مردم اعلام میکنند توان خرید دارو و تجهیزات مورد نیاز خود را ندارند/ برای کاهش قیمت دارو ۱۵۰ همت نیاز است
حسینعلی شهریاری گفت: مردم اعلام میکنند توان خرید دارو و تجهیزات مورد نیاز خود را ندارند.
به گزارش گروه رسانهای شرق،
حسینعلی شهریاری رئیس کمیسیون بهداشت و درمان مجلس شورای اسلامی ضمن روایت لحظه شنیدن خبر حمله به بیت رهبر معظم انقلاب و تشریح فضای حاکم بر مراکز درمانی در آن لحظه، از اقدامات کمیسیون بهداشت و درمان در جنگ رمضان، رصد مستمر مراکز درمانی، پیگیری وضعیت مجروحان، ذخایر استراتژیک دارو و تجهیزات پزشکی و آمادگی بیمارستانها برای ارائه خدمات به حادثهدیدگان سخن گفت.
مشروح این گفتوگو را در ادامه میخوانید:
زمانی که بیت رهبر معظم انقلاب مورد حمله رژیم صهیونیستی و آمریکای جنایتکار قرار گرفت کجا بودید و پس از شنیدن این خبر چه حس و حالی داشتید؟
زمانی که به بیت رهبر معظم انقلاب حمله شد، حدود ساعت ۱۰ صبح بود و در درمانگاه مشغول معاینه بیماران بودم در همان لحظه، خانمی حدود ۵۰ ساله که استاد بازنشسته دانشگاه بود و برای معاینه مراجعه کرده بود، پشت دستگاه نشسته بود و چشم ایشان را معاینه میکردم که با شنیدن صدای انفجار به شدت نگران شد، شروع به گریه کرد و با نگرانی اعلام کرد که به بیت رهبر معظم انقلاب حمله شده است.
در ابتدا به ایشان و سایر حاضران گفتم هنوز ابعاد دقیق حادثه مشخص نیست و نباید پیش از اطلاع رسمی دچار نگرانی و اضطراب شد با این حال، فضای درمانگاه به شدت تحت تأثیر قرار گرفت و مشاهده کردم که بسیاری از پرسنل و کادر درمان نیز نگران و مضطرب شدهاند و در ادامه اعلام شد که درمانگاه تعطیل خواهد شد.
در آن شرایط تأکید کردم که انشاءالله حادثه به آن شکلی که تصور میشود رخ نداده و با وجود شرایط ایجادشده، ما موظف هستیم روند خدمترسانی به بیماران را متوقف نکنیم و مسئولیت حرفهای خود را انجام دهیم به همین دلیل از بیماران خواستم آرامش خود را حفظ کنند تا روند درمان ادامه پیدا کند.
واقعاً تا روزی که موضوع به صورت رسمی اعلام شد، باور این مسئله برای بنده بسیار دشوار بود و دلیل آن نیز ارتباط نزدیک و مستمری بود که از سال ۶۶ و از زمانی که امام شهیدمان در جایگاه ریاست جمهوری قرار داشتند، با ایشان داشتم.
در طول سالهای فعالیت در کمیسیون بهداشت و درمان، هر زمان در حوزه سلامت، به ویژه در زمینه دارو و تجهیزات مصرفی پزشکی، با مشکلات جدی مواجه میشدیم و احساس میکردیم دولتها یا حتی مجلس به تنهایی قادر به حل برخی مسائل نیستند، نامههای محرمانهای خدمت رهبر معظم انقلاب ارسال میشد و معظمله با درایت و اشراف کامل، دستورات لازم را صادر میکردند که در بسیاری از موارد منجر به حل مشکلات میشد.
حتی در مقاطعی با دستور مستقیم ایشان، از منابع صندوق ذخیره ارزی برای رفع مشکلات حوزه سلامت برداشت صورت گرفت تا مسائل مرتبط با دارو، تجهیزات پزشکی و نیازهای فوری نظام سلامت برطرف شود.
حادثه حمله به بیت رهبر معظم انقلاب واقعاً بسیار تلخ، ناگوار و سنگین بود، اما از یک منظر میتوان گفت امام شهیدمان به آرزوی دیرینه خود رسید و شخصیتی که ۸۶ سال عمر پربرکت داشت و همواره در سخنان و دعاهای خود از خداوند متعال طلب شهادت میکرد، طبیعتاً بالاترین آرزویش رسیدن به چنین مقامی بود.
البته شهادت ایشان ضایعهای بزرگ برای امت اسلامی، ملت ایران و آزادگان جهان محسوب میشود و بدون تردید خلأ بزرگی ایجاد کرد با این حال معتقدم دشمنان در این محاسبه دچار خطای راهبردی شدند؛ همانگونه که امام شهیدمان در مورد شهید حاج قاسم سلیمانی فرمودند که شهید سلیمانی از سلیمانی زنده خطرناکتر است، معتقدم امام شهید ما نیز در استمرار مسیر، آرمانها و تأثیرگذاری راهبردی، اثرگذارتر از گذشته خواهد بود.
به ویژه با تحولات اخیر، دشمنان مرتکب اشتباه بزرگی شدند و اگر شناخت دقیقتری از پیامدهای این اقدام و تحولات آینده داشتند، هرگز چنین تصمیمی اتخاذ نمیکردند به اعتقاد بنده، این اتفاق نه تنها موجب تضعیف جریان مقاومت و انسجام امت اسلامی نخواهد شد، بلکه آثار و پیامدهای آن در آینده بیش از گذشته نمایان خواهد شد.
