دلایل گرفتگی ممبران دستگاه تصفیه آب صنعتی چیست؟
گرفتگی ممبران های دستگاه تصفیه آب صنعتی یکی از مشکلات رایج در این دستگاه می باشد که برای جلوگیری از گرفتگی و رفع گرفتگی ها راه حل های مختلفی وجود دارد.
به طور کلی گرفتگی ممبران به تشکیل رسوب مواد نا خواسته بر روی سطح و یا درون حفره های ممبران دستگاه تصفیه آب صنعتی اطلاق می شود. که این موضوع باعث کاهش نمک زدایی و عبور آب از ممبران های می شود. گرفتگی ممبران به دو شکل رخ می دهد: گرفتگی سطحی و گرفتگی درون حفره ها. در سیستم اسمز معکوس RO رایج ترین نوع گرفتگی، گرفتگی سطحی ممبران می باشد چرا که ساختار غشا های آن فشرده و غیرقابل نفوذ است. خوشبختانه گرفتگی سطحی غشا ها راحت تر قابل کنترل است و با استفاده از تغییر در کیفیت آب ورودی، تغییر شرایط هیدرودینامیک و یا شست و شوی شیمیایی می توان مشکل را حل کرد.
منشا گرفتگی ممبران های اسمز معکوس RO
منشا گرفتگی غشا ها را می توان به گرفتگی زیستی، آلی، معدنی و کلوییدی دسته بندی کرد. در عمل گرفتگی ممبران ترکیبی از انواع رسوب گذاری است. که در ادامه به توضیح آن ها می پردازیم.
گرفتگی زیستی
رسوب گذاری زیستی به معنای جذب و تکثیر میکروارگانیسم ها بر روی سطح ممبران است. یا به معنای دیگر تشکیل بیوفیلم در حجم بالا بر روی ممبران است که خسارات مالی زیادی بر جای می گذارد. برای رشد میکرو ارگانیسم ها بر روی غشای ممبران ها سه عامل، جنس سطحی ممبران، واکنش سطحی باکتریایی و شرایط عملیاتی اثر گذار هستند. شرایط میکروبی شامل میزان آب گریزی، بار سطحی و ساختار سطح میکروارگانیسم است. ویژگی های ممبران شامل میزان آبگریزی سطح ممبران، بار سطحی و خواص شیمیایی سطح غشا است.
راه حل رفع گرفتگی زیستی ممبران RO
این نوع گرفتگی خطرناک ترین نوع گرفتگی در ممبران ها به شمار می رود. انجام فرایند پیش تصفیه مناسب و همچنین کاهش مواد مغذی آب می تواند گرفتگی زیستی را کاهش دهد. بنابراین دلیل وجود فیلتر های شنی، کربنی و کارتریجی پیش از RO در دستگاه تصفیه آب صنعتی حذف مواد مغذی و میکروارگانیسم ها است. همچنین با استفاده از مواد شیمیایی مانند اسیدی و بازی می توان میکروارگانسیم ها را از بین برد.

گرفتگی ممبران ها بر اثر مواد آلی
همانطور که از نام آن پیداست گرفتگی ممبران بر اثر مواد آلی اتفاق می افتد. مواد پروتئینی، پلی ساکارید، آمینو اسید، اسید های آلی و اجزای سلولی همگی از مواد آلی به شمار می روند که موجب گرفتگی غشا در دستگاه آب شیرین کن صنعتی می شوند. سه عامل کیفیت آب ورودی، واکنش مواد آلی با سطح ممبران و واکنش مواد آلی با هم مهم ترین عوامل اثر گذار بر میزان گرفتگی ممبران ها می باشند.
رسوب گذاری مواد معدنی
انحلال پذیری برخی از مواد معدنی در آب بسیار ناچیز است همچنین غلظت برخی از یون ها در آب انقدر بالاست که منجر به تشکیل شرایط فوق اشباع در آب می شود. در نتیجه هنگام عبور همچین آب هایی از میان روزنه ها غشا مواد معدنی بر روی سطح ممبران به دام می افتند که منجر به گرفتگی ممبران می شود. کلسیم سولفات و کلسیم کربنات دو عامل مهم و اصلی در گرفتگی غشا ها به شمار می روند. اما در کنار این مواد معدنی دیگر مانند کلسیم فسفات، باریم سولفات و غیره نیز از عوامل گرفتگی غشا ها محسوب می شوند.
