مناقصه اکتشاف انرژی برای اولین بار در لبنان
محمد آزاد: لبنان دور ابتدایی تایید صلاحیت شرکتهایی که قرار است میادین گاز طبیعی و نفت کشور را اکتشاف و استخراج کنند، برگزار کرد. برای اکتشاف آبهای سواحل مدیترانهای لبنان، هم اکنون بیش از 52 شرکت از 25 کشور شرکت کردهاند که در میان آنها نام بزرگان صنعت نفت جهان به چشم میخورد: اگزون موبیل و شورون آمریکا، توتال فرانسه و استات اویل نروژ. در این میان 14 شرکت برای اپراتوری شرکت کردهاند؛ از جمله استات اویل، رویال داچ شل و انی ایتالیا. 39شرکت هم برای عملیات غیرعامل؛ از جمله شرکت ملی نفت کره، رزنفت روسیه و اینپکس کرپ ژاپن. دولت لبنان امیدوار است کشف نفت و گاز موجب شود سرمایه لازم را برای پرداخت بدهیهای دولت تا بن دندان مقروض فراهم کند و در عین حال مصرف داخلی انرژی کشور را پوشش دهد. لبنان هم اکنون با کمبود شدید انرژی روبهرو است و در بسیاری نقاط آن قطع چند ساعته برق اتفاقی روزمره به حساب میآید. لبنان کشوری است کوچک در کناره مدیترانه که با بحرانهای بسیار روبهرو است. در پایان سال گذشته مجتمع بانکهای لبنان میزان ناخالص بدهی عمومی کشور را رقمی معادل 4/55 میلیاد دلار اعلام کرد، یعنی 4/136درصد کل تولید ناخالص
داخلی. ماه گذشته، وزیر انرژی کشور، جبران بصیل در مصاحبهای اعلام کرد قراردادهای نفت و گاز کشور فوریه سال آینده نهایی خواهد شد. به علاوه تا 21 آوریل باید فهرست شرکتهای اکتشافی که میتوانند در آبهای نزدیک به اسراییل فعالیت کنند مشخص شود. لبنان سومین کشور در حوزه مدیترانه است که در مدت اخیر بازارهای نفت و گاز را به خود جلب کرده است. پیش از آن اسراییل و قبرس هدف شرکتهای بزرگ انرژی جهان قرار گرفتند. چند روز پیش از این «نوبل انرژی»، یک شرکت اسراییلی-آمریکایی، تخمین خود از میزان ذخایر میدان «تمار» واقع در اسراییل و در نزدیکی لبنان را بالاتر برد. قبرس هم که مشخص نیست چگونه میخواهد از بحران مالی نفسگیر مدت اخیر جان سالم به در برد، چشم امید به ذخایر قابل اکتشاف نفت و گاز در کشور خود دارد. ذخایر گازی در قبرس شناخته شدهاند و قبرس در حال جذب سرمایه و فناوری برای استخراج آن است. مناطقی که لبنان هم اکنون مدنظر دارد، در نزدیکی مناطقی است که پیش از این قبرس و اسراییل با موفقیت در آن گاز یافتهاند و احتمال اکتشاف موفق گاز در آن بالا است. بنا به اعلام «نوبل انرژی»، اپراتور میدان «تمار» اسراییل، این میدان روزانه
300میلیون پای مکعب گاز تولید خواهد کرد و ذخایر شناخته شده آن در حال حاضر حداقل 10تریلیارد پای مکعب است و این میزان رو به افزایش دارد. حوزه مدیترانه دارای 122تریلیون متر مکعب گاز و 7/1میلیارد بشکه نفت است. لبنان و قبرس هم قصد دارند از همین میادین اکتشاف و استخراج کنند. اما هم اکنون اسراییل دست بالا را دارد. به طورکلی ایدهآل اسراییل آن است خط لولهای احداث شود که همه کشورهای سهامدار در این میدان را در بر گیرد؛ یعنی اسراییل، ترکیه، قبرس و لبنان. اما مسایل سیاسی مانع این طرح اقتصادی است. لبنان نمیتواند به اسراییل بپیوندد و ترکیه به قبرس. میماند خط لولهای که اسراییل را به ترکیه وصل کند. این سناریو محتملترین سناریو است. در حقیقت مقدمات آن هم فراهم شده است. عذرخواهی نخستوزیر اسراییل از ترکیه، بابت فاجعه کشتی امدادی ترکیه که در راه غزه هدف قرار گرفت و پذیرش آن از سوی ترکیه، تنها مانع را هم از راه ترکیه برداشت که در صورت موافقت با این طرح بدون عذرخواهی اسراییل، میتوانست موجبات جنجال و اعتراض داخلی را فراهم آورد. اما خط لوله اسراییل-ترکیه، قبرس و لبنان را به شدت نگران میکند، چرا که اساسا موجب محو شدن آنها
از معادلات خط لوله خواهد شد. روسیه را هم نباید از نظر دور داشت. غول گازی جهان خصوصا نمیخواهد تسلطش را بر بازارهای اروپایی از دست بدهد. در نتیجه نمیخواهد گاز این حوزه به اروپا برود. به همین دلیل در اولین فرصت آقای پوتین به میدان تمار اسراییل رفت و برای گازپروم امتیازات انحصاری خریداری کرد. هدف روسیه به گفته تحلیلگران، انبار گاز تولیدی و تبدیل آن به الانجی و سپس صادرات آن به بازارهای آسیایی خود است. به همین منظور روسیه قصد دارد در یک پروژه الانجی معظم، پنجمیلیارددلار سرمایهگذاری کند.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.