هزینه بلندپروازیهای امارات
محمدعلی عسگری
امارات متحده عربی تأیید کرد، 45 نظامی این کشور در قالب ائتلاف به رهبری سعودی در جنگ یمن کشته شدهاند. هنوز روشن نیست که این افراد به قول امارات در یک «انفجار تصادفی» کشته شدهاند یا به گفته حوثیها، در یک حمله موشکی از نوع اسکاد. هرچه باشد این نخستینبار نیست که خبر کشتهشدن نظامیان اماراتی در یمن منتشر میشود. چندماه پیش نیز اعلام شد سه سرباز اماراتی در یمن کشته شدهاند. همچنین یکبار دیگر نیز گفته شد یک افسر اماراتی در جنگ یمن جان خود را از دست داده است. حتی به همین مناسبت خیابانی در عدن به نام این افسر اماراتی نامگذاری شد و در امارات نیز برای نخستینبار روزی بهعنوان «روز شهید» اعلام شد، اما اینها کمترین هزینهای است که امارات در جنگ یمن تاکنون پرداخته است؛ هزینههایی که به نظر میرسد امارات خود را برای بیشتر از این نیز آماده کرده است. دولت کوچک امارات که جمعیتی 5.5 میلیون نفری داشته و ماهانه 2.5 میلیون بشکه نفت میفروشد جزو یکی از ثروتمندترین دولتهای کوچک حاشیه خلیج فارس به شمار میرود که مانند قطر در کنار ثروت بادآورده نفتی مدتهاست به ایفای یک نقش مهم منطقهای و حتی بینالمللی نیز میاندیشد. از همینرو بود که امارات جزو یکی از اولین کشورهایی شد که به ائتلاف سعودی علیه مردم یمن پیوست و تا امروز به صورت تمام قد خود را درگیر این بحران کرده است. در ابتدا، امارات بیش از 30 فروند هواپیماهای خود را روانه یمن کرد. بهدنبال آن یکهزارو 500 نیروی نظامی این کشور نیز وارد یمن شدند. از آن گذشته امارات حدود یک هزار یمنی را که در این کشور زندگی میکردند آموزش داد و روانه میدانهای جنگ در یمن کرد. بعضی خبرها آمده بود که امارات بیش از 500 تبعه سومالیا را هم آموزش داده تا در چارچوب نیروهای ائتلاف وارد این جنگ شوند. نقش امارات در بازپسگیری شهر عدن، بیش از هر جایی دیگری بود که پررنگ شد؛ زیرا عدن از دیرباز یک بندر رقیب برای دوبی به حساب میآمد. از این رو امارات بیش از هر نقطهای در یمن به این بندر چشم دوخته و تمام تلاش خود را صرف آن کرد که این شهر از چنگ حوثیها و متحدانشان خارج شود. حتی امارات در نظر داشت که با فرستادن «خالد بحاح» نخستوزیر یمن به این شهر و تشکیل یک دولت موقت و انتقالی زمینه را برای تصرف سایر مناطق فراهم کند، اما هنوز این طرح به نتیجه نرسیده است. گفته میشود هم اکنون کنترل بخشهای مهمی از شهر عدن ازجمله فرودگاه و کاخ ریاستجمهوری در کنترل نیروهای اماراتی است و روزهای گذشته نیز ولیعهد این کشور برای دلجویی از نیروهایش به صورت ناشناس و سرزده وارد این شهر شد. «علی عبدالله صالح»، رئیسجمهور سابق یمن خوابهای خوشی برای بندر عدن دیده بود. در سال 2006 او طرحی 140 میلیارد دلاری را به نام «مدینه النور» برای نوسازی بندر عدن پیشنهاد داد که قرار بود با حضور 150 شرکت از سراسر جهان در این منطقه به اجرا درآید. از همان روزها بود که این زنگ خطر برای حاکمان امارات به صدا در آمد. بنابراین حضور امارات در جنگ یمن به واقع فرصتی مغتنم برای تصرف این بندر و رفع خطر آن نسبت به دوبی بود که تا اینجا امارات آن را تحقق داده است. علاوه بر مقاصد اقتصادی، امارات با شرکت خود در جنگ یمن بلندپروازیهای دیگری هم دارد که مهمترین آن ایفای یک نقش منطقهای قدرتمند است. امارات از سال ۲۰۰۱ تاکنون بیش از ۱۹ میلیارد دلار از ایالاتمتحده آمریکا سلاح خریداری کرده و در سال ۲۰۱۳، بودجه نظامی این کشور به رتبه پانزدهمین در جهان و دومین در منطقه بعد از عربستان ارتقا یافت. امارات در سالهای گذشته به شدت نیروی هوایی و زمینی خود را تقویت کرده است. این کشور کوچک حتی گاه خود را رقیب عربستان میداند و گفته میشود یکی از مهمترین دلیل اختلافات ابوظبی و ریاض برسر بعضی مناطق تصرف شده در یمن نیز به همین برمیگردد. منابع خبری میگویند عربستان به دنبال حضرموت، مأرب و جوف است تا به این ترتیب تسلط خود بر میدانهای نفتی را تضمین کرده و پروژههایی مانند پروژه گذرگاههای نفتی در حضرموت تا بحرالعرب را به اجرا درآورد بهگونهای که از تنگه هرمز بینیاز شود، اما امارات بیش از هر جا به مناطقی مانند عدن، لحج و تعز چشم دوخته است. این اختلافات روزهای آینده بیشتر آفتابی خواهد شد. دولت امارات ازجمله کشورهایی است که ابتدای بروز و ظهور جنبشهای موسوم به بهار عربی با تمام قوا به مقابله با این جریان در داخل و خارج از کشور خود پرداخت. فراموش نکنیم که ابوظبی نقش مهمی در حمایت از نظامیانی داشت که در مصر علیه «محمد مرسی» کودتا کردند. همچنین امارات در رشد و تکثیر گروههای شبهنظامی امثال داعش و غیره نقشی پنهانی و پر رنگ دارد. از همه اینها گذشته امارات خود را برای یک رویارویی بلندمدت با ایران آماده میکند. چنانکه همین چند روز پیش در خبرها آمده بود این کشور به همراه عربستان قصد دارند 800 میلیون دلار به مصر برای خرید یک ناو میسترال از فرانسه کمک کنند. آیا امارات توان پرداخت هزینه همه این بلند پروازیها را دارد؟
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.