|

انتقاد «ریاض» از «استانداردهای دوگانه» موجب شد

«نه» عربستان به عضویت در شورای امنیت

عربستان‌سعودی روز پنجشنبه به‌همراه کشورهای چاد، لیتوانی، شیلی و نیجریه آرای لازم برای عضویت غیردایم در شورای امنیت سازمان‌ملل را به دست آورد و روز جمعه عضویت در این شورا را نپذیرفت. دو روز با دو لحن کاملا متفاوت. بعد از رای‌گیری، نماینده عربستان‌سعودی در سازمان‌ملل انتخاب کشورش را بازتابی از سیاست دیرینه حمایت از اعتدال و حل‌وفصل اختلافات از راه‌های مسالمت‌آمیز عنوان کرد اما روز جمعه وزیر خارجه عربستان در بیانیه‌ای با لحنی کاملا متفاوت عضویت غیردایم در شورای امنیت سازمان‌ملل را رد کرد و گفت: «کشور پادشاهی عربستان‌سعودی شاهد شیوه، مکانیسم کاری و استانداردهای دوگانه‌ای در شورای امنیت است که تمامی اینها مانع از آن می‌شود که این نهاد بتواند مسوولیت‌هایش را در قبال برقراری صلح در جهان انجام دهد.» برای کشوری که عضویت غیردایمش در سازمان‌ملل هم به دلیل مسایل حقوق‌بشری با اماواگر‌های فراوان همراه بود، داعیه‌دار صلح‌شدن برای بسیاری از ناظران تعجب‌برانگیز بود. گروه‌های حقوق‌بشری به دلیل عدم اعطای حق رانندگی، رای‌دادن و سفر بدون اجازه مردان برای زنان، مخالف عضویت عربستان‌سعودی در سازمان‌ملل بودند. فیلیپه بولوپیون، مدیر دیده‌بان حقوق‌بشر سازمان‌ملل به آسوشیتدپرس در این زمینه گفت که عربستان باید به «سرکوب فعالان حقوق‌بشر» پایان دهد و «حقوق زنان» را به رسمیت بشناسد. اما به هر ترتیب این کشور توانست برای اولین‌بار در چند سال گذشته در رای‌گیری پیروز شود. با این حال عربستان اعلام کرد که تا زمان ایجاد اصلاحاتی در نهاد شورای امنیت نمی‌تواند عضویت در این نهاد را بپذیرد. به گزارش نیویورک‌تایمز در بخشی از بیانیه عربستان‌سعودی آمده بود: «رژیم سوریه مردمش را با سلاح شیمیایی می‌کشد و می‌سوزاند اما جامعه جهانی هیچ واکنشی نشان نمی‌دهد و تحریم‌های بازدارنده‌ای نیز اعمال نمی‌شود. همه اینها یکی از شواهد انکارناپذیر ناتوانی شورای امنیت در انجام وظایف و مسوولیت‌هایش است.» عربستان‌سعودی یکی از حامیان مخالفان اسد است و در گذشته هم شورای امنیت را به دلیل پاسخ ناکافی به آشفتگی در خاورمیانه مورد انتقاد قرار داده بود. ماه گذشته هم وزیر خارجه عربستان‌سعودی به نشانه اعتراض سخنرانی خود در مجمع عمومی سازمان‌ملل را لغو کرد. عربستان همچنین شورای امنیت را به دلیل بی‌تفاوتی نسبت به گسترش سلاح‌های کشتار جمعی در منطقه سرزنش کرد؛ ناظران بر این باورند که به احتمال زیاد این بخش از بیانیه عربستان‌سعودی اشاره‌ای به پرونده هسته‌ای ایران بوده است. عربستان بارها نسبت به خطر ایران هسته‌ای هشدار داده است. عربستان هیچ‌گاه میان توانایی صلح‌آمیز هسته‌ای ایران و تولید بمب هسته‌ای تفاوتی قایل نشده است، این در حالی است که ایران بارها بر صلح‌آمیزبودن برنامه هسته‌ای‌اش تاکید کرده است. تصمیم عربستان‌سعودی برای نپذیرفتن این کرسی تعجب بسیاری را برانگیخت چراکه کارشناسان زیادی تلاش‌های عربستان برای عضویت غیردایم در شورای امنیت را بازتابی از آرزوهای پادشاهی این کشور برای تاثیر بیشتر در جنگ داخلی سوریه و همچنین مساله هسته‌ای ایران می‌دانستند. به نظر می‌رسد این حرکت عربستان‌سعودی منعکس‌کننده دلخوری این کشور از تصمیمات شورای امنیت در مورد سوریه است؛ شورایی که روسیه و چین، دو عضو از پنج عضو دایمش بارها تلاش‌های غرب و خواسته عربستان‌سعودی برای فشار به بشار اسد را به بن‌بست کشاندند. اگرچه اعضای غیردایم شورای امنیت می‌توانند توجه‌ها را در مورد مساله خاصی جذب کنند اما متقاعدکردن پنج عضو دایم شورای امنیت که دارای حق وتو هستند کار آسانی نیست. کارشناسان بر این باورند که از چهار عضو دیگر غیردایم شورای امنیت، نیجریه، لیتوانی و شیلی روابط نزدیکی با عربستان دارند و در صورت پذیرفتن عربستان برای عضویت در شورای امنیت، حداقل این چهار کشور می‌توانستند گروهی را تشکیل داده و تاثیر زیادی در شورای امنیت و مسایل حساس منطقه‌ای از جمله بحران سوریه، برنامه هسته‌ای ایران، مذاکرات صلح اعراب و اسراییل و همچنین اعمال تحریم‌های بیشتر بر کره‌شمالی داشته باشند. در کل کرسی‌های شورای امنیت سازمان‌ملل متحد از این جهت مهم هستند که کشورهای عضو آن در مسایل امنیتی و صلح در جهان قدرت تصمیم‌گیری خواهند داشت. پنج کشوری که در انتخابات روز پنجشنبه برگزیده شدند، از اول ژانویه سال ۲۰۱۴ میلادی به جای کشورهای گواتمالا، مراکش، پاکستان، توگو و جمهوری آذربایجان می‌نشینند. عربستان کمترین میزان رای را به دست آورد. از مجموع ۱۹۳ کشوری که در رای‌گیری شرکت کرده بودند، ۱۷۶ کشور به عضویت عربستان در شورای امنیت رای مثبت دادند. رای دو‌سوم از مجموع ۱۹۳ کشور هم کافی بود که عربستان انتخاب شود. چاد ۱۸۴ رای به‌دست آورد و دو کشور شیلی و نیجریه هر کدام ۱۸۶رای گرفتند و رتبه نخست هم به لیتوانی رسید که ۱۸۷رای به‌دست آورد. مدیر دیده‌بان حقوق‌بشر سازمان‌ملل گفت که کشورهای چاد، عربستان و نیجریه باید به خاطر نشستن بر این «کرسی» اوضاع را در کشورهایشان بهبود بخشند.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.