همنشینی مهر و ماه و شاهنامه در آذربایجان شرقی

نیما عظیمی

با نزدیک‌شدن به فصل گشایش مهر و فرهیختگی و دانش، مدرسه «مردانی آذر» واقع در روستای «نعمت‌اله» میزبان همایشی فرهنگی با درون‌مایه آیین ایران‌زمین بود. روستای نعمت‌اله یکی از روستاهای استان آذربایجان‌ شرقی‌ است که در بخش «صوفیان» شهرستان «شبستر» واقع شده است.
این همایش از ساعت ۱۱ جمعه سیزدهم شهریور ۱۴٠۵ برگزار شد. همایشی که سنگ‌بنای آن در سایه «حمایت‌های مالی» شخصی نیکوکار و ایران‌دوست گذاشته شده است. هم‌ او که علی‌رغم دوری از مام میهن، همچنان مهر زادگاهش را در دل دارد و نزدیک به یک دهه است که با هدف ساده نشاندن لبخند بر لبان کودکان -بی‌آنکه بی‌نیازی یا نیازمندی آنان ملاک این مهرورزی باشد- بی‌هیاهو و بی‌ادعا برای دانش‌آموزان روستای مذکور، اقلام آموزشی و فرهنگی تهیه می‌کند. امسال برای نخستین بار بر آن شدیم تا این حرکت ارزشمند، به منظور فرهنگ‌سازی بیشتر هم‌رسانی شود. در آغاز همایش، سرپرست آموزش و پرورش صوفیان، سلمان غریبه، سخنرانی کرد.
سپس لیلی خبازی، استاد دانشگاه و متخصص فرهنگ و زبان‌های ایران باستان، برای حاضران -که قریب‌به‌اتفاق آنان دانش‌آموزان مدرسه بودند- ابیاتی از شاهنامه حکیم ابوالقاسم فردوسی را خواند و داستان رستم و سهراب را تشریح کرد.
دقت نظر و استقبال پرشور دانش‌آموزان از شاهنامه و شاهنامه‌خوانی لیلی خبازی، دربردارنده این نکته بسیار تأمل‌برانگیز بود که نهادهای دولتی، به‌ویژه وزارت آموزش و پرورش -به همراه همه سلسله‌مراتب خود- در معرفی و شناساندن این شناسنامه تاریخ و فرهنگ ایران‌زمین تا چه اندازه کوشا بوده یا کوتاهی کرده‌اند.
شوربختانه در سیاست‌گذاری‌های وزارت آموزش و پرورش و به‌ تبع آن، در همه زیرمجموعه‌های این وزارت، به گنجاندن و ترویج فرهنگ شاهنامه و شاهنامه‌خوانی در مدارس، آن‌گونه که در شأن شاهنامه -این میراث ملی ایرانیان- باشد، اهمیت و اولویتی داده نمی‌شود. بنابراین شهروندان دغدغه‌مند، در قالب نهادهای اجتماعی و رسانه‌ای، بار سنگین اما شیرین این وظیفه ملی را بیشتر بر دوش گرفته و رستم‌وار و گُردآفریدگون در این راستا عاشقانه می‌کوشند.
باری! سوا از گلایه‌ها، بپردازیم به گزارش زیبایی‌های این روز: همایش فرهنگی مدرسه «مردانی آذر» روستای نعمت‌اله، یک روز خاطرانگیز را برای دانش‌آموزان و مردم این روستا به یادگار گذاشت.
آنچه در بخش مربوط به شاهنامه‌خوانی، بیش از همه جلب توجه کرد، استقبال پرشور و کنجکاوی عمیق دانش‌آموزان در مورد شاهنامه و داستان‌های آن بود. دانش‌آموزانی که پس از شنیدن داستان «رستم و سهراب»، خلاقانه و با اشتیاق فراوان، از سخنران شاهنامه درخواست داشتند که در مورد چندین موضوع دیگر، از‌جمله «جایگاه زن در شاهنامه» نیز سخن بگوید؛ بنابراین از جایگاه گُردآفرید در شاهنامه نیز برای این دانش‌آموزان گفته شد. دانش‌آموزان دختر و پسری که همچون ماه و خورشید بودند در اشتیاق و شور؛ و ایرانِ جان در این روز، شاهد همنشینی مهر و ماه و شاهنامه کنار هم بود. سپس و در «دومین بخش» از این ویژه‌برنامه، کتاب‌هایی با سرنویس داستان‌های گوناگون شاهنامه در دو رده سنی کودک و نوجوان، به یکایک دانش‌آموزان این مدرسه هدیه شد.
در «بخش سوم» نیز‌ دیگر بسته‌های فرهنگی که شامل مجموعه‌ای کامل از نوشت‌افزار بود، داخل و به همراه کوله‌پشتی‌های دانش‌آموزی به دانش‌آموزان هدیه شد.
این همایش فرهنگی که توسط شهروندان ایران‌دوست و با همکاری مدرسه «مردانی آذر» روستای نعمت‌اله صوفیان انجام گرفت، باری دیگر اثبات کرد که آذربایجان در ارج‌داشت فرهنگ سترگ ایران‌زمین، استوار و ثابت‌قدم است. خطه آذربایجان به گواه تاریخ، یکی از مدافعان سرسخت ایران است‌ که همواره کوشندگان خستگی‌ناپذیری را در ترویج فرهیختگی و زیست ایرانی در دامان خود پرورانده است.
لازم به ذکر است که «حامی مالی این همایش»، یک شهروند ایران‌دوست و دغدغه‌مند با نام مستعار «ش.م» و «عوامل اجرائی» آن نیز عبارت‌اند از: مائده عظیمی معلم پایه ششم مدرسه مقدس‌زاده مرند، معصومه حسن‌زاده مربی پیش‌دبستانی، سهراب سفیدجامه‌صوفیانی مدیر مدرسه مردانی آذر، «پریسا محمدی، مدیر مدرسه ابتدایی، خدیجه پورصادق صوفیانی» مدیر مدرسه احرار، فرزانه هاشم‌پور خبرنگار ماهنامه وطن‌یولی و نیما عظیمی سردبیر ماهنامه وطن‌یولی. با میزبانی شایسته مدرسه مردانی آذر.