زغالسنگ و آینده متزلزل نفت
روند تولید خودروهای برقی بهسرعت رو به افزایش است و کشورهایی که بیشترین نفت جهان را وارد و مصرف میکنند، پیشتازان برقیسازی خودروها در جهان هستند. چین و کشورهای اروپایی و آمریکا بهسرعت به سمت جایگزینی خودروهای بنزینسوز و گازوئیلسوز با خودروهای برقی حرکت میکنند و چین به عنوان بزرگترین واردکننده نفت از ایران، بزرگترین تولیدکننده خودروهای برقی در جهان است.
به گزارش گروه رسانهای شرق،
حسین میرافضلی
روند تولید خودروهای برقی بهسرعت رو به افزایش است و کشورهایی که بیشترین نفت جهان را وارد و مصرف میکنند، پیشتازان برقیسازی خودروها در جهان هستند. چین و کشورهای اروپایی و آمریکا بهسرعت به سمت جایگزینی خودروهای بنزینسوز و گازوئیلسوز با خودروهای برقی حرکت میکنند و چین به عنوان بزرگترین واردکننده نفت از ایران، بزرگترین تولیدکننده خودروهای برقی در جهان است. بدون شک طی 10 سال آینده بخش قابل توجهی از خودروهای جهان برقی خواهند بود. با برقیشدن خودروها دیگر بنزین و گازوئیل نیست که خودروها را به حرکت درمیآورد، بلکه برق عامل حرکت خودروهای جهان خواهد بود. شرکتهای بزرگ خودروساز جهان تا 10 سال آینده تولید خودروهای بنزینسوز و گازوئیلسوز را متوقف میکنند و این را به عنوان برنامه و استراتژی خود اعلام کردهاند. طی 80 سال گذشته آنچه باعت ارزشمندترشدن نفت نسبت به زغالسنگ شده بود، ارزش حرارتی نفت نسبت به زغالسنگ نبود، بلکه نبود امکان استفاده از زغالسنگ به عنوان سوخت خودروها بود و اکنون با برقیشدن خودروها این محدودیت از بین میرود و زغالسنگ طی مدت کوتاهی جای نفت را خواهد گرفت. کل ذخایر نفت قابل برداشت جهان 1500 میلیارد بشکه معادل 250 میلیارد تن و میزان ذخایر زغالسنگ قابل برداشت جهان 1100 میلیارد تن است. ارزش حرارتی نفت خام حدود صد هزار کیلوکالری و ارزش حرارتی زغالسنگ حدود 7500 کیلوکالری است (حدود 80 درصد نفت خام در پالایشگاهها به بنزین و گازوئیل تبدیل میشود). با هر تن زغالسنگ حرارتی میتوان حدود 3.5 مگاوات برق تولید کرد. قیمت هر تن نفت 420 دلار و قیمت هر تن زغالسنگ کمتر از 200 دلار است. حجم سرمایهگذاری برای تولید یک تن زغالسنگ50 تا 100 دلار و حجم سرمایهگذاری برای تولید یک تن نفت خام دهها هزار دلار است. بنابراین با برقیشدن خودروها نفت خام از نظر حجم سرمایهگذاری و از نظر قیمت تمامشده و قیمت محصول قادر به رقابت با زغالسنگ نخواهد بود. از طرف دیگر با سرمایهگذاری در معدن زغالسنگ در مدت کوتاهی میتوان به تولید مد نظر دست یافت، اما در میادین نفت برداشت بیش از حد معینی قابل افزایش نیست و به میدان آسیب وارد میشود. حتی ممکن است مخزن از بین برود، بنابراین این شرایط مخزن نفت است که به سرمایهگذار دیکته میکند چه میزان در روز میتواند نفت برداشت کند اما در معدن زغالسنگ این سرمایهگذار است که بر اساس نیاز و میزان سرمایهگذاری از معدن برداشت میکند.
مقایسه برق حاصل از نیروگاههای زغالسنگ با بنزین در خودروهای برقی و بنزینی: استفاده مستقیم بنزین در خودرو 40 تا 50 درصد راندمان دارد.
راندمان نیروگاههای زغالسنگ تا برق رسیده به خودرو حدود 40 درصد است. حجم سرمایهگذاری برای بهرهبرداری معدن زغالسنگ بسیار کمتر از حجم سرمایهگذاری برای احداث پالایشگاه نفت است. تعداد قطعات خودروهای بنزینسوز حدود 10 برابر تعداد قطعات خودروهای برقی است.
تفاوت بسیار چشمگیر حجم سرمایهگذاری برای تولید یک تن نفت نسبت به تولید یک تن زغالسنگ، تولید برق با زغالسنگ و جایگزینی خودروهای برقی با خودروهای بنزینسوز و گازوئیلسوز را کاملا اقتصادی کرده است بنابراین میزان تولید و مصرف زغالسنگ طی 10 سال آینده افزایش قابل توجهی خواهد یافت.
در چهار دهه گذشته تحریمها هزینههای بسیار سنگین و سرسامآوری برای اقتصاد ایران به دنبال داشته است. چنانچه در این چهار دهه با سرمایهگذاری در میادین نفت، تولید نفت را به طور میانگین به هفت میلیون بشکه در روز میرساندیم، با لحاظ متوسط قیمت 60 دلار در طی 40 سال قادر بودیم سالانه بیش از صد میلیارد دلار نفت صادر نکنیم و چهار هزار میلیارد دلار در زیرساختها و ایجاد سرمایه برای نسلهای آینده در داخل و خارج کشور سرمایهگذاری کنیم.
یادداشت کامل را در سایت شرق بخوانید
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.