کمیسیون بهداشت و درمان در جنگ رمضان چه اولویتهایی را در دستور کار قرار داد، چه اقدامات نظارتی انجام شد و چه تعداد بازدید میدانی از مراکز درمانی به ویژه مراکزی که مورد حمله رژیم آمریکا و رژیم صهیونیستی قرار گرفت، داشت؟
به عنوان رئیس کمیسیون بهداشت و درمان، به دلیل برخی ضرورتها و مسائل مرتبط، در تهران حضور داشتم اما اعضای کمیسیون در حوزههای انتخابیه و سراسر کشور به صورت مستمر وضعیت بیمارستانها، مراکز بهداشتی و درمانی و ظرفیت خدمترسانی را رصد میکردند.
اعضای کمیسیون در استانهای مختلف با رؤسای دانشگاههای علوم پزشکی، مدیران مراکز درمانی و مسئولان حوزه سلامت جلسات مستمر برگزار کردند تا شرایط میدانی و نیازهای احتمالی به طور دقیق بررسی شود.
بنده نیز در تهران تقریباً به صورت روزانه با وزیر بهداشت، معاونان وزارتخانه و سایر مسئولان ذیربط در ارتباط بودم و بخشی از این جلسات حضوری و بخشی دیگر به صورت تلفنی برگزار میشد تا بتوانیم به صورت مستمر وضعیت حوزه سلامت و مشکلات احتمالی را رصد کنیم و یکی از اصلیترین نگرانیهای ما این بود که تعداد حادثهدیدگان و مجروحان تا چه میزان افزایش خواهد یافت و آیا بیمارستانهای کشور از ظرفیت لازم برای ارائه خدمات برخوردار هستند یا خیر.
خوشبختانه از قبل در مجلس پیشبینی شده بود که کشور باید دارای ذخایر استراتژیک ۶ ماهه دارو و تجهیزات مصرفی پزشکی باشد و در همین راستا، با مکاتباتی که با امام شهیدمان انجام شد، یک میلیارد یورو برای رفع مشکلات این حوزه اختصاص یافت تا نیازهای ضروری نظام سلامت تأمین شود.
البته درباره اینکه این منابع دقیقاً تا چه میزان در مسیر پیشبینیشده هزینه شد، بحثهای مختلفی وجود دارد که در این مجال وارد جزئیات آن نمیشوم، اما ۳۰۰ میلیون دلار از این منابع برای رفع مشکلات دانشگاهها اختصاص یافت و درباره بخش دیگر نیز وزارت بهداشت اعلام کرده است که ذخایر استراتژیک مورد نیاز پیشبینی و تأمین شده است همچنین بازدیدهای میدانی از بیمارستانهایی که مجروحان و حادثهدیدگان در آنها بستری بودند، انجام شد که عمدتاً شامل بیمارستانهای بزرگ دانشگاهی بود و در این بازدیدها با مجروحان، همراهان، کادر پرستاری، پزشکان و مدیران بیمارستانی گفتوگو میکردیم تا از نزدیک در جریان وضعیت موجود، نیازها و مشکلات احتمالی قرار بگیریم و خدا را شاکریم که هیچگاه تعداد مجروحان به حدی نرسید که ظرفیت بیمارستانهای کشور پاسخگو نباشد.
با آغاز جنگ، وزارت بهداشت بخشنامه کرد که اعمال جراحی غیراورژانسی یا الکتیو متوقف شود تا تختهای بیمارستانی برای شرایط اضطراری و پذیرش احتمالی مجروحان آزاد باشد و از نظر تختهای ICU نیز با توجه به توسعه قابل توجه این ظرفیتها در دوران کرونا، کشور در این حوزه با مشکل خاصی مواجه نشد و آمادگی لازم وجود داشت و در مجموع جامعه پزشکی کشور اعم از پزشکان، پرستاران، نیروهای اورژانس و سایر کادر درمان با تمام توان پای کار بودند، مراکز درمانی را ترک نکردند و در سریعترین زمان ممکن خدمات لازم را به حادثهدیدگان این جنگ تحمیلی ارائه کردند.
جنگ طبیعتاً عوارض، هزینهها و تبعات خاص خود را دارد و مشکلات متعددی برای هموطنان ما ایجاد میکند اما جامعه پزشکی کشور همانند دوران ۸ سال دفاع مقدس که در کنار مردم حضور داشت و شهدای زیادی تقدیم کرد، و همچنین مانند دوران کرونا که بار دیگر در خط مقدم خدمترسانی قرار گرفت و شهدایی را تقدیم نظام سلامت کرد، در این مقطع نیز پای کار بود البته وقتی از جامعه پزشکی سخن میگوییم، منظور صرفاً پزشکان نیستند، بلکه مجموعه نظام سلامت مدنظر است؛ از بهورزانی که در خانههای بهداشت فعالیت میکنند و نخستین سطح ارائه خدمات را بر عهده دارند، تا کادر بهداشتی که در حال رصد و پیگیری مسائل بهداشتی کشور هستند همچنین پرسنل اورژانس، نیروهای خدماتی، نگهبانان بیمارستانها، پرستاران و تمامی کارکنانی که در مراکز درمانی فعالیت دارند، همگی جزئی از این مجموعه محسوب میشوند.
