|

ساختار و تشکیلات عتف نظارت فرابخشی

محمدرضا گلزار

شورای‌عالی علوم، تحقیقات و فناوری (عتف) که در سال 1383 تشکیل شد، یک نهاد فرابخشی است که کارش سیاست‌گذاری علوم، تحقیقات و فناوری کشور است. اولین جلسه این شورا در تاریخ 13 اسفند سال 1383 به ریاست رئیس‌جمهور وقت تشکیل شد و به‌این‌ترتیب می‌توان گفت شورای‌عالی عتف، سابقه‌ای حدود 10ساله دارد. طبق ماده 3 قانون یاد شده شورای‌عالی عتف با مأموریت راهبری و ارتقای توسعه علمی‌وفناوری کشور با رسالت سیاست‌گذاری و نظارت فرابخشی و هماهنگی بین‌بخشی در حوزه‌های علمی، فناوری و تحقیقاتی کشور و به ریاست رئیس‌جمهور تشکیل شد. مرکز تحقیقات سیاست علمی کشور، سازمانی پژوهشی است که با اجرای پژوهش‌های بنیادی، کاربردی و توسعه‌ای در سطح ملی و فرابنگاهی، به منظور توسعه فرایندها و برون‌دادهای سیاست‌گذاری علم‌وفناوری کشور، ارائه خدمات پژوهشی و مشاوره‌ای به سازمان‌های تصمیم‌گیر و سیاست‌گذار در حوزه علم‌وفناوری و نیز اشاعه نتایج پژوهشی در جهت ترویج تفکر علمی و توجه به پژوهش در جامعه فعالیت می‌کند. وظایف و اختیارات شورای‌عالی عتف در قانون به شکل زیر تعیین شده است: 1- اولویت‌بندی و انتخاب طرح‌های اجرایی بلندمدت سرمایه‌گذاری کلان در بخش‌های آموزشی و پژوهشی و فناوری. 2- بررسی و پیشنهاد منابع مالی مورد نیاز درحوزه‌های علوم، تحقیقات و فناوری. البته علاوه بر وظایف تصریح شده برای شورای‌عالی عتف در قانون اهداف، وظایف و تشکیلات وزارت علوم، تحقیقات و فناوری، وظایف و اختیارات دیگری نیز در سال‌های اخیر براساس مصوبات مجلس شورای اسلامی، هیات وزیران و همچنین شورای‌عالی عتف بر عهده شورای‌عالی و دبیرخانه شورا گذاشته‌ شده است. در این شورا سه وزیر (وزیر علوم، تحقیقات و فناوری؛ وزیر بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و وزیر آموزش‌وپرورش)، رؤسای سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی، بانک مرکزی، فرهنگستان‌ علوم، نمایندگان رؤسای دانشگاه‌ها، انجمن‌های علمی و تعدادی از صاحب‌نظران بخش‌های تولیدی و خدماتی دولتی و خصوصی عضویت دارند و انجام وظایف دبیرخانه‌ای این شورا طبق قانون به وزارت علوم محول شده است. آیین‌نامه داخلی شورا و آیین‌نامه کمیسیون‌های تخصصی شورای‌عالی، کمیسیون دائمی، کمیسیون‌های تخصصی و دبیرخانه شورا را به‌عنوان ارکان شورای‌عالی عتف معرفی کرده است. کمیسیون دائمی شورای‌عالی براساس ماده 9 آیین‌نامه داخلی شورای مزبور و به منظور استمرار و سرعت بخشیدن به فرایند تصمیم‌گیری و کارشناسی اولیه دستور کارهای شورای‌عالی تشکیل شده است. تاکنون 11 کمیسیون تخصصی مطابق با آئین‌نامه برای ارائه مشاوره تخصصی در حوزه موضوعات مربوط به کمیسیون دائمی تشکیل شده است که عبارتند از: کمیسیون انرژی؛ حمل‌ونقل و عمران؛ کشاورزی، آب و منابع طبیعی؛ صنایع، معادن و فناوری اطلاعات و ارتباطات؛ دفاع، امنیت ملی و سیاست ‌خارجی؛ فرهنگ و تمدن؛ مدیریت، اقتصاد و بازرگانی؛ سلامت، امنیت غذایی و رفاه اجتماعی؛ علوم انسانی، معارف اسلامی و هنر؛ علوم پایه؛ و حقوقی و قضائی. دبیرخانه شورای‌عالی علوم تحقیقات و فناوری نیز در معاونت پژوهشی وزارت علوم است و با تشکیل کمیسیون‌های دائمی شورا و برگزاری جلساتی با حضور معاونان آموزشی و پژوهشی وزارتخانه‌های مختلف، بر فعال نگاه‌داشتن شورای عتف تلاش می‌کند.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.