نشست نخست‌وزیران شانگهای با تصویب اسناد همکاری اقتصادی و دیجیتال پایان یافت

به گزارش گروه رسانه‌ای شرق،

قاهر رسول‌زاده نخست‌وزیر تاجیکستان، اعلام کرد که در این نشست، بسته‌ای از اسناد در حوزه همکاری‌های تجاری و اقتصادی و توسعه فناوری‌های دیجیتال به تصویب رسید.

این اسناد شامل برنامه اقدام مشترک تا سال ۲۰۳۰ در چارچوب همکاری‌های چندجانبه تجاری و اقتصادی کشورهای عضو سازمان همکاری شانگهای، سند مفهومی پلتفرم دیجیتال حمل‌ونقل بین‌المللی چندوجهی و همچنین آیین‌نامه بانک اطلاعاتی پروژه‌های سرمایه‌گذاری در بخش صنعت است.

به گفته نخست‌وزیر تاجیکستان، توافق‌های حاصل‌شده حوزه‌هایی همچون حمل‌ونقل، لجستیک، دیجیتالی‌سازی، هوش مصنوعی، کشاورزی و انرژی را پوشش می‌دهند.

نخست وزیر تاجیکستان نشست‌های منظم سران دولت‌های سازمان همکاری شانگهای را سنتی ارزشمند و سازوکاری مهم برای بررسی مسائل همکاری‌های چندجانبه، توصیف کرد.

رسول‌زاده تاکید داشت که فضای دوستی، احترام متقابل و گفت‌وگوی سازنده در این سازمان به کشورهای عضو امکان می‌دهد، دیدگاه‌های خود را درباره روندهای توسعه اقتصادی منطقه و جهان تبادل کنند، اولویت‌های همکاری را مشخص سازند و روابط فرهنگی و بشردوستانه را گسترش دهند.

وی همچنین اعلام کرد، بیش از ۷۰ درصد تجارت خارجی این کشور با اعضای سازمان همکاری شانگهای انجام می‌شود و همکاری اقتصادی در چارچوب این سازمان بخش مهمی از راهبرد توسعه ملی دوشنبه به شمار می‌رود.

پیشنهاد عارف برای تأسیس بانک توسعه شانگهای

محمدرضا عارف، معاون اول رئیس‌جمهوری اسلامی ایران، در نشست نخست‌وزیران سازمان همکاری شانگهای بر ضرورت تبدیل ظرفیت‌های این سازمان به همکاری‌های عملی و ملموس اقتصادی، تجاری، مالی، انرژی، فناوری و بشردوستانه تأکید کرد. او گفت دسترسی مردم به دارو، آب، غذا و خدمات بهداشتی نباید تحت تأثیر منازعات سیاسی و فشارهای اقتصادی قرار گیرد و خواستار تقویت همکاری‌های مالی و بانکی، استفاده از پول‌های ملی و ایجاد سازوکارهای پرداخت مستقل میان اعضای سازمان شد.

عارف همچنین پیشنهاد تسریع در ایجاد بانک توسعه سازمان همکاری شانگهای برای تأمین مالی پروژه‌های مشترک و کاهش آثار تحریم‌ها و محدودیت‌های مالی را مطرح کرد. توسعه اقتصاد دیجیتال و هوش مصنوعی، تقویت کریدورهای حمل‌ونقل، ایجاد کنسرسیوم انرژی، گسترش همکاری‌های کشاورزی و امنیت غذایی و استفاده از ظرفیت ایران در کریدورهای منطقه‌ای از دیگر محورهای سخنان او بود. وی تأکید کرد اتصال ظرفیت‌های کشورهای عضو می‌تواند سازمان شانگهای را از یک واقعیت جغرافیایی به یک مزیت راهبردی اقتصادی و انسانی تبدیل کند.

چین خواستار رفع موانع تجاری در سازمان همکاری شانگهای شد

لی چیانگ نخست‌وزیر چین در این نشست خواستار رفع موانع تجاری و تسهیل رویه‌های مبادلات تجاری و سرمایه‌گذاری میان کشورهای عضو شد.

وی با تاکید بر ضرورت تسهیل تجارت و سرمایه‌گذاری، افزود: کشورهای عضو باید رویه‌های مربوط به این حوزه‌ها را ساده‌تر کنند تا ثبات زنجیره‌های تأمین جهانی تضمین شود.

