نظامیان ازنفسافتاده توان کودتا ندارند
با بالاگرفتن تنشها در اسلامآباد بسیاری بر این عقیدهاند که عمرانخان و طاهر القادری بدون چراغ سبز ارتش نمیتوانستند تا اینجا پیش بروند و نظامیان میخواهند با داغکردن تنور تنشهای سیاسی زمینه را برای یک کودتای نظامی فراهم کنند. اما توجه به برخی از واقعیتها کافی است تا نادرستی این نظریه اثبات شود. در حال حاضر، ارتش پاکستان درگیر یک جنگ فرسایشی با طالبان پاکستانی است؛ نبردی که ژنرالهای پاکستانی در آن دستاوردی نداشتهاند. عملیات اخیر در وزیرستان شمالی چندان موفق نبوده است. اینروزها هیچ گزارشی از پیشروی ارتش به سمت روستاهای شمال از جمله میرانشاه و میرعلی، منتشر نشده است. ارتش پاکستان هم به هیچ خبرنگاری اجازه نمیدهد که به این مناطق برود و در مورد عملیات ارتش علیه طالبان پاکستانی گزارش تهیه کند. از این بابت رسانههای پاکستانی هم شاکی هستند. روزنامه انگلیسیزبان «دان» چاپ اسلامآباد در سرمقاله روز جمعهاش، با انتقاد از نحوه اطلاعرسانی در مورد عملیات ارتش در وزیرستان شمالی، این عملیات را جنگ فراموششده خوانده است. روشن است که اگر ژنرالهای پاکستانی در این نبرد دستاوردی میداشتند، خودشان روزنامهنگاران
و تصویربرداران تلویزیونها را به روستاهای وزیرستان شمالی میبردند تا عملیات «ظفرمندانه» ارتش را پوشش دهند. نَفسِ خاموشی رسانهها در مورد عملیات وزیرستان شمالی نشاندهنده این حقیقت است که این عملیات هم شبیه عملیاتهای سال ۲۰۰۴ میلادی ارتش، دستاورد چندانی ندارد. بهنظر میرسد که دستههای شبهنظامی طالبان پاکستانی که از حمایت روستانشینان قبایلی، برخوردار هستند، بهسختی در برابر ارتش مجهز پاکستان مقاومت میکنند. علاوهبر آن، این عملیات سبب توقف عملیاتهای تروریستی طالبان پاکستانی نشده است. چندی پیش، دو فرودگاه در اطراف شهر کویته، مورد حمله تروریستی قرار گرفت. این حمله نشان میدهد که طالبان پاکستانی، علاوه بر اینکه در وزیرستان شمالی در برابر ارتش پاکستان میجنگند، قابلیت راهاندازی حملات تروریستی را نیز از دست ندادهاند. راهاندازی عملیات نظامی در وزیرستان شمالی، هر نوع مذاکره با طالبان پاکستانی را هم منتفی کرد. انتظار بسیاری این بود که ارتش پاکستان اینبار در وزیرستان شمالی، شبیه عملیات سوات در سال ۲۰۰۹ میلادی عمل میکند. در آن عملیات ارتش پاکستان توانست درههای بونیر و سوات را از کنترل طالبان خارج و نظم
اداری را در آن مناطق برقرار کند. اما در مورد وزیرستان شمالی، تاکنون خبری از دستاوردهای چشمگیر ارتش پاکستان منتشر نشده است. بنابراین گرفتاریهای ارتش پاکستان آنقدر زیاد است که دیگر توان آن را ندارد تا با راهاندازی یک کودتای نظامی، مسوولیتهای حکومت را هم بهدوش بگیرد. ارتشی که در میدان جنگ دستاوردی ندارد، نمیخواهد با ورود به عرصه سیاست، ناکامی مضاعفی را برای خودش رقم بزند، آنهم در شرایطی که اقتصاد پاکستان، ورشکسته است. اما چرا ارتش مانع عمرانخان و طاهر القادری نمیشود؟ واقعیت این است که ژنرالهای لاهورپندی نمیخواهند مانع عمرانخان و قادری شوند. در انتخابات سال گذشته پاکستان، بسیاری معتقد بودند که شخص موردنظر ارتش برای گزینه نخستوزیری، عمرانخان بود اما نوازشریف گوی سبقت را ربود. روشن بود که مقابله با نواز شریف؛ کسی که نفوذ سنتی در پنجاب دارد، شوخیبردار نیست. نواز شریف پس از بهقدرترسیدنش، دردسرهای زیادی را برای ارتش ایجاد کرد و نهتنها مانع رسیدگی به اتهامهای پرویز مشرف نشد بلکه تلاش کرد تا با ممانعت از خروج وی، او را پای میز محاکمه بکشاند. گفته میشود که نخستوزیر، به درخواستهای ژنرالهای
ارتش که خواستار توقف روند رسیدگی به اتهامهای مشرف بودند، اعتنایی نکرد. حالا ارتش هم علاقهای ندارد تا عمرانخان و قادری را متوقف کند. اما خیال نواز شریف از بابت کودتای ارتش اینبار راحت است. حکم اخیر دادگاه ایالتی لاهور نیز قند را در دل نخستوزیر آب کرد. این دادگاه، خواستهای سیاسی عمرانخان و مولانا قادری را خلاف قانون اساسی خواند. دیوانعالی پاکستان هم نسبت به هر اقدامی که قانون اساسی آن کشور را نقض کند، هشدار داده است. حکم محکمه در پاکستان، وزن و اعتبار قابلتوجهی دارد و هیچ مرجعی نمیتواند آن را نادیده بگیرد. اما با وجود همه اینها عمرانخان و طاهر القادری دردسر بزرگی برای نوازشریف هستند و باید به انتظار آینده نشست و دید که چگونه این سیاستمدار کارکشته از این آزمون خارج خواهد شد.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.