نباید انتظار داشت مسلمانان عذرخواهی کنند
شهرزاد فرامرزی
امروزه مسلمانان، قربانیان دوجانبه تروریسم بینالمللی هستند. آنها نهتنها در نوک حمله گروههای تروریستی و نظامیان خارجی در کشورهای خود قرار دارند، بلکه ازسوی غربیها نیز موردغضب قرار میگیرند. بلافاصله بعداز هر عملیات خشونتآمیزی که تعدادی از افراد تندرو در غرب انجام میدهند، مسلمانان در کشورهای غربی، همفکر با تروریستها قلمداد میشوند، مگر آنکه بهصورت آشکار چنین عملیاتی را نکوهش کنند. بهدنبال حمله خونین روزچهارشنبه به دفتر هفتهنامه «شارلیابدو» در پاریس، مسلمانان لیبرال، سکولار و مذهبی بار دیگر در موضع دفاعی قرار گرفتند؛ گویی آنها مسوول بهوجودآوردن فضایی هستند که چنین جنایتکارانی را پرورش داده است. اما چرا مسلمانان باید بهخاطر چنین حوادثی عذرخواهی یا آن را محکوم کنند؟ چنین انتظاری نمایانگر جهل، تعصب و اسلامهراسی است. در دهه1970، زمانی که گروه کمونیستی و ضدامپریالیستی «بادر ماینهوف» اقدام به بمبگذاری کرد، هیچکس از میان کارگران این عملیات را محکوم نکرد. اما اکنون چرا باید مسلمانان که از 57کشور مختلف هستند و از لحاظ فرهنگی، زبانی و حتی مذهبی با هم متفاوتند، علیه این عملیات سخن بگویند یا از عمل تعدادی افراطی که نماینده آنها نیستند، عذرخواهی کنند. همچنین هیچکس از مسیحیان نخواست از کشتار بیشاز هشتهزارو300 مسلمان بوسنیایی در دهه1990 به دست «راتکو ملادیچ» که یکصرب مسیحی ارتدوکس بود، عذرخواهی کنند. «حمید زید»، مقالهنویس مغربی بعد از حمله به شارلیابدو نوشت: «این جنایت گرانبهاترین هدیهای است که ترور به نژادپرستی در فرانسه داده است.» او افزود: «این قاتلان نهتنها روزنامهنگاران را کشتند، بلکه میلیونها مسلمان را که در فرانسه زندگی میکنند به قتل رساندند؛ آنها چاقویی را در قلب اسلام و مسلمانان در سرتاسر جهان فرو کردند.»اکنون مردم در سرتاسر جهان، از جمله مسلمانان از همدردی خود با قربانیان شارلی ابدو سخن میگویند و شعار میدهند که «من شارلی هستم» بدونشک بسیاری از آنها تا قبلاز روزچهارشنبه حتی اسم شارلی ابدو را نشنیده بودند یا با کارتونهای ضددینی آنکه بیشتر علیهاسلام بود، آشنایی نداشتند. رسانههای غربی بدون آنکه به توصیف حادثه یا سابقه آن بپردازند، این کشتار را تهدیدی علیه ارزشهای غربی، آزادی بیان و آزادی مطبوعات دانستند. قاتلانی که روز هفتمژانویه، 12نفر را کشتند مسلمان بودند، همانطور پلیسی که میخواست جلوی آنها را بگیرد و کشته شد نیز مسلمان بود. همچنین «مصطفی اوراد»، ویراستار شارلی ابدو نیز که در این حمله کشته شد در الجزایر متولد شده بود. رابطه استعماری فرانسه با الجزایر، سرزمین پدری دوحملهکننده با دوران معاصر گره خورده است. جنگهای آزادیبخش سالهای1962-1954 برای رهایی از استعمار فرانسه تا امروز چون لکه سیاهی بر روابط دوملت سایه افکنده است. بسیاری از الجزایریها بهعنوان کارگر ارزان به فرانسه آورده شدند بسیاری فقیر هستند و خود را شهروند درجهدو در کشوری میدانند که به برابری فرصتها برای مردمانش افتخار میکند. این گروه که احساس میکنند در بیغولهها به دام افتادهاند با تبعیض نژادی، بیکاری، محرومیت و ناامیدی و پریشانی روبهرو هستند. سیاستمداران فرانسوی اکنون باید بهسرعت خودبازبینی کنند تا شاید بتوانند کمکی از رسانههایشان دریافت کنند. از سوی دیگر، رسانهها باید بارها و بارها به سیاستمداران یادآوری کنند که جنگ افغانستان و اشغال عراق باعث شد که صدها چریک و گروههایی به وجود آیند که به انتقام از غرب فکر میکنند. آنها باید تصویر بزرگتری از حوادث را به مردمان خود نشان دهند. بحثهای روزانه در غرب پر از ضدیت با اسلام است. روزنامه «نیویورکتایمز» پساز حمله به شارلی ابدو نوشت: «در چنددقیقه این حمله به درگیری فرهنگی میان افراطیگری دینی و هواخواهی غرب از آزادی تعبیرشد.» اما این آزادی که غربیها به آن افتخار میکنند تنها یک وهم است چرا که شارلی ابدو که ادعا میکند با همه یکسان رفتار میکند، در سال2009 یکی از گزارشگران خود را به خاطر نگارش جملهای که گفته میشد بوی ضدسامی میدهد، اخراج کرد. این گزارشگر بعدها به خاطر رفتار غیرعادلانه شکایت کرد و توانست در دادگاه پیروز شود. آزادی بیان در فرانسه و سایر دموکراسیهای غرب انتخابی است. درست است که دیگر نشانههایی از مسایل مذهبی و نژادی علیه آفریقاییها، یهودیان یا آسیاییها در رسانههای غربی وجود ندارد، اما از دشمنی با اسلام هنوز برای بدنام کردن یک فرهنگ خارجی استفاده میشود. این در حالی است که تاریخ فرانسه مملو از سیاستهای تبعیض نژادی و استعمار سرزمینهای دیگر است. در سال1791، دو سال بعد از انقلاب فرانسه، پاریس بسیار سعی کرد اما نتوانست شورش بردگان در «سان دومینیک» را که اکنون هاییتی خوانده میشودسرکوب کند. اکنون این امید وجود دارد فرانسویان همانند استرالیاییها که پس از گروگانگیری سیدنی در ماه دسامبر بسیار یکپارچه و صبور رفتار کردند، به سمت ایجاد امنیتی یکپارچه حرکت کند.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.