گاهی برخی افراد تصور میکنند وقتی از جامعه پزشکی صحبت میشود، صرفاً پزشکان مدنظر هستند یا مثلاً رانندگان آمبولانسها در این تعریف دیده نمیشوند، در حالی که واقعیت این است که نظام سلامت یک کار تیمی و منسجم است و تنها در قالب یک تیم هماهنگ میتوان خدمات مناسب و مؤثری به بیماران ارائه داد.
خوشبختانه در جنگ ۱۲ روزه نیز همین روحیه حاکم بود و در جنگ ۴۰ روزه و همچنین حوادث ۱۸ و ۱۹ دیماه نیز جامعه پزشکی کشور با تمام ظرفیت در صحنه حضور داشت و خدمات لازم را ارائه کرد و این همراهی و حضور مؤثر جای تقدیر و تشکر دارد، چرا که جامعه پزشکی هیچگاه خود را جدا از مردم ندانسته و در تمامی سختیها، بحرانها و شرایط دشوار در کنار مردم بوده و خدمترسانی کرده است.
اشاره کردید به ذخیره ۶ ماهه دارو. در حال حاضر یکی از دغدغههای مردم، گرانی دارو و تجهیزات پزشکی است، کمیسیون بهداشت از طریق وزارت بهداشت، سازمان غذا و دارو و سازمان برنامه بودجه چه پیگیریهایی داشته و چه اقداماتی باید برای کنترل این شرایط انجام شود؟
ما همواره در حوزه دارو و تجهیزات پزشکی، چه در بخش تجهیزات مصرفی پزشکی و چه در حوزه تجهیزات سرمایهای، دغدغههای جدی داشتهایم و هیچگاه به نقطهای نرسیدهایم که با آرامش خاطر بگوییم دیگر نگرانی خاصی در این حوزه وجود ندارد و همه امور به موقع و بدون مشکل انجام میشود.
به همین دلیل همواره جلسات متعددی با دستاندرکاران این حوزهها برگزار کردهایم و مسائل و مشکلات موجود را به صورت مستمر پیگیری و منتقل کردهایم و موضوع دارو و تجهیزات پزشکی از جمله حوزههایی است که کوچکترین اختلال در آن میتواند به طور مستقیم بر سلامت مردم اثرگذار باشد و به همین دلیل همواره یکی از اولویتهای اصلی کمیسیون بهداشت و درمان بوده است.
در بسیاری از موارد، مسائل و دغدغههای حوزه سلامت را مستقیماً به رئیسجمهور منتقل میکردیم و هر زمان که پیگیریها در سطوح اجرایی به نتیجه مطلوب نمیرسید و شخصا به محضر رهبر معظم انقلاب نامه مینوشتم و معظمله نیز دستورات لازم را صادر میفرمودند که در بسیاری از موارد منجر به رفع مشکلات میشد. در حال حاضر نیز علیرغم اینکه اعلام شده ذخایر استراتژیک ۶ ماهه دارو و تجهیزات پزشکی پیشبینی شده است، اما واقعیت این است که کشور تحت تحریم قرار دارد و همچنان در برخی اقلام دارویی با کمبود مواجه هستیم البته مردم اطمینان داشته باشند که این موضوعات به صورت مستمر از سوی کمیسیون بهداشت و درمان پیگیری میشود، به ویژه در حوزه بیماران سرطانی، بیماران خاص و صعبالعلاج که حساسیت موضوع برای ما دوچندان است.
در موضوع افزایش قیمت دارو و تجهیزات پزشکی نیز جلسات متعددی با رئیسجمهور برگزار کردهایم و پیش از این نیز مکاتبات متعددی در این خصوص انجام شده بود و زمانی که بحث حذف کامل ارز ترجیحی مطرح شد، پیش از آن ارز ۴۲۰۰ تومانی در این حوزه اختصاص پیدا میکرد همواره این نقد مطرح بود که ارز ترجیحی در محل واقعی خود مصرف نمیشود که این مسئله تا حدی نیز صحیح بود به عنوان مثال در حوزه کالاهای اساسی و دارو، سالانه حدود ۱۲ میلیارد دلار برای کالاهای اساسی و دارو اختصاص پیدا میکرد که سهم دارو در بسیاری از مواقع بین ۳.۵ تا ۵ میلیارد دلار بود، اما با وجود این تخصیصها، همچنان مردم در حوزه تأمین دارو و تجهیزات با مشکل مواجه بودند، چرا که بخشی از این منابع در محلهای دیگر مصرف میشد بر همین اساس، رئیسجمهور، دولت و رئیس مجلس معتقد بودند که باید ارز ترجیحی حذف شود، اما تأکید بر این بود که مابهالتفاوت ناشی از حذف ارز ترجیحی باید در انتهای زنجیره به مردم و بیمهها اختصاص یابد.
تجربه مجلس در این زمینه چندان موفق نبود؛ به این معنا که مجلس منابع لازم را در بودجه پیشبینی میکرد تا این اعتبارات در اختیار بیمهها قرار گیرد و بیمهها هزینه خدمات را پوشش دهند تا پرداختی از جیب مردم افزایش پیدا نکند و بر اساس سیاستهای کلی و ابلاغی رهبر شهیدمان نیز مقرر شده بود که حداکثر پرداختی از جیب مردم در حوزه سلامت از ۳۰ درصد فراتر نرود که متأسفانه این هدف صرفاً در دو سال ابتدایی دولت اول آقای روحانی تا حدودی محقق شد و پرداختی از جیب مردم به حدود ۳۰ درصد رسید، اما پس از آن دیگر این وضعیت استمرار پیدا نکرد و اکنون با کمال تأسف باید اعلام کنم که میزان پرداختی از جیب مردم در حوزه سلامت در حال حاضر بین ۵۵ تا ۷۰ درصد برآورد میشود؛ البته آمارهای مختلفی در این زمینه وجود دارد و این خود یکی از مشکلات ساختاری ماست که تاکنون نتوانستهایم به یک آمار دقیق، مستند و منسجم که مورد پذیرش همه دستگاهها باشد، دست پیدا کنیم.