راه حل رفع گرفتگی غشا ها به دلیل رسوب مواد معدنی
استفاده مواد شیمیایی مانند آنتی اسکالانت ها میتواند تا حد زیادی از رسوب گذاری مواد معدنی بر روی غشا ها جلوگیری کنند. هم چنین سیستم شست و شوی CIP یک راه حل مناسب برای مقابله با این مشکل است.
گرفتگی کلوئیدی
مواد کلوئیدی ذرات معلقی هستند که اندازه ذرات آن ها بین چند نانو متر تا یک میکرومتر است. گرفتگی کلوئیدی به عوامل مختلفی مانند سایز ذرات و بار ذرات بستگی دارد.
روش های کنترل گرفتگی ممبران ها
اولین راه حل برای جلوگیری از گرفتگی ممبران ها انجام پیش تصفیه بر روی آب است. از جمله فرایند های رایج برای پیش تصفیه آب، استفاده از فیلتر شنی، فیلتر کربنی، سختی گیر و میکرو فیلتراسیون و اولترا فیلتراسیون است. برای تصفیه آب دریا معمولا از اولترا فیلتراسیون به همراه میکرو فیلتراسیون استفاده می شود. اما برای پیش تصفیه آب چاه و یا سطحی با استفاده فیلتر شنی و کربنی می توان تا حد زیادی از گرفتگی ممبران ها جلوگیری کرد. همچنین ضدعفونی کردن نیز پیش از ورود آب به غشا ها ممبران رایج است. به این ترتیب هم آب خروجی عاری از میکروب ها است و هم از گرفتگی غشا می توان تا حد زیادی جلوگیری کرد.

یکی دیگر از اقدامات پیشگیرانه خاموش نکردن دستگاه تصفیه آب صنعتی برای طولانی مدت است. چرا که خاموش شدن دستگاه باعث باقی ماندن آب درون ممبران ها و رسوب کردن مواد مختلف بر روی غشا می شود.
دومین قدم برای رفع گرفتگی ممبران ها نظارت بر عملکرد و شست و شوی ممبران ها است. در صورتی که دبی آب کاهش پیدا کرد و یا کیفیت آب تصفیه شده پایین آمد باید بلافاصله اقدامات بعدی بر روی ممبران صورت بگیرد. معمولا دوره های شست و شوی CIP به صورت بازه های زمانی چند ماهه بر روی ممبران ها اعمال می شود. این سیستم با اسید، باز و آب تصفیه شده ممبران ها را شسته و کاملا غشا ها را از هرگونه رسوب پاک می کنند.
چگونه گرفتگی غشای دستگاه تصفیه آب صنعتی را به حداقل برسانیم؟
به طور واضح نمی توان گرفتگی غشا ها را به صفر رسانید. اما می توان آن را کم کرد. در صورتی که دستگاه تصفیه آب صنعتی شما یک پکیج کامل متشکل از پیش تصفیه مناسب شامل فیلتر شنی، فیلتر کربنی و فیلتر کارتریجی، سیستم تزریق آنتی اسکالانت مناسب، سیستم اتو فلاش و سیستم CIP است. کاهش هزینه های اولیه در ازای جذف هریک از این تجهیزات در نهایت منجر به گرفتگی مداوم ممبران های می باشد که هزینه های بیشتری در طول بهره برداری به همراه دارد. گروه صنعتی آب سازه با سابقه درخشان در ساخت دستگاه آب شیرین کن صنعتی، این دستگاه ها را به صورت کامل و با بهترین ممبران های آمریکایی ارائه می دهد. برای خرید کافی است آب سازه را در گوگل سرچ و یا با ما تماس بگیرید.