تلفن اورژانس نفتی عربستان و ژاپن
روزنامه ژاپنی «نیکی» گزارش داد ژاپن و عربستانسعودی توافقی امضا خواهند کرد که بر اساس آن توکیو میتواند از عربستان درخواست نفت اضافه بر سازمان کند. بر اساس این توافق، میان دو دولت «خط داغ تلفنی» دایر خواهد شد تا ژاپن بتواند در شرایط حساس و فوقالعاده، مثلا حمله تروریستی، ناآرامی در خاورمیانه یا جهش ناگهانی قیمت نفت سریعا به مقامات سعودی دسترسی داشته باشد و نفت اضافه دریافت کند. به گزارش نیکی، توشیمیتسو موتگی، وزیر اقتصاد ژاپن جمعه به عربستان سفر کرد تا این قرارداد را نهایی کند. اگرچه عربستان اکنون بزرگترین تولیدکننده نفت اوپک است و همواره نیز تاکید کرده میتواند 5/2میلیون بشکه به تولید کنونی خود بیفزاید اما افزایش تقاضای داخلی و برنامه این کشور برای گسترش پالایشگاههای خود، به منظور تقویت توان صادرات محصولات پالایشی، مصرفکنندگان را از افت توان تولید صادراتی عربستان نگران کرده است.
به گزارش رویترز، یک نگرانی دیگر واردکنندگان شرایط پرتنش منطقه است که مهمترین آن مناقشه میان ایران و قدرتهای جهانی بر سر برنامه هستهای است. گزارش رویترز میافزاید این حرکت ژاپن که میخواهد خود را در صف اول دریافتکنندگان نفت اضافه عربستان قرار دهد، احتمالا از چشم دیگر واردکنندگان دور نخواهد ماند و به تحرکات آنان نیز خواهد افزود. ژاپن از دهه 70 میلادی به این سو از طریق آژانس بینالمللی انرژی جهت اطمینان از امنیت انرژی جهان همکاری گستردهای با کشورهای غربی واردکننده نفت داشته است. آمریتا سن از شرکت مشاوره «انرژی اسپکتس»، به خبرنگار «تربیون» گفته است: «این امر نشان میدهد واردکنندگان نفت، خصوصا مشتریان آسیایی تا چه حد از وضعیت شکننده خاورمیانه نگران هستند.» ژاپن در میان کشورهای صنعتی، یکی از وابستهترین آنها به واردات انرژی است. گزارش «تربیون» میافزاید که ژاپن تنها کشور نگران آسیایی نیست. چین و هند نیز هر دو به نحوی روزافزون برای تقویت اقتصاد خود به واردات نفت وابستهاند و در مقاطع بحرانی و حساس دسترسیشان به ذخایر نفتی بسیار کمتر از کشورهای قدرتمند غربی است. یک مقام رسمی وزارت اقتصاد ژاپن به رویترز گفته
است: «عربستان سعودی ظرفیت تولید اضافه زیادی دارد، درنتیجه هدف اصلی ملاقات وزیر اقتصاد با مقامات سعودی ارایه درخواست به عربستان جهت آمادگی برای کنترل بیثباتی در بازارهای جهانی نفت از طریق افزایش تولید است.» این مقام که نخواسته نامش فاش شود، به رویترز گفته معلوم نیست که وزیر از عربستان تقاضای «خط داغ تلفنی» کند، اما اگر هم چنین شود عجیب نیست، چون وزیر پیشین اقتصاد ژاپن نیز در سال 2011 همانند این درخواست را برای تضمین ثبات بازار داشته است: «مسایل زیادی درخصوص روابط نفتی از طریق ژاپن به ریاض منتقل شده است، آن هم برای مدتی طولانی، مثلا 10، 20 سال. این مساله نیز مطرح خواهد شد اما اینکه جزییات آن چگونه پیش خواهد رفت مشخص نیست. باید منتظر ماند.» ظاهرا قرار است ملاقاتهای آقای وزیر با کشورهای نفتی منطقه دنبالهدار باشد. وزارت اقتصاد ژاپن دیدار وزیر از امارات متحده عربی را نیز تایید کرده است. نگرانی ژاپن از امنیت انرژی خود با دو اتفاق مهم فزونی گرفته است. یکی فاجعه نیروگاه هستهای فوکوشیما در سال 2011 که سبب شد این کشور اغلب نیروگاههای هستهای خود را تعطیل کند. این اتفاق وابستگی اقتصاد ژاپن به سوختهای فسیلی را
از قبل نیز بیشتر کرده است. دیگری پافشاری کشورهای غربی بر تحریم ایران، که موجب شد در پایان سال 2012 تولید نفت ایران یک میلیون بشکه کاهش یابد و همچنین فشار بر مشتریانی چون ژاپن، که آمریکا از آنها میخواهد مستمرا واردات نفت خود را از ایران کاهش دهند. واردات نفت ژاپن از عربستان سعودی در سال 2012 مجموعا به 31 درصد کل نفت وارداتی این کشور رسید، یعنی 14/1 میلیون بشکه در روز که نسبت به سال قبل پنج درصد افزایش داشته که به گفته رویترز تا حدی برای جبران کاهش خرید نفت از ایران بوده است. عربستان سعودی در سال 2010 نیز قراردادی با ژاپن منعقد کرده که بر اساس آن باید 8/3 میلیون بشکه نفت برای مشتریان بزرگ آسیایی خود در پایگاه نفتی اوکیناوا ذخیره کند. جزییات درخواست جدید ژاپن؛ یعنی سقف درخواستی نفت اضافه، قیمت آن و حتی احداث «خط داغ تلفنی» هنوز مشخص نیست اما سفر وزیر اقتصاد ژاپن به منطقه تنها با این هدف، نشان از اهمیت موضوع دارد.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.