|

برای پذیرش عضویت غیردایم شورای امنیت

عربستان دلخور است یا هراس دارد؟

عربستان‌سعودی از جهان دلخور است. آنچنان دلخور که از کرسی عضویت غیردایم در شورای امنیت چشم پوشید. این چشم‌پوشی اعتراضی است به «ناتوانی شورای امنیت» و «سیاست دوگانه» آن. عربستان گفته است تا زمانی که شورای امنیت از عهده انجام مسوولیت خود که عبارت است از حفظ صلح و امنیت در جهان برنیاید، حاضر به پذیرفتن آن کرسی نیست. حاکمان عربستان واقعا هم حق دارند دلخور باشند. ولی دلیل واقعی این عصبانیت شدید نمی‌تواند فقدان صلح و امنیت در جهان باشد، علت آن این واقعیت است که کشور پادشاهی عربستان در چند هفته اخیر از لحاظ راهبردی در موقعیت بسیار نامساعدی قرار گرفته است. عربستان‌سعودی و دیگر کشورهای «شورای همکاری خلیج(فارس)» در داغ­‌کردن آتش چالش در سوریه به‌شدت سهیم بودند. آنها در این کار هم همدست «جامعه جهانی ارزش‌های غربی» بودند و هم با آن رقابت می‌کردند. به این صورت که کشورهای عضو ناتو در درجه اول خواستار آن بودند که در دمشق رژیمی را بر سر کار آورند که هم هوادار غرب و هم، در صورت امکان، سکولار باشد. اما ادعا شده که کشور‌های عربی خلیج(فارس) برای جنگ مذهبی به میدان آمده بودند. اینها به‌مراتب نیرومند‌تر از نیروهای شل و ول ارتش آزاد سوریه بودند، تغییر رژیمی که از این وضعیت می‌توانست به وجود آید با آنچه که غرب می‌خواست کاملا یکی نبود. پس از آنکه به­‌وضوح روشن‌تر شد که توان مجموع نیروهای ضداسد آنقدر نیست که بتواند بدون دخالت نظامی از خارج از پس ارتش دولت سوریه برآید، واشنگتن با کمک روسیه استراتژی خود را تغییر داد. درست است که واشنگتن کماکان امکان دخالت نظامی را برای خود حفظ کرده ولی در حال حاضر بیشتر بر تلاش‌های دیپلماسی تکیه می‌کند؛ کاری که به­‌شدت موجب عصبانیت مخالفان مسلح و حامیان آنها، یعنی کشورهای عربی خلیج‌فارس شده است. استراتژی آنها این بود که با کمک غرب مراکز قدرت شیعی را در منطقه بی‌اثر سازند و تسلط سنی‌ها را بر منطقه برای همیشه تثبیت کنند ولی اینک مشاهده می‌کنند که هم در اثر کاهش توجه آمریکا به درگیری نظامی با سوریه و هم نشانه­‌هایی که از احتمال همکاری آتی آمریکا- ایران به­‌چشم می‌خورد، آن استراتژی با خطر مواجه شده است. اما با وجود تمام این مسایل، در آینده نیز چون گذشته، شورای خلیج در کنار اسراییل، برای پیشگیری از خیزش نیروهای رهایی­‌بخش ملی در خاورنزدیک، مطمئن‌ترین هم‌پیمان امپریالیسم غرب باقی خواهند ماند. عصبانیت کنونی شیوخ نفتی که احساس می‌کنند به آنها خیانت شده است، تغییری در این واقعیت نخواهد داد. آنها در آینده نیز چون گذشته به یکدیگر نیاز دارند. غرب که مورد نفرت خلق‌های عرب است به حاکمان عقب‌مانده عرب نیاز دارد و حاکمان عقب‌مانده عرب که آنها نیز به‌­شدت مورد نفرت خلق‌های عرب هستند محتاج به حمایت غرب هستند.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.