واقعیت این است که امروز پرداختی از جیب مردم بسیار بالا رفته و پیامکها، تماسها و مراجعات متعددی از سوی مردم دریافت میکنیم که اعلام میکنند توان خرید دارو و تجهیزات مورد نیاز خود را ندارند و اگرچه دولت، علیرغم برخی دیدگاهها، نرخ ارز ترجیحی را از ۴۲۰۰ تومان به ۲۸ هزار و ۵۰۰ تومان تغییر داد، اما طبیعی است که این تغییر به معنای افزایش قابل توجه هزینههاست وقتی ارز ۴۲۰۰ تومانی حذف و به ۲۸ هزار و ۵۰۰ تومان تبدیل میشود، به صورت طبیعی قیمتها حداقل حدود ۷ برابر افزایش پیدا میکند از سوی دیگر، ارز ترجیحی که برای دارو و تجهیزات تخصیص داده میشود، عملاً تنها حدود ۳۰ درصد قیمت تمامشده دارو و تجهیزات را پوشش میدهد و حدود ۷۰ درصد هزینهها مربوط به حوزههایی است که تحت تأثیر وزارت صنعت، معدن و تجارت قرار دارد و مواردی نظیر فویلهای مورد استفاده، آلومینیوم، بستهبندی، شیشه، نایلون و سایر مواد اولیه تولید دارو و تجهیزات پزشکی تحت تأثیر نرخهای آزاد قرار دارند و همین مسئله موجب افزایش جدی قیمت تمامشده میشود.
در شرایط فعلی که نرخ ارز آزاد در محدوده ۱۶۰ تا ۱۷۰ هزار تومان قرار دارد، طبیعتاً فشار مضاعفی به حوزه دارو و تجهیزات پزشکی وارد میشود و متأسفانه هنوز نتوانستهایم این مشکل را به صورت ریشهای برطرف کنیم با این وجود، تمامی این مسائل به صورت مستمر منتقل و پیگیری میشود، در جریان جنگ رمضان نیز نشست های متعددی میان هیأت رئیسه مجلس و رؤسای کمیسیونها برگزار شد که تمامی این جلسات به صورت حضوری بود و جلسات صرفاً در قالب وبینار برگزار نشد و کمیسیون بهداشت و درمان نیز علاوه بر جلسات محدود و تخصصی، جلسات رسمی و عمومی کمیسیون را نیز به صورت وبیناری برگزار کرد تا روند پیگیری مسائل متوقف نشود.
همچنین نشست های حضوری متعددی با وزیر بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و مدیران ارشد وزارتخانه برگزار شد و در نشست مشترک هیأت رئیسه مجلس و رؤسای کمیسیونها با حضور وزیر بهداشت و همکاران ایشان نیز تمامی این دغدغهها، مشکلات و مسائل حوزه دارو، تجهیزات پزشکی، تأمین منابع و مشکلات مردم به طور کامل مطرح شد.
در این نشست ها به عنوان رئیس کمیسیون بهداشت و درمان مجلس این مسائل را مطرح کردم و همچنین سایر نمایندگان هم، دغدغهها و مطالبات مردم را در حوزه سلامت منتقل کردند تا برای رفع مشکلات تصمیمگیری و اقدام لازم انجام شود و مسئولان وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی نیز در جلسات مشترک تأکید کردند که اگر قرار باشد میزان پرداختی از جیب مردم در حوزه سلامت کاهش پیدا کند، طبیعتاً نیازمند تأمین منابع کافی هستیم در همین راستا، علی نیکزاد، نایب اول مجلس شورای اسلامی، مسئولیتی را به بنده محول کرد و تأکید داشت که این موضوع به صورت دقیق با مسئولان وزارت بهداشت بررسی تا مشخص شود چه میزان منابع برای کاهش پرداختی از جیب مردم مورد نیاز است و بر همین اساس، جلسات و بررسیهای کارشناسی با مسئولان وزارت بهداشت انجام شد و جمعبندی نهایی این بود که برای کاهش مؤثر پرداختی از جیب مردم، حدود ۱۵۰ همت منابع مالی مورد نیاز است.
طبیعتاً تأمین ۱۵۰ همت برای دولت موضوع کوچکی نیست و اینکه این منابع از چه محلهایی باید تأمین شود و چگونه امکان تحقق آن وجود دارد، خود بحث و مقولهای جداگانه و نیازمند تصمیمگیریهای کلان اقتصادی است البته این موضوع به دکتر قالیباف، منتقل و به نایب رئیس و همچنین کمیسیون بهداشت و درمان مجلس گزارش شده و ما به صورت مستمر در حال پیگیری این مساله هستیم با این وجود، باید واقعیت را صادقانه بیان کرد که مشکل مردم هنوز به طور کامل حل نشده است و همچنان در برخی اقلام دارویی با کمبود مواجه هستیم البته همکاران ما در وزارت بهداشت، سازمان غذا و دارو، دولت و سایر بخشهای مرتبط در حال تلاش هستند، اما به عنوان یک واقعیت باید بپذیریم که کشور در شرایط جنگی نابرابر و درگیر تحریمهای سنگین و ظالمانه قرار دارد از سوی دیگر، بخشی از مشکلات نیز ناشی از مسائل و چالشهای داخلی است و مجموعه این عوامل دست به دست هم داده و متأسفانه مشکلاتی را برای مردم عزیز ما ایجاد کرده است؛ مردمی که با وجود تمامی مشکلات، سختیها و فشارها، همواره در صحنه حضور دارند و حمایت خود را از کشور، نظام و آرمانهای ملی نشان دادهاند.
