ائتلافی شکننده برای نتانیاهو
مجید صفاتاج . کارشناس خاورمیانه و اسراییل
حزب «لیکود» به رهبری «بنیامین نتانیاهو»، نخستوزیر فعلی اسراییل، توانست با کسب 30کرسی در مقابل 24کرسی حزب «اتحاد صهیونیستی» به رهبری «اسحاق هرتزوگ»، در انتخابات پارلمانی پیروز شود. بنابراین نتانیاهو دوباره مامور تشکیل کابینه شده است، اما تشکیل کابینه به رهبری نتانیاهو مستلزم ائتلاف با برخی گروههای دست راستی اسراییل است. پس نخستوزیر کنونی اسراییل مجبور است برای جلبنظر احزاب و گروههای دیگر وعدههای بیشماری بدهد تا درنهایت آنها راضی شوند به اردوگاه نتانیاهو ملحق شوند. یکی از معضلاتی که همواره برای کسب آرای بیشتر و تشکیل ائتلاف از سوی مقامات در رژیم صهیونیستی مطرح میشود، موضوع «امنیت» در سراسر سرزمینهای اشغالی است. مشکلات امنیتی باعث شده مهاجرت معکوس شدت بگیرد؛ یهودیهایی که به فلسطین اشغالی در سالهای گذشته مهاجرت کردهاند، اکنون به دلایل امنیتی قصد خروج از این سرزمین را دارند. ازسویدیگر روند انتقال یهودیها از خارج به اسراییل نیز کُند شده است. حزب لیکود نیز همواره از این دغدغه فکری استفاده و تاکید میکند که ساخت شهرکها را افزایش میدهد و شرایط امنیتی را تقویت میکند، زیرا برای یهودیها گسترش شهرکها حکم سپر امنیتی دارد. اما مساله بهاینجا ختم نمیشود؛ ائتلافی که تشکیل میشود، ائتلافی شکننده خواهد بود و کابینه قوی و مقتدری تشکیل نخواهد شد. بههمیندلیل نتانیاهو نمیتواند کارهای بزرگی را انجام دهد و عمدتا درگیر مسایل داخلی خواهد بود و همچنین با کم یا زیادشدن سهمیهها در کابینه، اختلاف میان گروههای اسراییلی شدت میگیرد. اولین پیامد چنین امری را باید در داخل سرزمینهای اشغالی جستوجو کرد که رژیمی شکننده قدرت را دراختیار دارد و تمام تلاش خود را صرف حفظ شرایط فعلی میکند. باتوجهبه روحیه نتانیاهو و سابقه او، سیاست سرکوب فلسطینیها ادامه پیدا میکند و همچنین سیاست احداث شهرکها نیز تداوم مییابد. عدمپایبندی این رژیم به توافقهای گذشته، فرایند مذاکرات صلح را در هالهای از ابهام قرار میدهد؛ هرچند از هماکنون نتیجه این مذاکرات مشخص است و نمیتوان دستاورد خوبی را برای فلسطینیها متصور شد. درچنینشرایطی تشکیلات خودگران فلسطین باید مجددا از طریق آمریکا وارد عمل شود و باتوجه بهحمایت واشنگتن از رژیم صهیونیستی، آنها نمیتوانند امتیازاتی را به فلسطینیها بدهند. این درحالی است که آمریکاییها هم با تشکیل کشوری فلسطینی با پایتختی قدس مخالف هستند و اکنون با این پیروزی، کاخسفید مجبور به مماشات با تلآویو است. اما خارج از سرزمینهای اشغالی حضور حزب لیکود و بهخصوص نتانیاهو بر مشکلات منطقهای دامن میزند، بهویژه اینکه تلآویو همان سیاستها را درقبال سوریه و برنامه هستهای ایران پیش میگیرد. حزب لیکود و عمدتا نتانیاهو تنها یکدغدغه دارند و آن سنگاندازی بر سر راه برنامه هستهای ایران است. آنها از همین موضوع بهعنوان دستاویزی برای بهبنبستکشاندن مذاکرات 1+5 استفاده میکنند و این کارشکنیها با قوت تمام ادامه مییابد. در سوریه نیز سیاستهای تلآویو همچنان به همان منوال سابق خواهد بود. اسراییل همچنان از حضور گروه تروریستی داعش و ناامنسازی سوریه بهره میبرد، چراکه هر گونه ناامنی در سوریه به اسراییل برای پیشبرد اهداف منطقهای اش کمک میکند. سیاست امنیتی رژیم صهیونیستی درقبال سوریه مانند همان سیاستهایی است که درقبال لبنان در سال1982 اعمال میشد و آنها درصدد ایجاد کمربند امنیتی هستند. تلآیو میخواهد با استفاده از گروههای تکفیری مانند داعش و جبههالنصره مرزهای سوریه را ناامن کنند و دقیقا برمبنای همین دیدگاه از این گروهها حمایت میکند، اما ظواهر امر نشان میدهد که سوریه و ارتش مردمی این کشور با کمک همپیمانان منطقهای، بهتدریج میتوانند بر این مشکل فائق شوند و بخشهایی از جولان را در اختیار بگیرند. درمجموع بهنظر میرسد پیروزی حزب لیکود در انتخابات پارلمانی نمیتواند صحنه داخلی این رژیم را دستخوش تغییرات کند یا در برخورد با فلسطینیها، یعنی شدتبخشیدن به سرکوبها و سیاستهای منطقهای، مانند سوریه و ایران تاثیر قابلتوجهی داشته باشد. بنابراین با قطعیت میتوان گفت که در سال آینده شاهد تشدید اختلافات در کنست و شدتگرفتن درگیریهای گروههای سیاسی با حزب لیکود هستیم.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.