پتوهاي مهاجر
سرمای وحشتناك تگزاس سبب شد تا درباره یكی از شناختهشدهترین وسایل ما مردم این گوشه زمین سخن گفته شود. صبحی طاها در تیكتاك با انتشار ویدئویی از خود و پتوی گلگلیاش گفت كه میخواهد از تنها دلیلی كه سبب شد به راحتی این سرما را پشت سر بگذارد، تشكر ویژه كند. حالا نیویوركتایمز گزارشی درباره علاقهمندی ساكنان كشورهای عرب درباره این پتوها منتشر كرده است. طاها که خود را «فقط یک آمریکایی مسلمان» مینامد، در کانال یوتیوب خود با 250 هزار دنبالكننده گفته است: «این پتوها نجاتدهنده واقعی هستند؛ حتی وقتی بخاری ما خاموش شد و به معنای واقعی کلمه، سرمای هوا احساس میشد، این پتو گرمابخش بود. من زیر آن گرم شدم و گرم ماندم. اگر تا به حال فقط تخت خود را با این روتختیهای کاملا نرم تزیین میكردید، حالا بدانید گرمای آنها شگفتانگیز است». برای این پتوها نامی مشخص و مشترك وجود ندارد؛ برخی آنها را پتوی گلگلی، برخی دیگر پتوهای بومی، برخی پتوی نرم و برخی مانند طاها آن را پتوهای مهاجر مینامند. اما آنها فراتر از پتو هستند. برای تعداد انگشتشماری از فرهنگها همچون جهان عرب، برخی از نشانهها مانند حلقهای برای اتصال است و این پتوها نیز از آن نقاط وصلاند. پتوها با نقشهای بزرگ، با طیفی از رنگهای متنوع شناخته میشوند. آنها یادآور فرشهای رنگارنگ ایرانی است که كف خانهها را میپوشاند یا مجموعهای از پارچههای خوشرنگولعاب که در بازارهای بدون سقف میتوان دید. اغلب از پارچههای پلیاستر خیلی نرم ساخته میشوند که معمولا برای محصولات کودک استفاده میشود، با شکل ظاهری و نرمی منحصربهفردی كه طرفداران بسیاری دارد. فرح القاسیمی، هنرمند اماراتی- لبنانی مستقر در نیویورک، به خبرنگار نیویوركتایمز گفته است: «من فکر میکنم آنها اشیای زیبایی هستند». او حدود 10 پتو دارد و همیشه دوروبر او هستند؛ مثلا روتختیاش یادآور بهاری است كه با آبرنگ طراحی شده است و رنگهای صورتی، سبز و... برآن پاشیده شده با روبالشیهای نهچندان هماهنگ. او میگوید: «وقتی روی آن مینشینم، احساس میکنم در یک باغ رؤیایی هستم؛ تداعیكننده آغوش گرم یک فرشته است». او میگوید هرچند مادرش سلیقه آمریكاییتری دارد، اما خانواده بزرگش همیشه در گوشه و كنار خانه تعدادی از این پتوها را دارند. لانا کسبه، 30ساله، یک زن فلسطینی-آمریکایی ساکن واشنگتن كه اخیرا ازدواج کرده، دو پتو با خود آورد تا به مجموعه پتوهای شوهر مصری خود اضافه کند. پدرش حداقل شش پتو دارد و مادرش هم یك جفت. آنها در سفرهای جادهای، در پیكنیك و شبهای زمستان سراغ این پتوها میروند. حتی در اینجا هم پای شبكه نتفلیكس با یك لیوان ثعلب گرم، میتوان شبی رؤیایی را خلق كرد. سلما جابری، 25ساله، وقتی برای سفر حج به مكه رفته است، چنین پتویی را كادو گرفته، اما خانوادهاش 40 سال قبل، وقتی از سوریه مهاجرت میكردند، یكی برای خود آورده بودند. القاسمی، مالک یك فروشگاه فلسطینی در هیوستون است و تجارت پتو دارد. مجموعه القاسمی خریداران مختلفی در گوشه و كنار آمریكا و حتی در داخل نیویورك دارد. قیمت آنها حدود 30 تا 50 دلار است، البته انواع گرانتری هم هست كه تا 200 دلار قیمت دارند. راینا ماراكچی، 25ساله، چندی پیش هنگامی كه به كشور زادگاهش سفر كرده بود، هفت پتو با طرحهای مورد علاقهاش انتخاب كرد، اما میتوانست فقط یكی از آنها را بیاورد. عمویش كه تولیدكنندهای در طنجه است، گفته پتوها را به امانت نگه میدارد. او مشتریانی در كشورهای آفریقا و بعضی نقاط اروپا دارد. البته مثل همیشه چین یك رقیب بزرگ است. درحالیکه این پتوها در کارخانههایی مانند عموی ماراکچی و توزیعکنندگان بزرگی مانند سانتامورا در مصر برای سراسر خاورمیانه تولید میشوند، رقبایی در چین و كره نیز جزء صادركنندههای این پتوها هستند؛ صادراتی كه توانسته به خانههای اسپانیاییها و روسها راه پیدا كرده و بهعنوان یك یادگاری فرهنگی در سراسر جهان سفر كند. پس از اینکه طاها در پست تیكتاك از این پتوها گفت، با استقبال زیادی روبهرو شد؛ بیش از 170 هزار نفر آن را پسندیدند و برخی از تجربیات خود گفتند. او در پست بعدی گفت: «من خبر نداشتم این یك وسیله مشترك جهانی است. من بهعنوان یك فلسطینی -فیلیپینی میدانستم در گوشهگوشه فلسطین میتوان آن را پیدا كرد». حتی طرفدارانش گاهی اوقات آنلاین میشوند تا با علاقه پرشور از این پتوها بگویند. یكی نوشته بود: «شاید آنها زشت باشند، اما صد میلیون برابر راحتتر هستند». در واقع این پتوها، دههها برای بزرگترین مناسبتهای زندگی مانند عروسی یا تولد كودك هدیه داده میشدند. هرچند این پتوها ناگهان در صفحات اجتماعی بهعنوان نشانههایی از قرن گذشته ظاهر شدند، اما طرفداران بیشماری در گوشه و كنار جهان دارند. عكسی از هومر سیمپسون در حال چرتزدن با برخی از آشناترین نقوش این پتوها، مانند گلهای بزرگ یا ببرهای تکرنگ و گورخرها، جزء دیدهشدهترینها است. یا سال گذشته در واشنگتنپست، سالوان جورجس، برنده جایزه پولیتزر، یکی از این پتوها را بهعنوان پسزمینهای برای داستانی درباره خواهر و برادر عراقی در میشیگان استفاده کرد که پدر و مادرشان به دلیل كووید19 درگذشتند. اخیرا نیز در برنامه تلویزیونی از خاورمیانه كه در نتفلیكس پخش میشود، در صحنه زندان، هركسی یكی از این پتوها را دارد. هرچند در شبكههای اجتماعی از این پتوها زیاد سخن گفته شده، اما خریدن آنها برای کسانی که علاقهمند هستند، چندان آسان نیست. یكی از مصاحبهشوندگان میگوید: «آنچه درباره آنها واقعا باورنکردنی است، تلاش بینتیجه برای یافتن آنها در آمازون است. واقعا امكان خرید اینترنتی نیست. آنها جزء معدود مواردی هستند كه باید حضوری خریداری شوند».
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.