واقعیت این است که مردم ما در همه صحنهها حضور دارند و با وجود تمام دشواریها پای کشور ایستادهاند و وقتی از «ما» صحبت میکنیم، منظور صرفاً مجلس شورای اسلامی نیست، بلکه کل حاکمیت مدنظر است و باید این پرسش را از خود داشته باشیم که تا چه اندازه توانستهایم همگام و همسطح مردم حرکت کنیم و برداشت شخصی بنده این است که هنوز فاصله قابل توجهی میان عملکرد دستگاهها و سطح همراهی و ایستادگی مردم وجود دارد و اگر مردم در این مسیر صد قدم به جلو حرکت کردهاند، شاید ما در مجموعه مدیریتی کشور هنوز نتوانسته باشیم متناسب با آن حرکت و پاسخ لازم را ارائه دهیم البته همه مسئولان به دنبال انجام کار و حل مشکلات هستند، اما واقعیت این است که موانع و مشکلات متعدد همچنان وجود دارد و شرایط کشور هنوز کاملاً عادی نشده است و در حال حاضر در شرایطی قرار داریم که نه میتوان آن را شرایط جنگ کامل دانست و نه صلح پایدار؛ به اعتقاد بنده این وضعیت بلاتکلیفی یکی از دشوارترین شرایط ممکن است چرا که در شرایط جنگ، تکلیف بسیاری از امور روشنتر است، اما در وضعیت فعلی نوعی عدم قطعیت و ابهام نسبت به آینده وجود دارد و مشخص نیست در ادامه چه تحولاتی رخ خواهد داد.
به همین دلیل، در ارتباط مستقیم با مردم و در فضای عمومی، دغدغهها، نگرانیها و مطالبات متعددی مطرح میشود و مردم نسبت به آینده کشور حساسیت بالایی دارند و آنچه برای ما اهمیت دارد این است که تصمیمگیریها در تمامی حوزهها با در نظر گرفتن منافع ملی، مصالح کشور و حفظ اقتدار جمهوری اسلامی ایران دنبال شود و در همین چارچوب، تمامی موضوعات راهبردی و کلان کشور در سطوح عالی نظام مورد بررسی قرار میگیرد و طبیعتاً تصمیمات مرتبط با مسائل مهم ملی در چارچوب سیاستهای کلان کشور اتخاذ خواهد شد، در مجموع، آنچه امروز بیش از هر زمان دیگری ضرورت دارد، حفظ انسجام داخلی، حمایت از مردم، کاهش مشکلات معیشتی و درمانی و همچنین تقویت تابآوری کشور در حوزههای مختلف است تا بتوانیم از این مقطع حساس نیز با کمترین آسیب عبور کنیم.
همراهی محور مقاومت با جمهوری اسلامی ایران در جنگ رمضان چه تأثیری بر محاسبات آمریکا و رژیم صهیونیستی داشت؟
از روزی که امام شهید ما به شهادت رسید، حزبالله لبنان عملیات خود را علیه اسرائیل آغاز کرد. از سوی دیگر، یمن نیز وارد عمل شد و همچنین مجاهدین حشدالشعبی و گروههای مختلف مجاهدین در عراق نیز همراهی خود را با جمهوری اسلامی ایران نشان دادند و این موضوع واقعاً اسرائیل و آمریکا را با سردرگمی جدی مواجه کرده بود، چرا که نمیدانستند از کدام جبهه تحت فشار قرار میگیرند؛ حزبالله از یک سو اقدام میکرد، یمن از سوی دیگر، نیروهای حشدالشعبی در عراق از یک طرف و جمهوری اسلامی ایران نیز از سوی دیگر وارد عمل شده بود و هماهنگیهای گستردهای نیز میان این نیروها شکل گرفته بود و به همین دلیل، زمانی که ترامپ مرتباً بر موضوع آتشبس تأکید میکرد، این مسئله ناشی از شرایطی بود که جمهوری اسلامی ایران در منطقه ایجاد کرده بود به هر حال، شاید سالها زمان لازم باشد تا ابعاد واقعی خسارتها و هزینههایی که در این جنگ بر آمریکا و حامیانش در منطقه و جهان تحمیل شد، روشنتر شود و مطالبه امروز ما نیز همین است که از منافع خود کوتاه نیاییم.
خدا رحمت کند شهید تهرانیمقدم، پدر موشکی ایران را، در دوران جنگ تحمیلی ۸ ساله شرایط به گونهای بود که حتی کسی به ما موشک نمیداد و صرفاً تعداد محدودی موشک از لیبی دریافت کردیم که همانها نیز پس گرفته شد و پس از آن، مسیر مهندسی معکوس توسط شهید تهرانیمقدم آغاز شد و در ادامه نیز شهید حاجیزاده و سایر نیروهای این حوزه این مسیر را ادامه دادند و این عزیزان خدمت امام رسیدند و عنوان کردند که امکان خرید موشک وجود دارد و حتی برخی کشورها از جمله کره شمالی و احتمالاً در آن مقطع چین آمادگی فروش داشتند، اما امام فرمودند که شما باید خودتان موشک بسازید بر همین اساس، روند طراحی و ساخت داخلی با جدیت دنبال شد و رهبر شهید ما همواره تأکید داشتند که موشکهای ساختهشده باید کمترین میزان خطا را داشته باشند، از دقت بالا برخوردار باشند و قابلیت نقطهزنی داشته باشند و در این حوزه به هیچ وجه کوتاه نیامدند و همواره تأکید داشتند که کشور توانایی دستیابی به این فناوریها را دارد.