لی همچنین با اشاره به تفاوت منابع و ظرفیت‌های فنی کشورهای عضو اظهار داشت که این تفاوت‌ها مانع همکاری نیست، بلکه می‌تواند به یک مزیت تبدیل شود.

نخست‌وزیر چین افزود سازمان همکاری شانگهای باید همچنان به تقویت همگرایی اقتصادی منطقه‌ای کمک کند.

تاکید بر تسهیل تجارت و کاهش هزینه‌های حمل‌ونقل

دانیار آمانگلدیف معاون اول نخست‌وزیر قرقیزستان در این نشست بر ضرورت تسریع جابه‌جایی کالا و کاهش هزینه‌های حمل‌ونقل میان کشورهای عضو سازمان همکاری شانگهای، تاکید کرد.

وی افزود: کشورهای عضو باید اجرای راهکارهای آزمایشی مشخص در مسیرهای حمل‌ونقل اولویت‌دار از جمله استفاده از اسناد الکترونیکی، اطلاع‌رسانی پیشاپیش درباره محموله‌ها و به‌کارگیری هماهنگ فناوری‌های نوین گمرکی را در دستور کار قرار دهند.

آمانگلدیف همچنین اعلام کرد که قرقیزستان آماده است پروژه‌های سرمایه‌گذاری مشترک را در مناطق و بسترهای اقتصادی خود پیش ببرد و منطقه ویژه اقتصادی و فناوری اطلاعات «تمچی» می‌تواند فرصت‌های بیشتری برای اجرای این طرح‌ها فراهم کند.

وی با اشاره به اهمیت همکاری‌های بلندمدت اقتصادی، بر ادامه تلاش‌ها برای ایجاد بانک توسعه سازمان همکاری شانگهای و اجرای توافق‌های مربوط به فناوری‌های نوین، علم و همکاری‌های بشردوستانه تأکید کرد.

پیشنهاد قزاقستان برای ایجاد شبکه مراکز هوش مصنوعی

اولژاس بکتنوف نخست‌وزیر قزاقستان نیز پیشنهاد ایجاد شبکه‌ای از مراکز هوش مصنوعی زیر نظر سازمان همکاری شانگهای را مطرح کرد.

این شبکه قرار است ظرفیت‌های فناوری و تخصصی کشورهای عضو را به یکدیگر پیوند دهد. چارچوب‌های اولیه این پیشنهاد پیش‌تر در نخستین مجمع کارشناسان سازمان همکاری شانگهای در حوزه هوش مصنوعی در آستانه ارائه شده بود.

همچنین استفاده از ظرفیت مرکز راهکارهای دیجیتال کمیسیون اقتصادی و اجتماعی سازمان ملل متحد برای آسیا و اقیانوسیه (اسکاپ) در آلماتی به‌عنوان یکی از پیشنهادهای مرتبط با این طرح مطرح شده است.

تجارت بیش از ۷۰۰ میلیارد دلاری اعضای سازمان

نورلان یرمکبایف دبیرکل سازمان همکاری شانگهای هم اعلام کرد حجم مبادلات تجاری کشورهای عضو این سازمان در سال ۲۰۲۵ از ۷۰۰ میلیارد دلار فراتر رفته است.

وی با اشاره به ضرورت حمایت از اجرای پروژه‌های چندجانبه، افزود: برای پیشبرد این طرح‌ها باید سازوکارهای حمایتی و مشوق‌های ویژه ایجاد شود.

به گفته یرمکبایف، تشکیل بانک توسعه سازمان همکاری شانگهای می‌تواند فرصت‌های تأمین مالی پروژه‌های مشترک را افزایش دهد.

در همین ارتباط، میخائیل میشوستین نخست‌وزیر روسیه اعلام کرد حجم تجارت این کشور با اعضای سازمان همکاری شانگهای در سال ۲۰۲۵ به ۳۰ تریلیون روبل رسیده و این رقم در نیمه نخست سال ۲۰۲۶ نیز ۱۸ درصد افزایش یافته است.

وی افزود بخش عمده تسویه‌حساب‌های تجاری روسیه با کشورهای عضو با استفاده از ارزهای ملی انجام می‌شود و این روند ظرفیت مناسبی برای گسترش همکاری‌های اقتصادی و اجرای پروژه‌های مشترک ایجاد کرده است.

بر اساس اعلام دبیرکل سازمان همکاری شانگهای، نشست بعدی شورای سران دولت‌های کشورهای عضو این سازمان در ازبکستان، برگزار خواهد شد.