هواپیماهای بدونسرنشین حفاظت کند. این سلاح برای شناسایی، پیگیری، طبقهبندی و مختلکردن پهپادها در محدودههای تا هشت کیلومتر طراحی شده است. این پدافند از سیستمهای راداری تشکیل شده که هواپیماهای بدونسرنشین را از فاصله هشتکیلومتری تشخیص میدهد و با ارسال امواج و پارازیتهای رادیویی آنها را در آسمان از کار میاندازد. پدافند لیزری بویینگ شرکت بویینگ نیز با انتشار یک فیلم، از سیستم تسلیحات لیزری خود رونمایی کرده است. این سیستم میتواند در عرض چندثانیه، پهپادهای مشکوک را هدف قرار دهد. این سامانه مانند تسلیحات لیزری دیگر، از هدفمندکردن انرژی و تمرکز آن روی هدف استفاده میکند که موجب آتشگرفتن هواپیماهای بدونسرنشین میشود. در آزمایشهای بویینگ، هدف در مدت 15 ثانیه سقوط میکند. هماکنون نگرانی از فعالیت پهپادها به دلیل جاسوسی و حملات موشکی در حال افزایش است. بویینگ پیش از این هم از پدافند لیزری برای هدف قراردادن پهپادها رونمایی کرده بود که وزن بسیار بیشتری داشت و باید آن را پشت یک کامیون حمل میکردند، اما این نمونه جدید، کوچکتر و سبکتر است. گنبد نامرئی برای شناسایی پهپادها یک شرکت آلمانی، نوعی سیستم ارائه کرده که حضور پهپادها را در محدوده مشخص از حریم هوایی نشان میدهد. شرکت «ددرون» (Dedrone) یک دستگاه هوشمند کنترل از راه دور تشخیص حرکت پهپاد راهاندازی کرده است. زندانها، شرکتها، برنامهریزان رویدادها یا هر شخص و نهاد دیگری که در مورد فعالیتهای پهپادهای جاسوسی، قاچاق یا دیگر موارد مشابه نگران است، میتواند از این سیستم گنبدیشکل استفاده کند. این سامانه میتواند با توجه به تنظیمات انجامشده، از فاصلهای مشخص، ورود هرگونه پهپاد کنترل از راه دور را تشخیص و هشدار دهد. بخش سختافزاری این دستگاه (که ردیاب پهپاد «DroneTracker» نام دارد)، روی یک پلتفرم 41 سانتیمتری ضدآب ساخته شده است. این دستگاه مجموعهای از حسگرها از جمله دوربینهای ویدئویی، حسگر صوت و دوربینهای مادون قرمز نزدیک دارد و شبانهروز آسمان را اسکن میکند. هر ردیاب پهپاد میتواند بر یک بخش از حریم هوایی نظارت داشته باشد. با استفاده از چندین دستگاه نیز میتوان از کل آسمان و منطقه هوایی مکان موردنظر حفاظت کرد.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.