در مورد هستهای باز هم همان دولت مورد نظر کمک نکرد که ما سوخو ۳۵ داشته باشیم و بالاخره به هر قیمتی بود خط قرمزهای امام شهیدمان را رد کرده و توافق کردند و اوباما روز بعد از توافق برجام دوباره ما را تحریم کرد و جمهوری اسلامی تمام تعهدات خود را انجام داد ولی آنها هیچیک از تعهدات خود را انجام ندادند و ما اکنون بیش از ۷۰ رادیودارو تولید کردهایم که بیش از یک میلیون و ۲۰۰ هزار نفر از جمعیت کشور از اینها استفاده میکنند، بهویژه بیماران سرطانی و صعبالعلاج و اگر انرژی هستهای نداشتیم مشخص نبود چه نهادی در دنیا به ما رادیودارو ارائه میداد و وضعیت بیماران سرطانی کشور چگونه میشد همچنین باید یادی کنیم از شهید مجید شهریاری که طراحی صفحه سوخته ۲۰ درصدی را انجام داد و ما به هیچ وجه از موضوعاتی که خط قرمز بوده از دیدگاه امام شهیدمان و ملتمان نباید به هیچ قیمتی کوتاه بیاییم و در برابر این موضوعات و در منطقه نباید کوتاه بیاییم و نظر رهبر جوانمان نیز همین است.
حمله به مراکز درمانی مغایر قواعد بینالمللی است اما ما شاهد تجاوز رژیم صهیونی و آمریکا به مراکز درمانی و زیرساختهای سلامت کشور بودیم، همچنین طی هفته های اخیر نیز اعضای کمیسیون بهداشت از توفیق دارو که مورد حمله قرار گرفته بود بازدید داشتند، ارزیابی شما از این موضوع چیست و چه پیگیریهایی در سطح بینالمللی انجام شده است؟
ما از کشوری مانند آمریکا و همپیمانانش انتظار بیش از این نداریم و باید دید که در فلسطین و غزه چه اقداماتی انجام دادهاند و بیش از ۵۰ هزار کودک را شهید کردهاند و تمامی بیمارستانهای غزه و مراکز درمانی و آمبولانسها را هدف قرار دادهاند، بنابراین این اتفاق در کشور ما نیز دور از انتظار نبود. نمیتوان از حقوق بشری سخن گفت در حالی که به قوانینی که خودشان وضع کردهاند پایبند نیستند و خودشان نیز به این قوانین پایبند نمیباشند.
آنها هر جا که احساس کنند نخبگان و دانشمندان ما در حال دستیابی به خودکفایی در تمامی زمینهها هستند، تلاش میکنند آن را از بین ببرند و هدف آنان صرفاً این موضوع نیست، بلکه با نخبگان، دانش و علم ما نیز مشکل دارند و به همین دلیل اقدام به ترور دانشمندان هستهای ما کردهاند. تاکنون تعداد زیادی از دانشمندان هستهای کشور ترور شدهاند؛ بهعبارت دیگر مغزهای متفکر کشور هدف قرار گرفتهاند همچنین دانشمندان حوزه موشکی نیز مورد حمله قرار گرفتهاند.
آنان تصور میکنند با هدف قرار دادن مراکزی مانند توفیق دارو، دانش کشور از بین خواهد رفت. در حالی که این تصور نادرست است و حتی در صورت وقوع چنین اقداماتی، فعالیتهای تولیدی در شرکتهای وابسته ادامه یافته و هیچ اختلالی در روند تأمین و تولید ایجاد نخواهد شد همچنین انستیتو پاستور ایران که از مراکز قدیمی و معتبر در جهان محسوب میشود و حتی سازمان بهداشت جهانی نیز به آن افتخار میکند، همواره به عنوان همکار این سازمان در حوزه سلامت، نه تنها در سطح کشور بلکه در منطقه و جهان نقشآفرینی کرده است.
تصور دشمنان بر این بود که با از بین بردن این مراکز، دانش و توان علمی جوانان کشور نیز از بین خواهد رفت در حالی که این هدف محقق نشده است و تمامی فعالیتهای انجامشده در این مراکز در سایر مجموعهها نیز در حال انجام است و قطعاً با توسعه مجموعههایی مانند توفیق دارو، محصولات دارویی پیشرفتهتر و مدرنتری تولید خواهد شد. همچنین انستیتو پاستور نیز با امکانات بهتر و بهروزتر بازسازی و تقویت خواهد شد. در نتیجه، هرچه تلاشها برای آسیبزدن بیشتر شود، مسیر پیشرفت کشور متوقف نشده و با قدرت ادامه خواهد یافت و در نهایت، موجب پشیمانی عاملان این اقدامات خواهد شد.
