|

عماد افروغ:

رای مردم، پاسخ هوشمندانه اجتماعی بود

آقای افروغ، شما از منتقدان درون‌اردوگاهی سال‌های اخیر بودید که طبق صحبت‌های پیشین شما، حتی انتقادات شما کمتر مورد اعتنای همفکرانتان قرار گرفت، حالا نتایج انتخابات به باور تحلیلگران اجتماعی، واکنش اجتماعی مردم در پاسخ به مسایل رخ‌داده طی چند سال اخیر است، شما این تحلیل را قبول دارید؟ بله، من هم معتقدم که نتایج این انتخابات یک بازخورد اجتماعی است. بازخوردی از ناراحتی‌ها، گلایه‌ها و اعتراض‌های مردم به سیاست‌های دولتی طی سال‌های اخیر، مدیریتی که هم از نظر سیاسی و هم از نظر فرهنگی و اجتماعی تبعات و هزینه‌هایی به زندگی مردم و حاکمیت تحمیل کرد که با هیچ منطقی سازگار نبود. دولت قبل با شعار عدالت اجتماعی آمد اما مردم، عدالتی را لمس نکردند و حتی توزیع عدالت هم به‌هیچ‌وجه عادلانه نبود و بیشتر به شکاف طبقاتی کمک کرد. اما این به‌تنهایی مساله‌ساز نبود. عوامل دیگری هم دخیل بود که مردم در این انتخابات تعقل به خرج دادند و پاسخی اجتماعی دادند. در این چند سال ما شاهد بی‌اخلاق‌ترین، بی‌توجه‌ترین دولت به خواسته‌های مردم و ماکیاولیستی‌ترین دولت بودیم، هیچ دولتی در جمهوری‌اسلامی به این اندازه خلاف واقع نگفته بود، مردم شرایط و مشکلات را با پوست و گوشت خود درک می‌کردند و از طرف دیگر دولت می‌آمد و آمار‌های غیرواقعی می‌داد. آزادی‌های اجتماعی محدود شد، به شکل یک طرفه‌ای فضا امنیتی شد و آنچه غالب شد فضای تملق و چاپلوسی و مصلحت‌اندیشی‌های مخرب بود که به نام حقیقت رایج شد. همین شد که اگر توجه کنید شعار اکثر کاندیدا‌ها در این دوره در رد این مسایل بود و همه اینها باعث می‌شود که مردم حرکت اجتماعی را آغاز کنند و به دنبال تغییر این رویکرد باشند. شما به مصلحت‌اندیشی‌های کلان اشاره کردید، ما شاهد هستیم که فضای حاکم بر نتایج انتخابات با این مساله زاویه‌ای جدی دارد، این بازخورد اجتماعی به‌نظر شما چقدر متاثر از این نکته است و چه نهاد‌هایی بیشتر در تولید آن سهم داشته‌اند؟ این مصلحت‌اندیشی ناشی از یک مساله ساختاری است. منظور من تاکیدات مطرح در قانون اساسی کشور نیست، بلکه قوانین و مصلحت‌اندیشی‌های نانوشته‌ای است که در طول چند سال اخیر در کشور حاکم و مشکلاتی را تحمیل کرد. این مساله ناشی از تمرکزگرایی کشور‌هایی است که اقتصادی متکی بر نفت دارند. قبل از انقلاب هم ما با این مساله مواجه بودیم اما مساله بعد از انقلاب متفاوت شد، قبل از انقلاب رابطه ساختاری قدرت- ثروت وجود داشت و بعد از انقلاب علاوه بر قدرت - ثروت، قدرت- منزلت نیز شکل گرفت و روح ایدئولوژیک حاکم بر آن نیز این مساله را تقویت کرد و این سال‌ها، توهم منزلتی افزایش پیدا کرد و فضای مصلحت‌اندیشی نانوشته قالب شد. پیامد این فضای حاکم چه بود و چه مشکلاتی را تحمیل کرد؟ پیامد آن این بود که کوچک‌ترین نقد به اسم «تضعیف انقلاب» نوشته شد. اما ازهمه‌مهم‌تر از منظر اجتماعی این بود که مجریان این مصلحت‌اندیشی‌های نانوشته، بی‌اعتنا به نقد‌های مطرح‌شده، از سوی برخی چهره‌های نظریه‌پرداز مورد تایید قرار گرفتند و با تاکیدات ایدئولوژیک، سیاست‌های نادرست خود را پیش راندند. حالا با همه این تفاصیل به نظر شما، بازخورد اجتماعی کنونی، بیشتر متاثر از چه فاکتور‌های اجتماعی بوده است؟ به‌نظر من همه این مسایل باعث شد که مردم حضور پرشور و خیره‌کننده‌ای داشته باشند و به کسی رای بدهند که آنها را از این وضعیت خارج کند. نمی‌توان علتی را به‌صورت کلی نام برد، این بازخورد اجتماعی ناشی از ناهنجاری‌های نانوشته و تحمیل‌شده به مردم بود و جامعه هم با هوشمندی، پاسخی اجتماعی دادند.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.