توافقنامه هستهای با ایران خط قرمزهای اوباما را پاک کرده است
نوشته: دیو بویر ترجمه: شهرام زرندار
از اجازهدادن به ایران برای حفظ غنیسازی اورانیوم تا رهاکردن بازرسیهای «هرکجا، هر وقت» از تأسیسات هستهای تهران؛ دولت اوباما از بسیاری از خط قرمزهای خودش در توافقنامه هستهای با ایران عبور کرده است. توافقنامه هستهای که تحریمهای اقتصادی سخت و شدید را درباره دشمن قدیمی آمریکا لغو میکند. در ماه دسامبر سال 2013 «جان.اف کری»، وزیر امور خارجه آمریکا، گفته بود پیشنیاز یک توافق خوب با ایران، باعث برچیدهشدن برنامه هستهای این کشور خواهد شد. او گفته بود این تمام مسئله و ماهیت تحریمهاست؛ اما توافقنامه کنونی عملا از ایران نمیخواهد برنامه هستهای را برچیند. براساس این توافقنامه، ایران میتواند برخی از سانتریفیوژهای مربوط به غنیسازی اورانیوم خود و سایر زیرساختهای هستهای خود را حفظ کند. این در حالی است که آقای کری در ماه نوامبر 2013 گفته بود ایران اجازه غنیسازی اورانیوم را ندارد. در توافقنامه هستهای ایران و قدرتهای جهانی، تهران عملا این امتیاز را بهدست میآورد تا به غنیسازی اورانیوم ادامه دهد، اگرچه باید از دوسوم سانتریفیوژهایش صرفنظر کند و نباید بتواند مواد لازم را تا مرحله ساختن سلاح هستهای غنیسازی کند. رئیسجمهور اوباما گفته است که میخواهد بازرسیها در هر کجا و در هر زمان درباره تأسیسات هستهای ایران، بهمنظور تضمین این امر که ایران شرایط توافقنامه را رعایت میکند، انجام شود؛ اما در توافقنامه عملا ایران 24 روز فرصت دارد تا اجازه بازرسی از سایتهای مشکوک خود را صادر کند. «مایکل روبین»، متخصص امنیتی از مؤسسه شرکتهای آمریکایی، گفته است: «اگر بخواهیم محافظهکار باشیم، من میگویم حداقل یک، دوجین از خط قرمزهای ما رعایت نشدهاند. احتمالا جان کری دراینباره به طرز غیرقابل باوری هیچ توجهی به اولویتداشتن امنیت آمریکا ندارد. رئیسجمهوری و مشاورانش از توافقنامه، بهعنوان بهترین وسیله ممکن دفاع میکنند و میگویند این توافق، جلوی دستیابی ایران به سلاح هستهای را میگیرد. جاش ارنست، سخنگوی کاخ سفید، دوشنبه گفته است: «این توافقنامه محدودیتهای خاصی را در برنامه هستهای ایران اعمال میکند».
مقامات ایرانی روز سهشنبه در وین به آژانس انرژی هستهای هشدار دادند که در برابر فشارهای کنگره برای دسترسی به جزئیات تحقیقات آژانس درباره کارهای هستهای گذشته ایران سر خم نکند، آنها گفتهاند ایران هیچگونه نشت اطلاعاتی را درباره بحثهایشان با آژانس نمیپذیرد. رضا نجفی، سفیر ایران در آژانس، گفته است اتهامات واردشده مبنی بر اینکه ایران در برههای از زمان روی سلاحهای هستهای کار کرده، بیپایه و اساس است. آقای نجفی به خبرنگاران گفته است: «آژانس درعینحال، باید همه هوش و ذکاوت خود را به خرج دهد تا کاملا از اطلاعات محرمانهای که به آن میرسد، حفاظت کند. ما هرگونه نشت اطلاعات محرمانه را از سوی هرکه میخواهد باشد، قبول نمیکنیم». مقاومت ایران، باعث شده تا سناتور جمهوریخواه کانزاس، «مایک پوومپو» که یکی از منتقدان توافقنامه است، بار دیگر تقاضایش را مطرح کند. او از دولت اوباما خواسته تمامی توافقهای جنبی محرمانه توافقنامه آژانس با ایران را برملا کند. آقای پوومپو گفته است: « ایران، از ردکردن تقاضای ایالات متحده برای دیدن توافقات جنبی محرمانه تا توضیحندادن درباره اینکه آیا آژانس انرژی هستهای اجازه خواهد یافت از سایت نظامی پارچین بازرسی کند یا نه، همین حالا هم مشغول ایجاد نگرانی است و در برابر سؤالات از پاسخگویی اجتناب میکند... حداقل همه اعضای کنگره باید تقاضا کنند که دولت کل این توافق را قبل از رأیگیری درباره این موضوع مهم برای امنیت ملی ارائه دهد».
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.