آسیب به سلامت روان مردم یکی از معضلات جنگ تحمیلی ۴۰ روزه رمضان، بود و در همین زمینه وزارت بهداشت اقداماتی انجام داده و خطوط مشاوره و خدمات روانشناسی در اختیار مردم قرار گرفته است، ارزیابی تان از این موضوع چیست؟
در چنین شرایطی مسئله جنگ روانی نیز مطرح است، متأسفانه دشمنان از ظرفیت رسانهای گستردهتر، منابع مالی بیشتر و شبکههای تلویزیونی و رادیویی متعدد برخوردارند و از این طریق تلاش میکنند بر افکار و روان مردم اثر بگذارند.
در این میان، لازم است از تلاشهای جمعیت هلالاحمر و خدمات ارزنده کولیوند رئیس جمعیت و همکاران ایشان در نجات جان افرادی که زیر آوار مانده بودند قدردانی شود؛ آوارهایی که صرفاً خشت و گل نبوده و شامل سازههای سنگین بتنآرمه و تیرآهن بوده است و تنها در تهران بزرگ، حدود ۷۰۰ نفر از زیر این آوارهای سنگین نجات یافتهاند و این آمار شاید به هزاران نفر برسد و نجات این افراد کار بسیار دشواری بوده است؛ بهگونهای که در جمعیت هلالاحمر نیز شهید داشتهایم. با این حال، جمعیت هلالاحمر جمهوری اسلامی ایران، معاونت بهداشت وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و سازمان بهزیستی در این روند نقشآفرینی کردهاند.
در شرایط بمباران، بسیاری از مراکز نگهداری و خدماتی فعال بوده و افراد تحت پوشش این مراکز در معرض خطر قرار داشتند از این رو سازمان بهزیستی اقدام به جابجایی بخش قابل توجهی از این افراد کرد تا از آسیبهای احتمالی در امان بمانند در این میان، کودکان و افراد دارای مشکلات روانی که در مراکز مختلف نگهداری میشدند نیز به مکانهای امنتر منتقل شدند همچنین شماره تلفنهای متعددی در دسترس مردم قرار گرفت تا در هر زمان امکان دریافت مشاوره فراهم باشد.
روانشناسان در مراکز بهداشتی و درمانی نیز به صورت حضوری و تلفنی خدمات مشاورهای ارائه می کردند و به این ترتیب، در هر زمان که در کشور چنین شرایطی رخ میدهد، انسجام و هماهنگی میان دستگاهها افزایش مییابد، انشاءالله ایران ما تا زمانی که این پرچم به دست امام زمان (عج) برسد، قطعاً پابرجا خواهد بود اما آیندگان خواهند گفت که مثلاً ۵۰ سال قبل، ۱۰۰ سال قبل، چه مردمی در این کشور بودند و چه کارهایی انجام دادند؛ با چه حضوری هر شب در میادین حضور پیدا کردند، از نوزادان و کودکان تا افراد مسن ۹۰ ساله و ۱۰۰ ساله، زن و مرد، همه حضور داشتند و پرچم در دستشان بود و این موضوع باعث ایجاد وحدت و صمیمیت در بین مردم شد.
من خودم فکر میکنم اگر جنگ تمام شود و مردم شبها دیگر در میادین حضور نداشته باشند، کجا بتوانیم با این مردم دوباره دور هم جمع شویم، همدیگر را ببینیم، با هم شعار بدهیم و از کشورمان دفاع کنیم. واقعاً اینها چیزهایی است که در جمهوری اسلامی در جنگ ۴۰ روزه بدعت گذاشته شد و ماندگار خواهد بود.
با وجود اینکه تعداد زیادی از کارمندان در این جنگ دورکار شدند اما نیروهای حوزه سلامت، پرستاران و پزشکان با حضور مستمر فداکارانه ایستادند و جانفشانی کردند، چه اقداماتی برای بهبود وضعیت آنها انجام شده است؟ آیا کمیسیون پیگیریهایی داشته و دولت وعدههایی داده و پرداختهایی انجام شده است؟
بله، قطعاً همین طور است، اگر بخواهم یک مثال کوچک بزنم؛ زمانی که بیمارستان خاتمالانبیاء مورد حمله قرار گرفت، پرستار این بیمارستان سه نوزاد را که در معرض آسیب بودند بغل کرد و با دویدن آنها را نجات داد. ما در دیداری از این پرستار تشکر و قدردانی کردیم و البته این مقدماتی بود و وقتی فعالیت مجلس به صورت کامل شروع، دولت روال عادی داشته باشد و جنگ تمام شود، باید از این افراد الگوبرداری شود و از این عزیزان قدردانی جدی صورت گیرد.
البته فیلم این پرستار برای نخستین بار توسط سازمان بهداشت جهانی و صلیب سرخ پخش شد، یعنی آن فیلم را نه بیمارستان خاتم پخش کرد و نه هلالاحمر جمهوری اسلامی ایران، بلکه این نهادهای بینالمللی بودند که آن را در ایران منتشر کردند.
این پرستار دختر ما که خود نیز مادر یک فرزند ۶ ساله است، آن کار بزرگ را با شجاعت انجام داد و ما از این الگوها زیاد داریم و پرستاری دیگر نیز در کودتای ۱۸ و ۱۹ دی محل کارش را ترک نکرد و زنده در آتش اغتشاشگران سوخت، منظور این است که هر وقت حادثه و آسیبی اتفاق میافتد، جامعه پزشکی پای کار میماند.
ما در جنگ ۱۲ روزه نیز شهید داشتیم و تاکنون ۲۷ نفر از پزشکان، پرستاران، ماماها و کادر بهداشت و درمان به شهادت رسیدند و به صورت نمادین نیز در پارک لاله از خانوادههای آنان تقدیر شد و به یاد این ۲۷ شهید عزیز یک اصله درخت غرس و قرار شد روی این درختها نام این شهدا عزیز هم ثبت شود.
این موارد کارهای کوچکی است و وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی تلاش کرد کمکهایی انجام دهد، اما واقعیت این است که با این کمکهای مالی، ارزش کار این عزیزان قابل جبران نیست. با این حال، به طور قطع باید اقدامات بزرگتری انجام شود این موضوع به توان مالی و منابع دولت بستگی دارد، چرا که از یک طرف جامعه پزشکی ایثار کرده، اما از طرف دیگر کل ملت ایران در بخشهای مختلف ایثار کردند؛ از رزمندگان، نیروهای مستقر در ایستهای بازرسی، بسیجیان، نیروی انتظامی، سپاه، ارتش و فرماندهان گرفته تا همه اقشار جامعه که در این مسیر حضور داشتند همچنین کارمندان بانکها که در شرایط جنگی برای ارائه خدمات به مردم در محل کار حاضر میشدند و سایر کارکنان بخشهای خدماتی نیز همگی در معرض خطر بودند؛ به این معنا که عملاً تمام ملت در شرایط تهدید قرار داشت.
در چنین شرایطی این سؤال مطرح است که آیا حاکمیت توانسته است رضایتمندی مردم را تأمین کند؟ قطعاً بهطور کامل این رضایت حاصل نشده است، اما مردم به دلیل اعتقاد و ایمان خود پای کار ایستادهاند، نه صرفاً به دلیل مسائل اقتصادی. در حالی که بهواسطه تحریمها و فشارهایی که از سوی دشمنان وارد شده، دولتها نتوانستهاند آنچه شایسته این ملت است را بهطور کامل فراهم کنند و همواره باید اذعان کرد که در این زمینه عقبماندگیهایی وجود داشته است در واقع مردم همواره چند گام جلوتر از مسئولان حرکت کردهاند و به همین دلیل، مسئولان در قبال مردم احساس دین و مسئولیت دارند.
آیا بیمارستانها و مراکز درمانی آمادگی کامل برای مواجهه با بحرانهای احتمالی مانند جنگ و زلزله را دارند؟ با توجه به اینکه در همین روزهای اخیر نیز شاهد وقوع زلزله در تهران بودهایم؟
در گفتوگوهایی که با همکاران در وزارت بهداشت و دانشگاههای علوم پزشکی داشتهایم، این جمعبندی وجود دارد که از نظر تختهای بیمارستانی، مشکل خاصی نداریم همچنین از نظر تجهیزات مصرفی و داروهای حیاتی مورد نیاز برای آسیبدیدگان نیز وضعیت قابل قبولی وجود دارد. در عین حال، مشکلات دارویی دیگر نیز در حال پیگیری است و این موضوع همچنان در دستور کار قرار دارد.
در حال پیگیری قیمتهای دارو هستیم و گامهایی هم برداشته شده، ولی هنوز آن چیزی که ما میخواهیم با آن چیزی که بیماران ما انتظار دارند اتفاق نیفتاده است، مردم و بیماران عزیز باید بدانند این به معنی این نیست که ما از مشکلاتشان اطلاع نداریم یا پیگیری نمیکنیم یا دولت نمیخواهد مشکل را برطرف کند. همه دارند پیگیری میکنند، اما محدودیتها و معذوریتهایی دارند که امیدواریم با کمک هم بتوانیم اینها را کاهش بدهیم.
چه پیامی برای کادر درمان دارید؟
به عنوان خدمتگزار مردم و جامعه پزشکی، فارغالتحصیل سال ۵۶ هستم، یعنی نزدیک به ۵۰ سال است که در کسوت جامعه پزشکی در خدمت همکارانم هستم و حدود ۴۹ سال است در این مسیر فعالیت دارم.
همکاران ما در سختیها همیشه همراه مردم بودهاند و انتظار من از همکارانم و جامعه پزشکی این است که در غیر موارد سختی هم رعایت حال مردم عزیزمان را داشته باشیم، یعنی طوری رفتار کنیم که من به عنوان یک پزشک در بین مردم خودمان، بتوانم به پزشک بودنم افتخار کنم.
انتظارم از همکاران جامعه پزشکی این است که وضعیت مردم شریف و عزیزمان را مدنظر داشته باشند. همه مشکل دارند، وضعیت اقتصادی خوبی نداریم و مردم ما در مسائل اولیهشان گرفتار هستند، به عنوان پزشک باید رعایت حال هموطنانمان را داشته باشیم و اگر مطالبهای و گرفتاریای داریم، به وقتش از دولتمردان مطالبه کنیم.
ضمن اینکه ما در مجلس سعی کردیم قدمهای کوچکی هم برای پرستاران و پزشکان عزیزمان برداریم هرچند که اینها کافی نیست و کارهای بزرگتری هم باید انجام شود. ولی منِ پزشک هم باید رعایت حال هموطنانم و بیماران عزیز که خیلی مشکل دارند را داشته باشم، چون بعضی وقتها به ما زنگ میزنند و مسائل را منتقل میکنند، باید رعایت حالشان را بکنیم و در مطالباتی که از بیماران داریم باید رعایت کنیم و مسائل دیگر را هم در نظر بگیریم.
در نهایت، خاضعانه از همکاران پزشکم میخواهم مراقب باشیم و به گونهای رفتار کنیم که رضایت مردم و رضایت خداوند را داشته باشیم.
